ఋతుస్రావం అనేది స్త్రీ జీవితంలో ఒక సహజమైన భాగం, కానీ ప్రతి ఋతుచక్రం ఒకేలా ఉండదు. ఋతుచక్రం నిడివిలో మరియు రక్తస్రావంలో తేడాలు సాధారణమే అయినప్పటికీ, అసాధారణంగా అధికంగా, ఎక్కువ కాలం పాటు, క్రమరహితంగా ఉండే రక్తస్రావాన్ని లేదా ఋతుస్రావాల మధ్యలో సంభవించే రక్తస్రావాన్ని ఎప్పుడూ నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం (AUB) అని పిలువబడే ఈ పరిస్థితి, కౌమారదశ నుండి మెనోపాజ్ వరకు అన్ని వయసుల మహిళలను ప్రభావితం చేస్తుంది మరియు ఇది శారీరక ఆరోగ్యం, మానసిక శ్రేయస్సు మరియు జీవన నాణ్యతపై గణనీయమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుంది.
శుభవార్త ఏమిటంటే, అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావానికి గల మూల కారణాన్ని గుర్తించిన తర్వాత, చాలా కేసులకు చికిత్స చేయవచ్చు. లక్షణాలను అర్థం చేసుకోవడం మరియు సకాలంలో వైద్య సహాయం తీసుకోవడం వల్ల చాలా తేడా ఉంటుంది.
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం అంటే ఏమిటి?
స్త్రీ యొక్క సాధారణ ఋతుక్రమ సరళికి భిన్నంగా గర్భాశయం నుండి జరిగే ఏ విధమైన రక్తస్రావాన్నైనా అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం అంటారు. ఇందులో ఇవి ఉండవచ్చు:
• చాలా అధిక ఋతుస్రావం
• ఏడు రోజుల కంటే ఎక్కువ కాలం కొనసాగే రక్తస్రావం
• చాలా తరచుగా లేదా చాలా ఎక్కువ వ్యవధిలో వచ్చే పీరియడ్స్
• ఋతు చక్రాల మధ్య రక్తస్రావం
• లైంగిక సంపర్కం తర్వాత రక్తస్రావం
• రుతువిరతి తర్వాత రక్తస్రావం
ప్రతి స్త్రీకి ప్రత్యేకమైన ఋతుచక్రం ఉంటుంది, కాబట్టి దేనిని "అసాధారణం"గా పరిగణిస్తారనేది ఆ వ్యక్తికి ఏది అసాధారణంగా ఉందనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అయితే, రక్తస్రావ సరళిలో ఏవైనా నిరంతర మార్పులు కనిపిస్తే వైద్య మూల్యాంకనం అవసరం.
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావానికి సాధారణ కారణాలు
AUB అనేక రకాల పరిస్థితుల వల్ల సంభవించవచ్చు, వాటిలో కొన్ని ప్రమాదకరం కానివి కాగా, మరికొన్నింటికి తక్షణ చికిత్స అవసరం. సాధారణ కారణాలు:
హార్మోన్ల అసమతుల్యత: ఈస్ట్రోజెన్ మరియు ప్రొజెస్టెరాన్ స్థాయిలలో హెచ్చుతగ్గులు సాధారణ అండ విడుదలకు ఆటంకం కలిగిస్తాయి, దీనివల్ల క్రమరహిత లేదా అధిక రక్తస్రావం జరుగుతుంది. ఇది యుక్తవయస్సులో, మెనోపాజ్ సమయంలో, మరియు పాలీసిస్టిక్ ఓవరీ సిండ్రోమ్ (PCOS) వంటి పరిస్థితులలో సాధారణంగా సంభవిస్తుంది.
గర్భాశయ ఫైబ్రాయిడ్లు: ఇవి గర్భాశయంలో ఏర్పడే క్యాన్సర్ కాని కణితులు, ఇవి అధిక, దీర్ఘకాలిక లేదా బాధాకరమైన ఋతుస్రావానికి కారణమవుతాయి.
