بیماری پارکینسون

بررسی اجمالی

فلج مرتعش یک بیماری عصبی است که به صورت اختلال حرکتی ظاهر می شود. ویژگی های اصلی بیماری پارکینسون از دست دادن تدریجی کنترل عضلانی است که منجر به لرزش سر و اندام ها در حالت استراحت، کندی، سفتی و اختلال در تعادل می شود. با بدتر شدن علائم، صحبت کردن، راه رفتن و انجام کارهای ساده دشوار می شود.

پیشرفت بیماری و میزان آسیب از فردی به فرد دیگر متفاوت است. بسیاری از افراد با پارکینسونبیماری ممکن است عمر طولانی و پرباری داشته باشد، در حالی که دیگران سریعتر از کار افتاده می شوند.

عوارض پارکینسون هستند ذات الریه یا صدمات ناشی از سقوط منجر به مرگ زودرس فرد می شود. امید به زندگی افراد مبتلا به پارکینسون و بدون بیماری پارکینسون تقریباً با جمعیت عمومی یکسان است.

افرادی که به بیماری پارکینسون مبتلا می شوند معمولا بالای 60 سال سن دارند. از آنجایی که امید به زندگی کلی در حال افزایش است، تعداد افراد مبتلا به بیماری پارکینسون در آینده افزایش خواهد یافت. اگرچه بیماری با شروع بزرگسالان شایع تر است، بیماری پارکینسون زودرس (شروع بین 21 تا 40 سالگی) و بیماری پارکینسون با شروع نوجوانان (شروع قبل از 21 سالگی) نیز ممکن است رخ دهد.

از نظر تاریخی، بیماری پارکینسون 5000 سال قبل از میلاد در تمدن هند باستان گزارش شده است. این گیاه به نام کامپاواتا شناخته می شد و با دانه های گیاهی که دارای سطوح درمانی لوودوپا هستند، درمان شد. نام بیماری پارکینسون از نام جیمز پارکینسون، پزشک بریتانیایی گرفته شده است که اولین بار این اختلال را به عنوان "فلج تکان دهنده" توصیف کرد.

مراحل بیماری پارکینسون

مرحله 1: علائم و نشانه های خفیف. به عنوان مثال، در حین راه رفتن بازوی تاب خورده یا لرزش در یک طرف بدن رخ می دهد و در فعالیت های روزانه اختلال ایجاد نمی کند.

مرحله 2: هر دو طرف بدن تحت تاثیر قرار می گیرد و علائم بدتر می شود. اگرچه فرد قادر به انجام فعالیت های روزانه است، علائم ممکن است در راه رفتن و وضعیت بدن اختلال ایجاد کند.

مرحله 3: علائم به طور قابل توجهی بدتر هستند. باعث کندی حرکت، از دست دادن تعادل و افزایش دفعات زمین خوردن می شود.

مرحله 4: علائم شدید است و بیمار نیاز به کمک دارد زیرا امکان ندارد فرد به تنهایی زندگی کند.

مرحله 5: فرد قادر به راه رفتن یا ایستادن نیست و گاهی اوقات در بستر دچار توهم و هذیان می شود.

