Endoscopy: Ohun tí ó fi hàn, Ohun tí kò lè ṣe, àti Bí a ṣe lè múra sílẹ̀

Awọn ọna pataki keyaways

• Endoscopy jẹ́ ìdánwò ojú tààrà: ó fi àwọ̀ inú ẹ̀yà ara hàn, kìí ṣe ohun tí ó wà lábẹ́ tàbí lẹ́yìn rẹ̀.
• Endoscopy jẹ́ ìwádìí àti ìtọ́jú: àyẹ̀wò biopsy, yíyọ polyp kúrò, ìṣàkóso ìṣàn ẹ̀jẹ̀ àti gbígbé stent sípò gbogbo rẹ̀ ṣeé ṣe ní àkókò ìpàdé kan náà.
• "Endoscopy" jẹ́ ìdílé àwọn ìlànà, kìí ṣe ìdánwò kan ṣoṣo; gastroscopy, colonoscopy, bronchoscopy, cystoscopy àti ERCP ní oríṣiríṣi ìpalẹ̀mọ́ àti àwọn ìrísí ewu tó yàtọ̀ síra.
• Àyẹ̀wò endoscopy déédéé kò yọ gbogbo àrùn kúrò: a le ma ri arun inu ifun kekere, inu kekere ati inu odi jinle, o si le nilo awọn iwadii CT, MRI tabi awọn kapusulu.
• Ẹ̀rọ ìṣe ni ó ń ṣètò ìpalẹ̀mọ́ láti ọwọ́ ẹgbẹ́ ìṣe náàÀkókò ààwẹ̀, ìpèsè ìfun àti àtúnṣe oògùn yàtọ̀ síra láàrín àwọn ilé ìwòsàn àti láàrín àwọn ìlànà.

Ni wiwo

Tun mọ bi

• Idanwo endoscopy, àwòkọ: lilo wọpọ ni awọn ile iwosan India
• Àrùn endoscopy ti òkè GI / OGD / EGD / gastroscopy: ayẹwo ẹnu-ọna ti ọpa ounjẹ, ikun ati duodenum
• Colonoscopy, Nigba miiran a pe àyẹ̀wò GI kékeré
• Idanwo Dooerbeen / kamẹra, Pet ki kamẹra jaanch: awọn apejuwe ti ko ni deede ti awọn alaisan maa n lo
• Sigmoidoscopy: ayẹwo ti o lopin ti ifun apa osi ati rectum

Kini endoscopy jẹ

Endoscope jẹ́ tube kan tí ó ní orísun ìmọ́lẹ̀, ìdènà kámẹ́rà tàbí ìdìpọ̀ fiber-optic, àwọn ikanni fún afẹ́fẹ́, omi àti fífà, àti ikanni iṣẹ́ tí a lè gbà láti ọ̀dọ̀ àwọn ohun èlò orin. Kámẹ́rà náà máa ń fi àwọn àwòrán alààyè ránṣẹ́ sí ibojú, nítorí náà, dókítà máa ń rí i pé ojú inú mucous náà ti pọ̀ sí i tí ó sì ń tàn yòò.

Nítorí pé àwọn ohun èlò ìṣiṣẹ́ lè kọjá ní ojú ọ̀nà iṣẹ́, endoscopy sábà máa ń jẹ́ ìtọ́jú àti àyẹ̀wò. Níbi ìjókòó kan náà, dókítà lè ṣe àyẹ̀wò àwọn ohun èlò ìwádìí, yọ polyp kúrò, gé ọgbẹ́ ẹ̀jẹ̀, gé àwọn ìṣàn ẹ̀jẹ̀ inú esophagus, fẹ̀ sí i, gbé stent kan tàbí kí ó gba ohun tí a gbé mì.

Endoscopy kìí ṣe àyẹ̀wò kan ṣoṣo. Àwòrán, ipa ọ̀nà, ìṣètò, ìtura àti ewu gbogbo wọn máa ń yípadà nígbà tí a bá ń kẹ́kọ̀ọ́ nípa ẹ̀yà ara náà. A máa ń lo àwọn ohun èlò tí ó jọra láti ṣe gastroscopy àti ERCP ṣùgbọ́n wọ́n yàtọ̀ síra ní ti ìṣòro àti ìwọ̀n ìṣòro.

Kini idi ti a fi n ṣe endoscopy

• Awọn aami aisan GI oke: ìrora ọkàn tàbí àìjẹun tó ń lọ déédéé, àìdáhùn sí ìtọ́jú, ìṣòro tàbí ìrora nígbà tí a bá gbé e mì, ìgbẹ́ gbuuru leralera, àìsàn ọgbẹ́ inú, àìtó irin tí a kò mọ̀.
• Ìṣàn ẹ̀jẹ̀ GI: ìgbẹ́ ẹ̀jẹ̀, ìgbẹ́ dúdú, tàbí ìṣàn ẹ̀jẹ̀ fún gbogbo ìgbọ̀nsẹ̀, láti wá orísun rẹ̀ àti láti tọ́jú rẹ̀.
• Awọn aami aisan GI kekere: ìyípadà nínú ìfun, ìgbẹ́ gbuuru onígbà pípẹ́, ẹ̀jẹ̀ nínú ìgbẹ́, a fura sí àrùn ìgbóná inú, àwòrán ìfun tí kò dára nípa ìfun.
• Wiwa ati abojuto akàn: ìṣàyẹ̀wò àwọn ọgbẹ́ tí ó fura sí, yíyọ polyp ìfun kúrò, àtẹ̀lé ìsún Barrett's esophagus, àrùn coeliac tàbí àwọn polyps tí ó ti kọjá.
• Àrùn biliary àti pancreas: ERCP fún àwọn òkúta ọ̀nà ìbílẹ̀, àwọn ọ̀nà ìdènà àti àrùn jaundice tí ó nílò ìṣàn omi.
• Awọn iṣoro ọna atẹgun ati ito: ìwádìí bronchoscopy fún ikọ́ tí ó ń bá a lọ pẹ̀lú àwòrán àyà tí kò dára tàbí ẹ̀jẹ̀ ikọ́; cystoscopy fún ẹ̀jẹ̀ tí a lè rí nínú ìtọ̀ tàbí àwọn àmì àrùn àpò ìtọ̀.