ఎండోమెట్రియల్ పాలిప్స్: గర్భాశయ పొరలో ఏర్పడే చిన్న కణజాల పెరుగుదలల వల్ల నెలసరి మధ్యలో రక్తపు చుక్కలు పడటం లేదా అసాధారణంగా అధిక రక్తస్రావం జరగవచ్చు.
అడెనోమయోసిస్: ఈ పరిస్థితిలో, గర్భాశయ పొర గర్భాశయం యొక్క కండర గోడలోకి పెరుగుతుంది, దీని ఫలితంగా తరచుగా బాధాకరమైన, అధిక రక్తస్రావంతో కూడిన రుతుస్రావం అవుతుంది.
గర్భధారణ సంబంధిత కారణాలు: గర్భధారణ సమయంలో రక్తస్రావం అనేది పిండ ప్రతిస్థాపన, గర్భస్రావం, ఎక్టోపిక్ గర్భం లేదా ఇతర గర్భధారణ సంబంధిత సమస్యలను సూచించవచ్చు మరియు దీనిని ఎల్లప్పుడూ ఆరోగ్య సంరక్షణ నిపుణుడిచే పరీక్ష చేయించుకోవాలి.
మందులు: రక్తాన్ని పల్చబరిచే మందులు, హార్మోన్ల గర్భనిరోధకాలు మరియు కొన్ని ఇతర మందులు ఋతుస్రావ సరళిని మార్చవచ్చు.
రక్తస్రావ రుగ్మతలు: కొంతమంది మహిళలకు వంశపారంపర్యంగా వచ్చే రక్తం గడ్డకట్టే రుగ్మతలు ఉంటాయి, ఇవి యుక్తవయస్సు నుండే అధిక ఋతుస్రావానికి కారణమవుతాయి.
క్యాన్సర్ లేదా క్యాన్సర్కు ముందు వచ్చే మార్పులు: అరుదుగా జరిగేప్పటికీ, అసాధారణ రక్తస్రావం—ముఖ్యంగా మెనోపాజ్ తర్వాత—గర్భాశయం, గర్భాశయ ముఖద్వారం లేదా అండాశయాల క్యాన్సర్కు తొలి సంకేతం కావచ్చు. ముందుగా గుర్తించడం వల్ల చికిత్స ఫలితాలు బాగా మెరుగుపడతాయి.
మీరు విస్మరించకూడని లక్షణాలు
మీరు అనుభవిస్తే వైద్య సంరక్షణను కోరండి:
• వరుసగా చాలా గంటల పాటు ప్రతి గంటకు ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ శానిటరీ ప్యాడ్లు లేదా టాంపోన్లను పూర్తిగా తడిపేయడం
• క్రమం తప్పకుండా పెద్ద రక్తపు గడ్డలు పడటం
• ఏడు రోజుల కంటే ఎక్కువ కాలం పాటు రక్తస్రావం కొనసాగడం
• నెలసరి మధ్యలో రక్తస్రావం
• రుతువిరతి తర్వాత రక్తస్రావం
• రక్తస్రావంతో కూడిన తీవ్రమైన కటి నొప్పి
• అలసట, తల తిరగడం, లేదా ఆయాసం, ఇవి అధిక రక్తస్రావం కారణంగా వచ్చే రక్తహీనతను సూచించవచ్చు.
ఈ లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల ఐరన్ లోపం వల్ల వచ్చే రక్తహీనత, దీర్ఘకాలిక అలసట, మరియు అంతర్లీన వ్యాధుల నిర్ధారణలో ఆలస్యం వంటి సమస్యలకు దారితీయవచ్చు.
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావాన్ని ఎలా నిర్ధారిస్తారు?
మీ డాక్టర్ ముందుగా మీ పూర్తి వైద్య చరిత్రను తెలుసుకుని, మీ ఋతుచక్రం, లక్షణాలు, మందులు మరియు మొత్తం ఆరోగ్యం గురించి చర్చిస్తారు. ఋతుస్రావ డైరీని నిర్వహించడం లేదా పీరియడ్ ట్రాకింగ్ యాప్ను ఉపయోగించడం చాలా సహాయకరంగా ఉంటుంది.