در بیمارستان آپولو وقت ملاقات بخواهید 

علل

• در بیماری پارکینسون، سلول های عصبی (نورون ها) در مغز به تدریج از بین می روند یا می میرند. پیام رسان شیمیایی در مغز به نام دوپامین به دلیل از دست دادن نورون هایی که آن را تولید می کنند کاهش می یابد. هنگامی که سطح دوپامین کاهش می یابد، منجر به فعالیت غیر طبیعی مغز می شود که باعث علائم و نشانه های بیماری پارکینسون می شود.
• علت دقیق آن ناشناخته است و عوامل متعددی در ایجاد این بیماری نقش دارند.
• ژن ها: در بیشتر افراد، بیماری پارکینسون ایدیوپاتیک است، به این معنی که به طور پراکنده و بدون علت شناخته شده ایجاد می شود. با این حال، برخی از افراد مبتلا به پارکینسون ممکن است یکی از اعضای خانواده خود را با این بیماری داشته باشند. چندین ژن با این اختلال مرتبط هستند. دانستن این ژن ها به یافتن علت بیماری پارکینسون کمک می کند.
• محرک های محیطی: عوامل محیطی یا سموم خطر ابتلا به بیماری پارکینسون را افزایش می دهند.
• بسیاری از تغییرات در مغز افراد مبتلا به بیماری پارکینسون شناخته شده است. این تغییرات عبارتند از:
• وجود اجسام لویی: توده‌هایی از مواد خاص در سلول‌های مغز که نشانگرهای میکروسکوپی بیماری پارکینسون هستند، اجسام لویی نامیده می‌شوند. محققان بر این باورند که این اجسام لوی سرنخ مهمی از علت بیماری پارکینسون دارند. یک پروتئین طبیعی به نام آلفا سینوکلئین (A-synuclein) در تمام اجسام لویی به شکل توده ای یافت می شود.

نشانه ها

علائم اولیه معمولا از یک طرف بدن شروع می شود و به عملکرد حرکتی ارادی و غیر ارادی مربوط می شود. علائم خفیف در ابتدا وجود دارد و با گذشت زمان بهبود می یابد. تا زمانی که علائم اولیه ظاهر شوند، افراد مبتلا به بیماری پارکینسون 60 تا 80 درصد یا بیشتر از سلول های تولید کننده دوپامین در مغز را از دست خواهند داد. بیشتر علائم حرکتی مهم شامل موارد زیر است:

• لرزش: لرزش در دست ها، بازوها، انگشتان، پاها، پاها، فک یا سر. فرد معمولاً در حال استراحت لرزش دارد، اما نه در حین انجام کار. لرزش معمولاً زمانی بدتر می شود که فرد خسته، هیجان زده یا استرس داشته باشد.
• سختی: اندام و تنه سفت می شود که در حین حرکت افزایش می یابد. سفتی معمولا باعث درد و درد عضلانی می شود. دست خط تنگ (میکروگرافیا) به دلیل از بین رفتن حرکات ظریف دست رخ می دهد و منجر به مشکل در غذا خوردن می شود.
• برادیکینزی: حرکات ارادی کند می شود. پس از مدتی، شروع حرکات دشوار می شود. یک صورت ماسک مانند بدون بیان نیز رخ می دهد.
• بی ثباتی وضعیتی: به دلیل از دست دادن یا مختل شدن رفلکس ها، تغییر وضعیت بدن یا حفظ تعادل دشوار می شود. بی ثباتی در وضعیت بدن ممکن است منجر به زمین خوردن شود.
• راه رفتن پارکینسونی: افراد مبتلا به بیماری پارکینسون پیشرونده معمولاً یک راه رفتن درهم و برهم مشخص با حالت قوس دار و کاهش یا عدم وجود تاب بازو دارند. شروع راه رفتن و چرخش سخت می شود. افراد ممکن است در اواسط قدم یخ بزنند و به نظر می‌رسند که هنگام راه رفتن به جلو می‌افتند.

سایر علائم بیماری پارکینسون

مهمترین علائم بیماری پارکینسون از دست دادن تدریجی کنترل عضلات است. آسیب به مغز منجر به علائم ثانویه می شود. شدت آنها متفاوت است و هر فردی همه آنها را تجربه نخواهد کرد. علائم معمولا از یک طرف بدن شروع می شود.

برخی از علائم ثانویه عبارتند از

• ناامنی، اضطراب و سکته مغزی
• از دست دادن حافظهگیجی و زوال عقل (در افراد مسن شایع تر است)
• افسردگی
• یبوست
• ترشح بیش از حد بزاق و مشکل در بلع
• حس بویایی کاهش می یابد
• تعریق افزایش می یابد
• اختلال نعوظ در مردان
• مشکلات پوستی
• گفتار آرام تر، صدای آهسته و یکنواخت
• تکرر یا فوریت ادرار

عوامل خطر

عوامل خطر برای بیماری پارکینسون عبارتند از:

• سن: بیماری پارکینسون به ندرت در بزرگسالان جوان دیده می شود. بیشتر در اواسط و اواخر زندگی شروع می شود و افزایش سن خطر را افزایش می دهد. افراد در سن 60 سالگی یا بالاتر به این بیماری مبتلا می شوند.
• وراثت: فردی که یکی از اقوام نزدیکش به بیماری پارکینسون مبتلا است، شانس بیشتری برای ابتلا به این بیماری دارد.
• ارتباط جنسی: زنان در مقایسه با مردان کمتر مستعد ابتلا به این بیماری هستند
• قرار گرفتن در معرض سموم: قرار گرفتن در معرض آفت کش ها و علف کش ها شما را در معرض خطر ابتلا به بیماری پارکینسون قرار می دهد.

تشخیص

تشخیص زودهنگام و دقیق بیماری پارکینسون با استراتژی های درمانی خوب برای حفظ کیفیت بالای زندگی مهم است. آزمایش خاصی برای تشخیص بیماری پارکینسون وجود ندارد. در مرحله اولیه، تشخیص بیماری پارکینسون چالش برانگیز است زیرا شباهت هایی با سایر اختلالات حرکتی وجود دارد. تشخیص اشتباه ممکن است باعث شود افرادی که علائم مشابه پارکینسون دارند به اشتباه تشخیص داده شود که به بیماری پارکینسون مبتلا هستند. بنابراین، ارزیابی مجدد فرد به طور منظم در مرحله اولیه برای رد سایر شرایطی که مسئول علائم هستند، مهم است.

یک متخصص مغز و اعصاب برای تشخیص دقیق مورد نیاز است. ارزیابی اولیه بر اساس شرح حال، معاینه عصبی و علائم انجام می شود. در تاریخچه پزشکی، دانستن اینکه آیا یکی از اعضای خانواده از این بیماری رنج می‌برد، مصرف هر گونه دارویی و قرار گرفتن در معرض سموم یا آسیب مغزی ضروری است. معاینه عصبی به ارزیابی راه رفتن، هماهنگی و کارهای حرکتی ظریف مربوط به دست ها کمک می کند.

از آزمون‌ها برای اندازه‌گیری رفتار، ظرفیت ذهنی، فعالیت‌های زندگی روزمره و عملکردهای خلقی و حرکتی استفاده می‌شود. آنها در تشخیص اولیه و برای رد هرگونه اختلال دیگر و همچنین در نظارت بر پیشرفت بیماری برای انجام تنظیمات درمانی مفید هستند. اسکن مغز و سایر تست های آزمایشگاهی برای تشخیص سایر اختلالات مشابه بیماری پارکینسون استفاده می شود.

تشخیص بیماری پارکینسون در صورتی انجام می شود که

• دو علامت از هر سه علامت اصلی وجود دارد: سفتی عضلانی، لرزش در هنگام استراحت و کندی حرکت.
• علل ثانویه مانند دارو یا ضربه در منطقه کنترل حرکت باید رد شود. علائم به طور قابل توجهی با لوودوپا بهبود می یابد.

در بیمارستان آپولو وقت ملاقات بخواهید 

رفتار

در حال حاضر هیچ درمانی برای بیماری پارکینسون وجود ندارد، اما درمان هایی برای کمک به کاهش علائم و حفظ کیفیت زندگی در دسترس هستند.

این درمان ها شامل:

• درمان های حمایتی، مانند فیزیوتراپی
• دارو
• جراحی (برای برخی افراد)

ممکن است فرد در مراحل اولیه بیماری پارکینسون به هیچ درمانی نیاز نداشته باشد زیرا علائم معمولاً خفیف هستند. با این حال، ممکن است فرد نیاز به قرار ملاقات های منظم با یک متخصص داشته باشد تا بتوان وضعیت را کنترل کرد.

یک برنامه مراقبت باید با تیم مراقبت های بهداشتی و خانواده بیمار تدوین شود. این طرح درمان ها و نیازهای احتمالی در آینده را تشریح می کند و باید به طور منظم مورد بررسی قرار گیرد.