Ta ló yẹ kó gbé endoscopy yẹ̀ wò

Dókítà máa ń béèrè fún endoscopy lẹ́yìn àyẹ̀wò ìṣègùn, kì í ṣe ìdánwò àyẹ̀wò fún gbogbo ènìyàn tí wọ́n ní ikùn tí ó ń bínú. A sábà máa ń gba ìtọ́kasí fún:

• Àwọn àgbàlagbà tí wọ́n ní ìṣòro láti gbé mì, láti dì mọ́ oúnjẹ, tàbí láti gbé mì ní gbogbo ọjọ́ orí.
• Àwọn àgbàlagbà tí wọ́n ní àìmọ̀ọ́mọ̀ dín ìwọ̀n ara wọn kù, ìgbẹ́ gbuuru nígbà gbogbo, tàbí ìwúwo inú pẹ̀lú àìlera ẹ̀jẹ̀.
• Àwọn àgbàlagbà tí wọ́n ní àìtó ẹ̀jẹ̀ nínú irin láìsí ìdí tó ṣe kedere.
• Àwọn àgbàlagbà tí wọ́n ní àrùn dyspepsia tí wọ́n ń bá a lọ láìka ìdánwò ìtọ́jú tó péye sí, tàbí tí wọ́n bẹ̀rẹ̀ nígbà tí wọ́n bá dàgbà.
• Ẹnikẹ́ni tí ẹ̀jẹ̀ inú rẹ̀ bá hàn gbangba tàbí tí a fura sí pé ó ń ṣẹ̀jẹ̀ nínú ẹ̀jẹ̀.
• Àwọn ènìyàn tí wọ́n ní ẹ̀jẹ̀ ní ìdí, ìyípadà tó ń wáyé nínú ìfun, tàbí ìtàn ìdílé tó lágbára nípa àrùn jẹjẹrẹ inú awọ tàbí polyps, colonoscopy dípò gastroscopy.
• Àwọn ènìyàn tí wọ́n ní àrùn coeliac tí a mọ̀, ìṣàn ẹ̀jẹ̀ Barrett, àrùn cirrhosis pẹ̀lú varices, tàbí polyps tí wọ́n ti ní tẹ́lẹ̀, ní àkókò ìṣọ́ra tí dókítà inú ikùn wọn ti ṣètò.

Yálà endoscopy ni ìgbésẹ̀ tó tọ́, àti endoscopy wo ni, sinmi lórí ìṣòro pàtó náà. Àwọn àbájáde yàtọ̀ síra ní ìbámu pẹ̀lú ipò ìṣègùn kọ̀ọ̀kan.

Ohun tí a kò le rí tàbí yọ kúrò nínú endoscopy wo ni a kò le rí tàbí yọ kúrò

Àyẹ̀wò Endoscopy jẹ́ àyẹ̀wò ojú ilẹ̀. Àwọn àmì tí kò ṣe kedere rẹ̀ ṣe pàtàkì:

• Kò ríran nípasẹ̀ ògiri. A kò lè fi endoscopy tó wọ́pọ̀ ṣe àyẹ̀wò jíjìn èèmọ́, àwọn nódù lymph àti ìtànkálẹ̀ rẹ̀ kọjá ẹ̀yà ara; èyí tó nílò ẹ́rọ ultrasound endoscopic (EUS), CT tàbí MRI.
• Gastroscopy kò ṣe àyẹ̀wò pancreas, gallbladder, ẹ̀dọ̀ parenchyma tàbí aorta. Gọ́síkọ́píkì déédéé kò yọ àrùn gallstone, pancreatitis tàbí àrùn jẹjẹrẹ pancreatic kúrò.
• Pupọ ninu ifun kekere ko le to. Gstroscopy deedee de duodenum; colonoscopy de apa ikẹhin ti ileum. Arun laarin wọn le nilo kapusulu endoscopy, enteroscopy tabi MR enterography.
• Kolonosikiripiti kii ṣe pipe. Àwọn ọgbẹ́ tí ó tẹ́jú, àwọn polyps kékeré àti àwọn ọgbẹ́ tí ó wà lẹ́yìn ìdìpọ̀ lè má ṣeé rí, pàápàá jùlọ tí ìṣètò ìfun kò bá dára tàbí tí a kò bá dé caecum.
• Gastroscopy kìí ṣe àyẹ̀wò ìrora àyà ọkàn. Ìrora àyà tí ó lè jẹ́ ọkàn nílò àyẹ̀wò ọkàn, kìí ṣe ìdánilójú láti inú àyẹ̀wò déédéé.
• Àwọn àìlera iṣẹ́ kò fi ohunkóhun hàn. Àrùn ìfun tí ń ru, àìlera ìṣiṣẹ́ àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìṣòro ìṣísẹ̀ ara ló máa ń mú kí awọ ara rí bíi ti àtẹ̀yìnwá. Ìròyìn déédé kò túmọ̀ sí pé àwọn àmì àrùn náà jẹ́ àròjinlẹ̀.
• Ayẹwo ayẹwo biopsy jẹ yiyan. Àyẹ̀wò biopsy tí a ṣe ní òdì túmọ̀ sí wípé àsopọ tí a yà kò fi àìdọ́gba hàn; kò fi hàn pé gbogbo ẹ̀yà ara náà jẹ́ déédé.

A kò tíì yọ ohun tí a rí tí a kò “dá mọ̀” nígbà tí a bá ń ṣe àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ kúrò. Tí àwọn àmì àrùn náà bá ń bá a lọ tàbí tí wọ́n bá ń burú sí i láìka ìròyìn déédé sí, padà lọ sí ọ̀dọ̀ dókítà rẹ dípò kí o rò pé kò sí ohun mìíràn tí ó lè jẹ́ àṣìṣe.