రోగనిర్ధారణ పరీక్షలు వీటిని కలిగి ఉండవచ్చు:
• శారీరక మరియు కటి ప్రాంత పరీక్ష
• రక్తహీనత, హార్మోన్ల స్థాయిలు, థైరాయిడ్ రుగ్మతలు లేదా రక్తం గడ్డకట్టే సమస్యలను తనిఖీ చేయడానికి రక్త పరీక్షలు
• అవసరమైనప్పుడు గర్భ నిర్ధారణ పరీక్ష
• గర్భాశయం మరియు అండాశయాలను పరిశీలించడానికి అల్ట్రాసౌండ్ స్కాన్
• పాప్ స్మియర్, అవసరమైతే
• గర్భాశయ పొరను పరీక్షించడానికి ఎండోమెట్రియల్ బయాప్సీ, ముఖ్యంగా 45 ఏళ్లు పైబడిన మహిళల్లో లేదా ఎండోమెట్రియల్ వ్యాధి వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉన్నవారిలో
• హిస్టెరోస్కోపీ, దీనిలో అసాధారణతలను నేరుగా చూడటానికి గర్భాశయంలోకి ఒక చిన్న కెమెరాను ప్రవేశపెడతారు.
పరీక్షల ఎంపిక రోగి వయస్సు, లక్షణాలు మరియు వైద్య చరిత్రపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
చికిత్స ఐచ్ఛికాలు
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావానికి చేసే చికిత్స, దాని అంతర్లీన కారణం, మహిళ వయస్సు, భవిష్యత్తు గర్భధారణ ప్రణాళికలు మరియు లక్షణాల తీవ్రతను బట్టి ఉంటుంది.
వైద్య నిర్వహణ
అనేక మంది మహిళలు ఈ క్రింది మందులకు బాగా స్పందిస్తారు:
• గర్భనిరోధక మాత్రలు లేదా ప్రొజెస్టెరాన్ వంటి హార్మోన్ల చికిత్సలు
• హార్మోనల్ ఇంట్రా యుటెరైన్ డివైసెస్ (IUDలు)
• ఋతుస్రావ నష్టాన్ని తగ్గించే హార్మోనేతర మందులు
• రక్తహీనత ఉన్న మహిళలకు ఐరన్ సప్లిమెంట్లు
• సంబంధిత హార్మోన్ల లేదా థైరాయిడ్ రుగ్మతలకు చికిత్స
కనిష్టంగా దాడి చేసే విధానాలు
మందులు ప్రభావవంతంగా లేకపోతే లేదా నిర్మాణపరమైన అసాధారణతలు ఉంటే, ఈ క్రింది విధానాలు సిఫార్సు చేయబడవచ్చు:
• పాలిప్ తొలగింపు
• ఫైబ్రాయిడ్ చికిత్స
• హిస్టెరోస్కోపిక్ శస్త్రచికిత్స
• సంతానోత్పత్తి పూర్తి చేసుకున్న ఎంపిక చేసిన మహిళలకు ఎండోమెట్రియల్ అబ్లేషన్
సర్జికల్ ట్రీట్మెంట్
ఇతర చికిత్సలు విఫలమైనప్పుడు లేదా క్యాన్సర్ అని అనుమానించినప్పుడు, తీవ్రమైన సందర్భాల్లో హిస్టరెక్టమీ వంటి శస్త్రచికిత్స అవసరం కావచ్చు. అయితే, తక్కువ హాని కలిగించే ఇతర మార్గాలను అన్వేషించిన తర్వాత మాత్రమే దీనిని సాధారణంగా పరిగణిస్తారు.
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావాన్ని నివారించవచ్చా?
AUBకి గల అన్ని కారణాలను నివారించలేము, కానీ ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలిని పాటించడం ద్వారా కొన్ని ప్రమాద కారకాలను తగ్గించవచ్చు.