1) درمان های حمایتی

تن درمانی: فیزیوتراپیست می تواند به کاهش سفتی عضلانی و درد مفاصل از طریق حرکت (دستکاری) و ورزش کمک کند. هدف فیزیوتراپیست آسان‌تر کردن حرکت و بهبود راه رفتن و انعطاف‌پذیری شماست. آنها همچنین سعی می کنند سطح تناسب اندام و توانایی مدیریت کارهای روزانه را افزایش دهند.

کار درمانی: یک کاردرمانگر می تواند زمینه های دشوار زندگی روزمره را شناسایی کند - برای مثال، لباس پوشیدن یا رفتن به مغازه های محلی. آنها می توانند به یافتن راه حل های عملی مانند اطمینان از ایمن بودن خانه و تنظیم مناسب برای فرد کمک کنند. این به حفظ استقلال فرد تا حد امکان کمک می کند.

گفتار و زبان درمانی: بسیاری از افراد مبتلا به بیماری پارکینسون مشکلات بلع (دیسفاژی) و مشکلات گفتاری دارند. درمانگر گفتار و زبان اغلب می تواند با آموزش تمرینات گفتار و بلع یا با ارائه فناوری کمکی به بهبود این مشکلات کمک کند.

مشاوره رژیم: برای برخی از افراد مبتلا به بیماری پارکینسون، ایجاد تغییرات در رژیم غذایی می تواند به بهبود برخی علائم کمک کند. این تغییرات می تواند شامل موارد زیر باشد:

• افزایش مقدار فیبر در رژیم غذایی و اطمینان از مصرف مایعات کافی برای کاهش یبوست.
• افزایش میزان نمک در رژیم غذایی و خوردن وعده های غذایی کوچک و منظم برای جلوگیری از مشکلات کم فشار خون و سرگیجه
• ایجاد تغییراتی در رژیم غذایی برای جلوگیری از کاهش وزن تصادفی.

ممکن است فرد به یک متخصص تغذیه نیاز داشته باشد: یک متخصص مراقبت های بهداشتی آموزش دیده برای ارائه توصیه های غذایی و ممکن است از اصلاح رژیم غذایی شما بهره مند شود.

2) دارو

داروها برای بهبود علائم اصلی بیماری پارکینسون مانند لرزش و مشکلات حرکتی استفاده می شوند.

با این حال، همه داروهای موجود برای همه مفید نیستند و اثرات کوتاه مدت و بلند مدت هر کدام متفاوت است. سه نوع اصلی دارو استفاده می شود:

1. لوودوپا
2. آگونیست های دوپامین
3. مهارکننده های مونوآمین اکسیداز ب

متخصص شما می تواند گزینه های دارویی شما، از جمله خطرات مربوط به هر دارو را توضیح دهد و در مورد اینکه کدام ممکن است برای شما بهترین باشد، صحبت کند. با پیشرفت وضعیت و تغییر نیازهای شما، مرورهای منظم مورد نیاز خواهد بود.

لوودوپا

• اکثر افراد مبتلا به بیماری پارکینسون در نهایت به دارویی به نام لوودوپا نیاز دارند.
• سلول‌های عصبی در مغز لوودوپا را جذب می‌کنند و آن را به دوپامین شیمیایی تبدیل می‌کنند که برای انتقال پیام‌ها بین بخش‌هایی از مغز و اعصابی که حرکت را کنترل می‌کنند استفاده می‌شود.
• افزایش سطح دوپامین با استفاده از لوودوپا به طور معمول مشکلات حرکتی را بهبود می بخشد.
• این دارو به شکل قرص یا مایع مصرف می شود و معمولاً با سایر داروها مانند بنسرازید یا کاربیدوپا ترکیب می شود. این داروها از تجزیه لوودوپا در جریان خون قبل از ورود به مغز جلوگیری می کنند.