Àwọn ìdánwò tó jọra ṣùgbọ́n tó yàtọ̀ síra

Kò sí ìlànà kan ṣoṣo tó dára jù gbogbo wọn lọ. Àwọn ìdánwò wọ̀nyí máa ń dáhùn àwọn ìbéèrè tó yàtọ̀ síra, ìdánwò àkọ́kọ́ tó tọ́ sì sinmi lórí ìṣòro tó wà níbẹ̀, bí ẹ̀jẹ̀ ṣe ń jáde, ìṣàn ẹ̀jẹ̀, ìkọ́ àti àìlègbé nǹkan, èyí tó máa ń yọrí sí ibi tó yàtọ̀ síra.

Bawo ni lati mura

Ìpalẹ̀mọ́ iṣẹ́ ń lọ lọ́wọ́, ó sì yàtọ̀ síra láàrín àwọn ilé ìwòsàn, láàrín àwọn onímọ̀ nípa endoscopy àti láàrín àwọn iṣẹ́ abẹ. Ìwé ìtọ́ni tí a kọ láti ọ̀dọ̀ ẹ̀ka tí ó ń ṣe iṣẹ́ abẹ rẹ ló ṣáájú gbogbo ìmọ̀ràn gbogbogbò, títí kan ojú ìwé yìí. Àwọn ìlànà gbogbogbò:

• Ãwẹ: A sábà máa ń dá oúnjẹ líle dúró fún wákàtí mélòó kan kí a tó fún ni ní ìtura, a sì máa ń dá omi mímọ́ dúró nítòsí ibi tí a ti ń ṣe é. Ẹ̀rọ ìtọ́jú àti onímọ̀ nípa oògùn amúnilárayá ló máa ń ṣètò àkókò pàtó.
• Igbaradi ifun: Ó ṣe pàtàkì fún colonoscopy àti sigmoidoscopy. Èyí kan omi ìgbẹ́-ẹ̀jẹ̀, tí a máa ń pín sí méjì nígbà míì, pẹ̀lú ìdíwọ́ oúnjẹ fún ọjọ́ kan tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ ṣáájú.
• Awọn oogun: Sọ fún àwọn ẹgbẹ́ náà nípa gbogbo oògùn àti àfikún, pàápàá jùlọ àwọn oògùn tí ń dín ẹ̀jẹ̀ kù, àwọn oògùn tí ń dènà ẹ̀jẹ̀, insulin àti àwọn oògùn àtọ̀gbẹ mìíràn, àwọn tábìlẹ́ẹ̀tì irin àti àwọn oògùn tí ń dín acid kù. Má ṣe bẹ̀rẹ̀, dáwọ́ dúró tàbí yí oògùn tí a kọ sílẹ̀ padà fúnra rẹ, béèrè lọ́wọ́ olùtọ́jú tàbí ẹgbẹ́ endoscopy.
• Olùṣọ́ àti ìrìnàjò: Tí a bá gbèrò láti lo oògùn olóró, àgbàlagbà tó ní èrò rere gbọ́dọ̀ tẹ̀lé ọ lọ sílé. Má ṣe wakọ̀, má ṣe gun kẹ̀kẹ́ ẹlẹ́sẹ̀ méjì tàbí lo ẹ̀rọ fún ìyókù ọjọ́ náà.
• Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ àti ìtàn: kéde àrùn ọkàn tàbí ẹ̀dọ̀fóró, ìfọ́jú oorun, àwọn ìṣòro ìpalára tó ti ṣẹlẹ̀ tẹ́lẹ̀, àwọn ohun tí ara ń fẹ́, oyún, àwọn fọ́ọ̀fù ọkàn àtọwọ́dá, àwọn ohun èlò tí a fi sínú àti iṣẹ́ abẹ ikùn tẹ́lẹ̀.

Tí o bá ní àrùn àtọ̀gbẹ nígbà tí o bá ń lo ìtọ́jú tí ó dín ìwọ̀n glucose kù

Ààwẹ̀ àti ìgbẹ́ ìfun lè fa sùgà tó lọ sílẹ̀ nínú ẹ̀jẹ̀. Àwọn ìwọ̀n lílo insulin àti sulfonylurea sábà máa ń nílò àtúnṣe tí a ṣètò, àti pé àwọn inhibitors SGLT2 lè nílò ìdádúró fún ìgbà díẹ̀ kí a tó ààwẹ̀ gígùn. Èyí gbọ́dọ̀ wà ní ìṣáájú pẹ̀lú oníṣègùn rẹ, kí ìwọ fúnra rẹ má ṣe ṣàtúnṣe rẹ̀.

Tí o bá ní àrùn ọkàn tàbí àrùn kíndìnrín onígbà pípẹ́ tó ti ń lọ lọ́wọ́lọ́wọ́

Àwọn ìtọ́jú ìfun tó tóbi lè fa ìyípadà omi àti electrolyte. Sọ fún ẹ̀rọ náà nípa àìlera ọkàn, ìtọ́jú ìṣàn ẹ̀jẹ̀, àrùn CKD tó ti lọ síwájú, àrùn cirrhosis pẹ̀lú ascites tàbí èyíkéyìí ìdíwọ́ omi kí a lè yan ètò ìṣètò àti àbójútó tó yẹ.

Tí o bá ń lo àwọn oògùn tí ń sọ ẹ̀jẹ̀ di aláìlágbára tàbí àwọn oògùn tí ń dènà ìfúnpọ̀ ẹ̀jẹ̀

Àwọn ìpinnu náà máa ń mú ewu ẹ̀jẹ̀ dúró nígbà tí a bá ń yọ ìṣàn ẹ̀jẹ̀ kúrò tàbí nígbà tí a bá ń yọ ìṣàn ẹ̀jẹ̀ kúrò, tí a bá dáwọ́ dúró, pàápàá jùlọ pẹ̀lú àwọn ìdènà ọkàn, àwọn fáfà oníṣẹ́ tàbí ìfọ́jú inú atrial. Ètò náà jẹ́ ti ara ẹni, ó sì gbọ́dọ̀ wá láti ọ̀dọ̀ olùtọ́jú pẹ̀lú onímọ̀ nípa endoscopy.