మీరు మీ పునరుత్పత్తి ఆరోగ్యాన్ని ఈ విధంగా కాపాడుకోవచ్చు:
• ఆరోగ్యకరమైన బరువును కాపాడుకోవడం
• ఒత్తిడిని సమర్థవంతంగా నిర్వహించడం
• క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేయడం
• ఇనుము మరియు అవసరమైన పోషకాలు సమృద్ధిగా ఉండే సమతుల్య ఆహారం తీసుకోవడం
• సాధారణ గైనకాలజికల్ చెకప్లకు హాజరు కావడం
• ఋతుక్రమ సరళిలో మార్పులు వస్తే వెంటనే వైద్య సలహా తీసుకోవాలి
ముందస్తు జోక్యం తరచుగా సమస్యలను నివారించి, మరింత ప్రభావవంతమైన చికిత్సకు వీలు కల్పిస్తుంది.
మీరు ఎప్పుడు వైద్యుడిని చూడాలి?
చాలా మంది మహిళలు అసాధారణ రక్తస్రావాన్ని "కేవలం హార్మోన్ల వల్ల" అని కొట్టిపారేస్తారు లేదా అది దానంతట అదే తగ్గిపోతుందని భావిస్తారు. అప్పుడప్పుడు ఇలాంటి క్రమరాహిత్యాలు సంభవించవచ్చు, కానీ నిరంతరంగా లేదా అధికంగా జరిగే రక్తస్రావాన్ని ఎప్పుడూ నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు.
మీ నెలసరి గణనీయంగా అధికంగా, తరచుగా, క్రమరహితంగా మారితే, లేదా మెనోపాజ్ తర్వాత గానీ గర్భధారణ సమయంలో గానీ రక్తస్రావం జరిగితే గైనకాలజిస్ట్ను సంప్రదించండి. ముందస్తు పరీక్ష కారణాన్ని గుర్తించడానికి, లక్షణాల నుండి ఉపశమనం పొందడానికి మరియు తీవ్రమైన సమస్యలను తోసిపుచ్చడానికి సహాయపడుతుంది.
Takeaway
అసాధారణ గర్భాశయ రక్తస్రావం అనేది అత్యంత సాధారణ స్త్రీ జననేంద్రియ సమస్యలలో ఒకటి, అయినప్పటికీ చాలా మంది మహిళలు ఇది జీవితంలో ఒక సాధారణ భాగమని భావించి సహాయం కోరడంలో ఆలస్యం చేస్తారు. వాస్తవానికి, అసాధారణ రక్తస్రావం అనేది తరచుగా ఒక అంతర్లీన ఆరోగ్య సమస్యకు లక్షణం. దీనిని ముందుగానే గుర్తించి చికిత్స చేస్తే సమర్థవంతంగా నయం చేయవచ్చు.
మీ శరీరం చెప్పేది వినడం, మీ ఋతుచక్రంలో వచ్చే మార్పులను గుర్తించడం మంచి పునరుత్పత్తి ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడంలో ఒక ముఖ్యమైన అడుగు. మీ రక్తస్రావ విధానం మారినా లేదా అది మీ రోజువారీ జీవితాన్ని ప్రభావితం చేస్తున్నా, ఆరోగ్య నిపుణుడిని సంప్రదించడానికి సంకోచించకండి. సకాలంలో రోగ నిర్ధారణ మరియు సరైన చికిత్స మీ ఋతు ఆరోగ్యాన్నే కాకుండా, మీ మొత్తం శ్రేయస్సును కూడా పునరుద్ధరించగలవు.
చెన్నైలోని అపోలో ఉమెన్స్ హాస్పిటల్స్కు చెందిన ప్రసూతి మరియు గైనకాలజిస్ట్ డాక్టర్ వినూత అరుణాచలం గారి అంతర్దృష్టులతో
చెన్నైలో నాకు దగ్గరలోని ఉత్తమ ఆసుపత్రి