آنها همچنین عوارض جانبی لوودوپا را کاهش می دهند که عبارتند از:

• استفراغ یا احساس بیماری (تهوع)
• سرگیجه
• خستگی

اگر برای فرد لوودوپا تجویز شود، دوز اولیه معمولاً کم است و تا زمانی که اثر کند، به طور پیوسته افزایش می یابد. در ابتدا، لوودوپا باعث بهبود چشمگیر علائم می شود. با این حال، با از بین رفتن سلول های عصبی بیشتر در مغز، اثرات آن می تواند در سال های بعد کاهش یابد. این بدان معناست که ممکن است لازم باشد هر از گاهی دوز افزایش یابد.

استفاده طولانی مدت از لوودوپا همچنین با مشکلاتی مانند حرکات غیرقابل کنترل عضلانی (دیسکینزیا) و اثرات "روشن-خاموش" مرتبط است، جایی که فرد به سرعت بین توانایی حرکت (روشن) و بی حرکت بودن (خاموش) تغییر می کند.

آگونیست های دوپامین

آگونیست های دوپامین به عنوان جایگزینی برای دوپامین در مغز عمل می کنند و در مقایسه با لوودوپا اثری مشابه اما خفیف تر دارند. آنها اغلب کمتر از لوودوپا تجویز می شوند. آنها معمولاً به صورت قرص مصرف می شوند اما به صورت چسب پوستی نیز در دسترس هستند. گاهی اوقات از آگونیست های دوپامین همزمان با لوودوپا استفاده می شود، زیرا این امر امکان استفاده از دوزهای پایین تر لوودوپا را فراهم می کند.

عوارض جانبی احتمالی آگونیست های دوپامین عبارتند از:

• تهوع یا استفراغ
• خستگی و خواب آلودگی
• سرگیجه

آگونیست های دوپامین همچنین می توانند باعث توهم و افزایش گیجی شوند، بنابراین باید با احتیاط از آنها استفاده شود، به ویژه در بیماران مسن که حساسیت بیشتری دارند.

برای برخی افراد، آگونیست های دوپامین با ایجاد رفتارهای اجباری، به ویژه در دوزهای بالا، از جمله قمار اعتیاد آور و افزایش بیش از حد میل جنسی همراه است. یک عارضه بالقوه جدی اما غیرمعمول درمان آگونیست دوپامین، شروع ناگهانی خواب است. این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که دوز افزایش می‌یابد و زمانی که دوز پایدار می‌شود، فروکش می‌کند. معمولاً به مردم اطلاع داده می شود که در صورت بروز این عارضه در حین افزایش دوز از رانندگی اجتناب کنند.

از آنجایی که خود شخص ممکن است متوجه مشکل نشود، لازم است مراقبان و اعضای خانواده نیز هرگونه رفتار غیرعادی را یادداشت کرده و در اولین فرصت با یک متخصص مناسب در میان بگذارند.

اگر یک دوره آگونیست دوپامین به فرد داده شود، دوز اولیه معمولاً برای جلوگیری از حالت تهوع و سایر عوارض جانبی بسیار کم است. دوز به تدریج در طی چند هفته افزایش می یابد. اگر حالت تهوع مشکل ساز شود، پزشک عمومی ممکن است داروهای ضد بیماری تجویز کند.

مهارکننده های مونوآمین اکسیداز B

مهارکننده های مونوآمین اکسیداز B، از جمله سلژیلین و رازاگیلین، جایگزین لوودوپا برای درمان بیماری پارکینسون اولیه هستند.

آنها آنزیمی را که دوپامین را تجزیه می کند (مونوآمین اکسیداز-B) مسدود می کنند و سطح دوپامین را افزایش می دهند.

هر دو سلژیلین و رازاگیلین می توانند علائم بیماری پارکینسون را بهبود بخشند، اگرچه اثرات آنها در مقایسه با لوودوپا ناچیز است. آنها را می توان همراه با لوودوپا یا آگونیست های دوپامین استفاده کرد.