Ti o ba loyun tabi fifun ọmọ

A máa ń ṣe Endoscopy nígbà oyún nígbà tí ó bá ṣe pàtàkì, tí ó sábà máa ń jẹ́ fún ẹ̀jẹ̀ tó pọ̀, a sì máa ń gbèrò láti ṣe é pẹ̀lú àwọn òṣìṣẹ́ oyún. Yíyan ìtura, ipò, àkókò nígbà oyún àti yíyẹra fún àwọn iṣẹ́ abẹ tí a fi ìtànṣán ṣe bíi ERCP níbi tí ó bá ṣeé ṣe ni a gbé yẹ̀ wò ní pàtó.

ọmọ

Ayẹwo inu oyun (endoscopy) lo awọn ohun elo kekere, awọn ofin gbigbawẹ ti o kan awọn ọmọde ati nigbagbogbo aapọn gbogbogbo tabi itọju jinlẹ pẹlu oniṣegun aporo ọmọde. Awọn ilana igbaradi ifun ti o da lori iwuwo yatọ si ti awọn agbalagba ati pe ẹgbẹ awọn ọmọde gbọdọ kọ fun ni aṣẹ.

Awọn agbalagba agbalagba

A maa n fun ni isinmi ni iwọn lilo ti o dinku, ati pe eewu gbigbẹ, eewu gbigbẹ nigba igbaradi ifun ati awọn oogun ti o nlo pẹlu ara nilo atunyẹwo ṣaaju ilana naa.

Ohun ti o ṣẹlẹ lakoko endoscopy

• Wole sinu: A ti fi idi idanimọ, ifọwọsi, ipo aawẹ ati awọn oogun mulẹ. A fi cannula kan si ibi ti a ti le mu irora duro, a si so o mọ ibi ti ọkan ba n lu, titẹ ẹjẹ ati atẹgun.
• Ìrora tàbí ìtura ọkàn: Fún ìwádìí gastroscopy, a lè lo ìfọ́ ...
• Gbigbe aaye naa: o dùbúlẹ̀ sí apá òsì rẹ fún GI endoscopy. Ẹ̀rọ ìṣọ́ ẹnu ń dáàbò bo eyín fún gastroscopy. Afẹ́fẹ́ tàbí carbon dioxide ni a ń lò láti ṣí lumen, èyí tí ó lè fa ìwúwo tàbí ìfẹ́ láti gbó tàbí kí afẹ́fẹ́ kọjá, èyí ni a retí.
• Idanwo ati itọju: Onímọ̀ nípa ìṣàyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ ara (endoscope) máa ń ṣe àyẹ̀wò ní ọ̀nà tó péye, ó máa ń ya àwòrán àwọn ohun tó rí, ó sì máa ń ya àwọn biopsy tí ó bá yẹ. Biopsy fúnra rẹ̀ kì í ṣe ohun tó ń dunni, nítorí pé kò ní àwọn ìparí iṣan ara tó ń roni lára ​​bíi irú èyí.
• Imularada: o sinmi ni agbegbe imularada titi ti o fi di itaniji. A le fun ọ ni omi ni kete ti sokiri ọfun ba ti gbẹ ati pe gbigbemi ko lewu.
• yosita: Onímọ̀ nípa ìṣàyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ sábà máa ń ṣàlàyé àwọn ohun tí a rí ní ọjọ́ kan náà, ó sì máa ń kọ ìròyìn sílẹ̀. Àwọn àbájáde ìṣàyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ máa ń tẹ̀lé ara wọn lọ́tọ̀ọ̀tọ̀.

Bawo ni ilana naa ṣe pẹ to

• Àyẹ̀wò gastroscopy: ni igbagbogbo nipa iṣẹju 5-15 ti akoko wiwo.
• Àyẹ̀wò colonoscopy: sábà máa ń jẹ́ nǹkan bí ìṣẹ́jú 20 sí 45, ó máa ń pẹ́ jù tí a bá yọ àwọn polyps kúrò tàbí tí ó ṣòro láti rìn ní inú ikùn.
• ERCP, EUS àti àwọn ìlànà ìtọ́jú tó díjú: nigbagbogbo lati iṣẹju 45 si ju wakati kan lọ.
• Gbogbo ibewo si ile-iwosan: maa n gba wakati diẹ, eyi ti o fun laaye fun iforukọsilẹ, awọn ayẹwo ṣaaju ilana ati imularada lati inu itọju ailera.
• Igbaradi ifun: Ó máa ń fi kún ọjọ́ kan tí a fi ń dín oúnjẹ kù àti lílo ìgbẹ́ gbuuru kí a tó ṣe ìwádìí colonoscopy.

Àkókò ìṣètò àti àkókò ìgbàpadà ara-ẹni yàtọ̀ síra láàrín àwọn ẹyọ kan, ó sì sinmi lórí àdàpọ̀ ọjọ́ náà.

Lílóye ìròyìn rẹ

Ìròyìn endoscopy ṣàlàyé ohun tí a rí, ibi tí a ti ṣe é, àti ohun tí a ṣe é. Àwọn ohun tí ó wọ́pọ̀ ni ìwọ̀n tí a dé, dídára ìrísí tàbí ìtọ́jú ìfun, àpèjúwe ìbòrí, àwọn fọ́tò, àwọn ibi tí a ti ń wo biopsy, àti èyíkéyìí ìtọ́jú tí a ṣe.

• "Ìkẹ́kọ̀ọ́ déédé": Àwọn agbègbè tí a rí rí bí èyí tí ó dára. Èyí ń fi àwọn àrùn ìṣètò ara ní agbègbè náà lọ́kàn balẹ̀ ṣùgbọ́n kò ṣàlàyé gbogbo àmì àrùn náà, kò sì bo àwọn ẹ̀yà ara tí kò sí ní ìkáwọ́ wọn.
• Ìgbóná ara, ìfọ́, gastritis, esophagitis: àwọn ọ̀rọ̀ àpèjúwe. Ìrísí ojú nìkan kò lè fi ìdí rẹ̀ hàn; Helicobacter pylori idanwo ati itan-akọọlẹ ile-iwosan ni a nilo.
• Ọgbẹ: Ó nílò ìdí kan láti fìdí rẹ̀ múlẹ̀. A sábà máa ń ṣe àyẹ̀wò ọgbẹ́ inú, a sì sábà máa ń tún ṣe àyẹ̀wò rẹ̀ nígbà tó bá yá.
• Polyp: Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn polyp inú kòkòrò ló jẹ́ aláìlera. Ìròyìn àsopọ̀ ara ló máa ń pinnu irú àti bóyá ó yẹ kí a máa ṣọ́ra.
• Awọn iṣọn varicose: àwọn iṣan tí ó tóbi, tí ó sábà máa ń ní í ṣe pẹ̀lú àrùn ẹ̀dọ̀; ó nílò ìtọ́jú amọ̀jọ̀gbọ́n.
• "Ọgbẹ ti o fura si" tabi "idagbasoke": ìwòran, kìí ṣe àyẹ̀wò. Ìròyìn histopathology nìkan ló lè fìdí rẹ̀ múlẹ̀ tàbí kí ó kọ̀ ọ́.
• Ìkẹ́kọ̀ọ́ tí kò pé: Tí a kò bá dé caecum tàbí tí ìtọ́jú náà kò bá tó, a lè dámọ̀ràn láti tún ṣe àyẹ̀wò tàbí àyẹ̀wò mìíràn.

Àwọn ọ̀rọ̀ ìṣàyẹ̀wò tí a lò fún esophagitis, gastritis tàbí haemorrhoids jẹ́ àpèjúwe àti pé ó sinmi lórí àwọn olùwòye díẹ̀. "Ìṣàyẹ̀wò" kò fi bí àìsàn rẹ ṣe le tó hàn, àti pé àwọn onímọ̀ nípa endoscopist méjì lè fi ìrísí kan náà hàn ní ọ̀nà ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ díẹ̀. Má ṣe hùwà lórí ìròyìn láìjẹ́ kí dókítà tí ó béèrè fún un túmọ̀ rẹ̀.

Nígbà tí àwọn àbájáde lè jẹ́ àṣìṣe

Àwọn àwárí tó lè múni ní ìtùnú ní ọ̀nà tí kò tọ́ (a kò pe àìsàn náà ní àìtọ́)

• Ìmúra ìfun tí kò dára ó máa ń fi àwọn polyps àti àwọn ọgbẹ́ kéékèèké pamọ́ nígbà tí a bá ń ṣàyẹ̀wò colonoscopy.
• Àyẹ̀wò tí kò pé: aaye ti ko ni ilọsiwaju si caecum, tabi ọna ti o ni idiwọ ti o muna.
• Ìtọ́jú tí ó ṣẹ̀ṣẹ̀ dé tàbí tí ó ń lọ lọ́wọ́ láti dín acid kù le wo awọn iyipada dada sàn ati pe o tun le ṣe H. pylori Àwọn ìdánwò tí a ṣe ní endoscopy kò ní ìtumọ̀ rárá.
• Àwọn egbòogi aporó tàbí bismuth tuntun bakanna, dinku iṣelọpọ H. pylori Àwọn ìdánwò tí a fi biopsy ṣe.
• Ẹ̀jẹ̀ tàbí oúnjẹ tí ó ṣẹ́kù ṣíṣí ojú ìwòran náà nígbà tí ẹ̀jẹ̀ bá ń ṣẹ̀.
• Àrùn níta àrọ́wọ́tóÀrùn ìfun kékeré, àrùn pancreatic tàbí àrùn tí kì í ṣe ti ara nìkan kò ní fara hàn.
• Aṣiṣe iṣapẹẹrẹ: àwọn biopsy tí a mú kúrò ní agbègbè tí kò dára.

Àwọn àwárí tó lè burú ju bí wọ́n ṣe rí lọ (a pe àrùn náà ní àṣejù)

• Ìbànújẹ́ agbègbè le fa awọn ọgbẹ́ kékeré tabi awọn omije mucous kekere ti o dabi arun.
• Ohun ìfàmọ́ra àti ìfàmọ́ra afẹ́fẹ́ le fa pupa tabi awọn ipalara ti ko ni nkan.
• Ìmúra ìfun fúnrarẹ̀ le fa awọn iyipada kekere ti mucosa ti o jọra colitis.
• Àìsàn gastritis onírẹ̀lẹ̀ tí kò ṣe pàtó a sábà máa ń gbọ́ pé ó jẹ́ ohun tí ó wọ́pọ̀, kò sì ní ipa púpọ̀ lórí àwọn àmì àrùn náà.
• Àwọn tábìlẹ́ẹ̀tì irin le ṣe okunkun awọ ara naa ki o si ṣe afiwe arun naa.

Àwọn ewu àti ààbò

Àwọn ìṣòro tó le koko láti inú endoscopy àyẹ̀wò kò wọ́pọ̀, ṣùgbọ́n wọn kì í ṣe òdo, ewu sì yàtọ̀ síra gidigidi láàárín ìdílé endoscopy. Ewu máa ń pọ̀ sí i nígbà tí a bá ń ṣe ìtọ́jú, nígbà tí ẹ̀jẹ̀ bá ń jáde kíákíá, àti nígbà tí a bá ní àrùn ọkàn, ẹ̀dọ̀fóró, ẹ̀dọ̀ tàbí kíndìnrín.

Ìwádìí gastroscopy

Wọ́pọ̀ àti kékeré: ọ̀fun ríro, ìwúwo, ìró ohùn fún ìgbà díẹ̀. Kò wọ́pọ̀: ìṣàn ẹ̀jẹ̀ lẹ́yìn ìwádìí biopsy, ìhùwàsí sí ìtura, ìwọ̀n atẹ́gùn tí kò pọ̀, ìfàsímímọ́. Ó ṣọ̀wọ́n: ìfọ́ omi sí ọ̀nà oúnjẹ tàbí ikùn.