مهارکننده‌های MAO-B به خوبی تحمل می‌شوند، اما گاهی اوقات می‌توانند عوارض جانبی ایجاد کنند، از جمله:

تهوع

• A سردرد
• درد شکم
• فشار خون بالا
• مهارکننده های کاتکول-O-متیل ترانسفراز:
• مهارکننده های کاتکول-O-متیل ترانسفراز (COMT) برای افرادی که در مراحل بعدی بیماری پارکینسون هستند تجویز می شود. آنها از قطع شدن لوودوپا توسط آنزیم COMT جلوگیری می کنند.
• عوارض جانبی مهارکننده های COMT عبارتند از:
• تهوع یا استفراغ
• اسهال
• درد شکم

آپومورفین

یک آگونیست دوپامین به نام آپومورفین را می توان به صورت زیر پوستی (زیر جلدی) تزریق کرد:

• یک تزریق، در صورت نیاز یا
• تزریق مداوم با استفاده از یک پمپ کوچک که روی کمربند، زیر لباس یا در یک کیسه حمل می شود.

دوودوپا

اگر فرد دارای نوسانات شدید روشن و خاموش باشد، ممکن است از نوعی لوودوپا به نام دوودوپا استفاده شود. این دارو به صورت ژلی است که به طور مداوم از طریق لوله ای که از دیواره شکم وارد می شود به روده پمپ می شود.

3) جراحی

اکثر افراد مبتلا به بیماری پارکینسون با دارو درمان می شوند، اگرچه در برخی موارد از نوعی جراحی به نام تحریک عمقی مغز استفاده می شود.

تحریک مغزی عمیق

تحریک عمیق مغز شامل کاشت یک ژنراتور نبض شبیه به ضربان ساز قلب با جراحی است. این به یک یا دو سیم ریز که در زیر پوست قرار داده شده و دقیقاً در نواحی خاصی از مغز شما وارد می شود، مرتبط است. یک جریان الکتریکی کوچک توسط ژنراتور پالس ایجاد می شود که از طریق سیم می گذرد و بخشی از مغز شما را که تحت تأثیر بیماری پارکینسون قرار گرفته است تحریک می کند. اگرچه جراحی بیماری پارکینسون را درمان نمی کند، اما می تواند علائم را برای برخی افراد کاهش دهد.

سوالات متداول

1) بیماری پارکینسون در چه مراحلی قرار دارد؟

مرحله 1: علائم خفیف (علائم حرکتی در حین راه رفتن، تاب خوردن بازو یا لرزش) در یک طرف بدن ظاهر می شود و در فعالیت های روزانه اختلال ایجاد نمی کند.

مرحله 2: هر دو طرف بدن تحت تاثیر قرار می گیرد و علائم بدتر می شود.

مرحله 3: علائم با کندی حرکت و از دست دادن تعادل بدتر می شود.

مرحله 4: علائم شدید هستند و نیاز به کمک دارند زیرا غیرممکن است که فرد به تنهایی زندگی کند.

مرحله 5: فرد قادر به راه رفتن یا ایستادن نیست و گاهی در بستر است.

2) درمان بیماری پارکینسون چیست؟

داروها، جراحی و فیزیوتراپی می توانند علائم بیماری پارکینسون را کنترل کنند

3) آیا پارکینسون یک بیماری کشنده است؟

اگرچه بیماری پارکینسون (PD) طول عمر را کاهش می دهد، اما یک بیماری کشنده نیست.

4) آیا استرس می تواند علائمی شبیه پارکینسون ایجاد کند؟

علائم بیماری پارکینسون در زمان استرس بدتر می شود.

5) عوامل خطر برای بیماری پارکینسون چیست؟

عوامل خطر برای بیماری پارکینسون شامل سن، وراثت، جنسیت و قرار گرفتن در معرض سموم است.

بیمارستان آپولو دارای بهترین متخصص مغز و اعصاب در هند. برای یافتن بهترین پزشکان مغز و اعصاب در شهر نزدیک خود، از لینک های زیر دیدن کنید:

• متخصص مغز و اعصاب در بنگلور
• متخصص مغز و اعصاب در چنای
• متخصص مغز و اعصاب در حیدرآباد
• متخصص مغز و اعصاب در دهلی
• متخصص مغز و اعصاب در بمبئی
• متخصص مغز و اعصاب در کلکته