Colonoscopy ati polypectomy

Wọpọ: ìfúnpọ̀, ìwúwo, ìwọ̀n ẹ̀jẹ̀ díẹ̀ lẹ́yìn ìwádìí biopsy tàbí yíyọ polyp kúrò. Kò wọ́pọ̀ sí èyí tó ṣọ̀wọ́n: ìṣàn ẹ̀jẹ̀ tó ṣe pàtàkì lẹ́yìn yíyọ polyp kúrò (èyí tó lè ṣẹlẹ̀ ní ọjọ́ díẹ̀ lẹ́yìn náà), ihò, àrùn ìgbóná lẹ́yìn ìṣẹ́gun polypectomy, àwọn ìṣòro ìpèsè ìfun bíi gbígbẹ omi tàbí ìdàrúdàpọ̀ electrolyte.

ERCP

Ó ní ìwọ̀n ìṣòro tó ga jùlọ nínú àwọn iṣẹ́ abẹ endoscopic GI déédéé. Àwọn ewu tí a mọ̀ ni pancreatitis lẹ́yìn iṣẹ́ abẹ, ẹ̀jẹ̀ ríru lẹ́yìn sphincterotomy, àkóràn àwọn ọ̀nà ìṣàn omi àti ihò. ERCP lo X-ray, nítorí náà a gbọ́dọ̀ kéde oyún.

Bronchoscopy

Ikọ́, atẹ́gùn tí ó máa ń dínkù fún ìgbà díẹ̀, ẹ̀jẹ̀ díẹ̀ lẹ́yìn biopsy; ibà, ẹ̀jẹ̀ tí ó nílò ìtọ́jú, tàbí pneumothorax lẹ́yìn biopsy ẹ̀dọ̀fóró.

Cystoscopy

Jíjóná nígbà tí ìtọ̀ bá ń jáde, ẹ̀jẹ̀ díẹ̀, àkóràn ìtọ̀; kìí sábà máa ń jẹ́ kí ìtọ̀ dúró tàbí kí ó farapa nínú ìtọ̀.

Ìtura àti ìpalára

Àwọn ewu náà ní ìsoríkọ́ mímí, ẹ̀jẹ̀ ríru tí ó lọ sílẹ̀, ìfàsẹ́yìn ìfàsẹ́yìn àti àwọn ìṣesí oògùn. Àwọn ewu wọ̀nyí ga jù ní àkókò ìdádúró oorun apnea, ìṣànra, àrùn ọkàn tàbí ẹ̀dọ̀fóró, àìlera àti ní àkókò ìtọ́jú pajawiri. Tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ti kọ́ṣẹ́ bá ń ṣe àkíyèsí ìfàsẹ́yìn náà, ó máa ń dín ewu yìí kù ṣùgbọ́n kò mú un kúrò.

Àwọn àbájáde rẹ̀ yàtọ̀ síra ní ìbámu pẹ̀lú ipò ìṣègùn kọ̀ọ̀kan. Béèrè lọ́wọ́ onímọ̀ nípa endoscopy rẹ láti mọ ewu tí o ní fún iṣẹ́ abẹ pàtó tí a gbèrò láti ṣe.

Awọn ipo pataki

oyun

A kò gbọ́dọ̀ lo Endoscopy láìfi àmì náà tó lágbára. Gastroscopy fún ẹ̀jẹ̀ tó pọ̀ ni ìdí tó wọ́pọ̀ jùlọ. A máa ń yẹra fún àwọn iṣẹ́ abẹ tó dá lórí ìtànṣán tàbí ààbò, a sì máa ń dín wọn kù, àwọn aṣojú ìbímọ sì máa ń kópa nínú ètò ìṣètò.

ọmọ

Àwọn onímọ̀ nípa ikùn ọmọ ni wọ́n máa ń ṣe àyẹ̀wò endoscopy fún àwọn ọmọdé pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ ìtọ́jú amúnilárayá fún àwọn ọmọdé. Àwọn àmì náà yàtọ̀ sí ti àwọn àgbàlagbà, wọ́n sì ní àrùn coeliac tí a fura sí, ìgbóná oúnjẹ tí ó ní í ṣe pẹ̀lú oúnjẹ, ìgbóná ara àjèjì tí a fura sí àti ìgbẹ́ gbuuru onígbà pípẹ́ tí ìdàgbàsókè rẹ̀ sì ń dínkù.

Awọn agbalagba agbalagba

A sábà máa ń dín ìwọ̀n ìfúnni ní ìtura kù, a lè nílò àtúnṣe sí ìpèsè ìfun láti yẹra fún gbígbẹ omi, àti àǹfààní àwọn ìlànà ìṣọ́ra ni a gbé yẹ̀wò pẹ̀lú ìlera gbogbogbò àti ọjọ́ ayé.

Àtọ̀gbẹ lórí ìtọ́jú tí ó dín glucose kù

Ààwẹ̀ àti ìtọ́jú ìfun ń mú kí ewu hypoglycemia pọ̀ sí i. Ó yẹ kí a gba oògùn àti ètò àbójútó pẹ̀lú oníṣègùn kí ó tó di ọjọ́ ìtọ́jú náà. Mú àwọn ohun èlò ìṣàyẹ̀wò glucose àti ìtọ́jú fún súgà tí kò pọ̀ lọ sí ilé ìwòsàn.

Àrùn kíndìnrín onígbà pípẹ́ àti àìlera ọkàn

Yíyan ìṣètò, ìwọ̀n omi àti ìṣàyẹ̀wò elekitirolu nilo àtúnṣe. Kéde ìṣètò ìtọ́jú dialysis kí àkókò lè wà ní ìbámu.

Àrùn ẹ̀dọ̀ àti cirrhosis

A nlo Endoscopy lati wa ati lati tọju awọn varices ti o wa ninu esophagus. Awọn aiṣedeede ti didi, awọn platelets kekere ati ifamọra simi ninu arun ẹdọ ti o ti ni ilọsiwaju gbogbo wọn nilo eto pataki kan.

Àwọn ẹ̀rọ tí a fi sínú àti àwọn fálù àgbékalẹ̀

Àwọn ohun èlò tí a fi ń ṣe ìpalára àti àwọn defibrillators tí a lè fi sínú ara wọn máa ń nípa lórí lílo àwọn ohun èlò oníṣẹ́ abẹ nígbà tí a bá ń yọ polyp kúrò, nítorí náà, sọ wọ́n. Ìbòrí aporó kí a tó bẹ̀rẹ̀ sí í lo endoscopy kì í ṣe ohun tí a sábà máa ń ṣe fún ọ̀pọ̀ àwọn aláìsàn; ìpinnu náà jẹ́ ti ẹnìkọ̀ọ̀kan.

Endoscopy ni ayika India

• Awọn aami aisan ti o wọpọ ṣe afihan awọn ilana arun agbegbe. Àrùn acid peptic àti Helicobacter pyloriÀrùn gastritis tí ó níí ṣe pẹ̀lú rẹ̀ jẹ́ ìdí tí a fi ń ṣe gastroscopy. Ìkọ́ ẹ̀gbẹ inú ikùn jẹ́ ìyàtọ̀ pàtàkì fún ọgbẹ́ ileocaecal ó sì lè fara wé àrùn Crohn, àti pé àwọn biopsy colonoscopy pẹ̀lú àyẹ̀wò àsopọ sábà máa ń jẹ́ pàtàkì láti sọ wọ́n di ìyàtọ̀.
• Àrùn ẹ̀dọ̀ onígbà pípẹ́ jẹ́ ohun pàtàkì tó ń fa endoscopy fún àyẹ̀wò àti ìdènà variceal, títí bí àrùn ẹ̀dọ̀ steatotic tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ọtí àti àìlera ìṣiṣẹ́ ara (MASLD, ọ̀rọ̀ tí ó rọ́pò NAFLD; MASH rọ́pò NASH, pẹ̀lú MetALD tí ó ń ṣàpèjúwe àwọn àfikún ìṣiṣẹ́ ara àti ọtí tí ó ní í ṣe pẹ̀lú ara).
• Ipalara ẹ̀dọ̀ àti ìfun tí oògùn fà láti inú ìtọ́jú ìgbẹ́-inú, àwọn oògùn ìrora tí kìí ṣe steroid tí a rà lórí ọjà, àti àwọn oògùn AYUSH, ewébẹ̀ àti àwọn oògùn ìdárayá jẹ́ ohun tí a mọ̀; sọ gbogbo ohun tí o bá mu, títí kan àwọn oògùn tí kìí ṣe oògùn dókítà.
• Jíjẹ tí ó ń ba ara jẹ́ àti yíyọ ara àjèjì kúrò Àwọn àmì àrùn endoscopy pajawiri sábà máa ń wà, pàápàá jùlọ nínú àwọn ọmọdé.
• Lilo ede ni pataki. Àwọn aláìsàn àti àwọn lẹ́tà ìtọ́kasí lè sọ pé “scopy”, “camera test”, “upper GI scan” tàbí “pet ki jaanch”, gbogbo wọn sábà máa ń tọ́ka sí àwọn ìlànà tí a ṣàlàyé níbí, ṣùgbọ́n wọ́n máa ń jẹ́rìí sí ẹ̀yà ara tí a ń ṣàyẹ̀wò.
• Idaabobo data. Àwọn àwòrán, fídíò àti ìròyìn nípa ìgbẹ́kùn jẹ́ ìwífún nípa ìlera ara ẹni tí ó ṣe pàtàkì; ìṣàkóso ìfọwọ́sowọ́pọ̀ àti àwọn àkọsílẹ̀ oní-nọ́ńbà ni Òfin Ààbò Dátà Àdáni Oní-nọ́ńbà, 2023, ń ṣàkóso, pẹ̀lú àwọn ojúṣe ìpamọ́ iṣẹ́-aláìní lábẹ́ àwọn òfin ìhùwàsí ti Ìgbìmọ̀ Ìṣègùn ti Orílẹ̀-èdè.
• Àwọn òfin ìpolówó. Àwọn ẹ̀tọ́ pé ìlànà èyíkéyìí tó lè wo àrùn sàn ni a kà léèwọ̀ lábẹ́ Òfin Àwọn Oògùn àti Àtúnṣe Idán (Àwọn Ìpolówó Tí A Kò Tọ́), 1954; má ṣe ṣiyèméjì nípa àwọn ìdìpọ̀ tó ń ṣèlérí àwọn àbájáde tó dájú.

Iye owo ati iṣeduro ni India

Iye owo yatọ si ara ilu, laarin awọn ile-iṣẹ ijọba ati ti ara ẹni, ati laarin awọn ilana ayẹwo ati itọju ailera. Awọn idiyele ti a mẹnuba nibikibi yẹ ki o wo bi itọkasi nikan ati jẹrisi pẹlu ile-iṣẹ naa ni kikọ ṣaaju ilana naa.

Àwọn okùnfà tó ń yí iye owó padà:

• Iru ilana: Ìwádìí gastroscopy àyẹ̀wò ni ó kéré jù nínú àwọn ènìyàn náà; colonoscopy, EUS àti ERCP ń ná owó púpọ̀ sí i.
• Ìpalára tàbí ìpalára: fífọ́ ọfun nìkan, ìtura ọkàn tí a mọ̀, tàbí ìtura ara gbogbogbò pẹ̀lú onímọ̀ nípa oògùn amúnilára, iye tí ó yàtọ̀ síra ni ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn.
• Awọn afikun itọju ailera: Àwọn ìdẹkùn ìṣẹ́-abẹ polypectomy, àwọn gíláàsì, àwọn ohun èlò ìdènà, àwọn stent, àwọn ìfọ́mọ́ra, àwọn ohun èlò abẹ́rẹ́ àti àwọn ohun èlò ìgbàpadà ni a ń gba owó gẹ́gẹ́ bí ohun èlò tí a lè lò.
• Histopathology: A gba owo fun ilana biopsy fun gbogbo bulọọki ayẹwo, pẹlu eyikeyi awọn abawọn pataki, immunohistochemistry tabi idanwo àsopọ fun iko-ara.
• Ìtọ́jú ọjọ́ tàbí aláìsàn tí a kò tíì gbà: ibi ìtura, ẹ̀ka yàrá àti èyíkéyìí ìdúró alẹ́.
• Iru ohun èlò àti ìlú: ipele ilu, ipo ifọwọsi ati boya apakan naa jẹ ti ijọba, ti a gbẹkẹle tabi ti ile-iṣẹ.
• Awọn ilana pajawiri ti a ko lo ni iṣẹ wakati maa n san owo ju awon ti a gbero lo.

Àwọn ibi tí a gbọ́dọ̀ ṣàyẹ̀wò ìbánigbófò: ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìlànà ìsanwó ni ó bo endoscopy nígbà tí ó bá jẹ́ ara ìlànà ìwọ̀lé tàbí ìtọ́jú ọjọ́, ṣùgbọ́n a lè yọ endoscopy àyẹ̀wò aláìsàn kúrò nílé ìwòsàn. Ṣe àyẹ̀wò ìbòjútó ìtọ́jú ọjọ́, ipò nẹ́tíwọ́ọ̀kì aláìsanwó, àwọn ohun tí a béèrè fún àṣẹ ṣáájú, àkókò ìdúró fún àrùn tí ó ti wà tẹ́lẹ̀, àti bóyá àwọn ohun èlò àti histopathology ni a lè san. Àwọn ètò ìjọba bíi Ayushman Bharat PM-JAY bo àwọn páálí pàtó ní àwọn ilé ìwòsàn tí a fi empanel ṣe, ó yẹ kí a fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pẹ̀lú tábìlì ìbánigbófò ilé ìwòsàn.

Awọn arosọ ati awọn otitọ

Nigbagbogbo beere ibeere

Ṣé n óo jí nígbà tí wọ́n bá ń ṣe àyẹ̀wò endoscopy?

Iyẹn sinmi lórí iṣẹ́ abẹ àti ẹ̀yà ara. A sábà máa ń ṣe Gastroscopy pẹ̀lú ìfúnpọ̀ ọ̀fun nìkan tàbí pẹ̀lú ìfúnpọ̀ díẹ̀, nítorí náà o lè máa sùn ṣùgbọ́n o lè jí. A sábà máa ń ṣe colonoscopy lábẹ́ ìfúnpọ̀. Àwọn iṣẹ́ abẹ kan, àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ endoscopies ọmọdé, nílò anesthesia gbogbogbò. Jíròrò ohun tí o fẹ́ àti ìlera rẹ ṣáájú.

Ṣé endoscopy lè sọ fún mi lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ bóyá mo ní àrùn jẹjẹrẹ?

Endoscopy le fi ipalara kan han ti o dabi ẹni ti o fura si, ati pe onimọ-ẹrọ endoscope le sọ bẹẹ ni ọjọ naa. Ijẹrisi nilo histopathology ti biopsy, eyiti a royin lọtọ. Ṣiṣeto, bi o ti jin ati bi o ti jin to, nigbagbogbo nilo awọn idanwo afikun gẹgẹbi endoscopic ultrasound, CT tabi PET-CT.

Ṣé mo nílò colonoscopy tí ìwádìí gastroscopy mi bá jẹ́ déédé?

Kì í ṣe láìṣe àdáṣe. Gastroscopy àti colonoscopy máa ń dáhùn àwọn ìbéèrè tó yàtọ̀ síra nípa onírúurú ẹ̀yà ara ìfun. A máa ń gbé colonoscopy yẹ̀ wò nígbà tí àwọn àmì àrùn, ẹ̀jẹ̀, ẹ̀jẹ̀, ìtàn ìdílé tàbí àwọn ohun tí a nílò láti fi ṣọ́ra tọ́ka sí ikùn. Dókítà ló máa pinnu èyí.

Igba melo ni mo le jẹun ki n si pada si iṣẹ?

Lẹ́yìn iṣẹ́ àyẹ̀wò tó rọrùn pẹ̀lú ìtura ọkàn, ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń jẹun nígbà tí wọ́n bá jí dáadáa tí wọ́n sì gbé e mì láìléwu, wọ́n sì máa ń bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe iṣẹ́ wọn ní ọjọ́ kejì. Yẹra fún wíwakọ̀, ẹ̀rọ àti àwọn ìpinnu pàtàkì fún ìyókù ọjọ́ náà. Àwọn ìlànà ìtọ́jú lè ní àwọn ìdíwọ́ oúnjẹ àti ìgbòkègbodò tó gùn jù.

Ǹjẹ́ endoscopy kò léwu tí mo bá ní àrùn ọkàn tàbí ẹ̀dọ̀fóró?

A maa n lo Endoscopy lati se ayẹwo aisan naa nigbagbogbo, sugbon ewu irora naa ga ju ti o nilo eto lọ. Sọ fun awọn ẹgbẹ nipa angina, ikọlu ọkan laipẹ, ikuna ọkan, arrhythmia, stents, COPD, ikọ-fèé, lilo atẹgun tabi apnea oorun. A n ṣatunṣe abojuto, yiyan itọju irora ati nigba miiran ilowosi ti onimọ-aisan ni ibamu.

Kí ló dé tí mo fi ní láti ṣe ìtọ́jú ìfun ńlá bẹ́ẹ̀ fún colonoscopy?

Àwọn polyps àti àrùn jẹjẹrẹ ìbẹ̀rẹ̀ kékeré ni wọ́n, wọ́n sì rọrùn láti fara pamọ́ sí ẹ̀yìn ìgbẹ́. Ìfun tó mọ́ tónítóní máa ń mú kí a rí i dáadáa, ó sì máa ń dín àǹfààní láti tún ṣe é ṣe kù. Tí o bá ní àrùn kíndìnrín, àrùn ọkàn, àrùn tó ń dín omi ara kù tàbí àrùn àtọ̀gbẹ, béèrè lọ́wọ́ ẹ̀rọ ìtọ́jú tó bá ipò rẹ mu.

Kí ló máa ṣẹlẹ̀ tí àwọn àmì àrùn mi bá ń bá a lọ lẹ́yìn endoscopy déédéé?

Dá a padà sí ọ̀dọ̀ dókítà tó béèrè fún iṣẹ́ abẹ náà. Àwọn àmì àrùn tó ń lọ lọ́wọ́ lè fi hàn pé endoscopy kò lè fi hàn, bíi ìṣíṣẹ́ tàbí àrùn iṣẹ́, gallbladder tàbí pancrea.