1066
beeld

Fosfomycine - Gebruik, dosering, bijwerkingen en meer

03 maart 2026
Delen via:

Inleiding: Wat is fosfomycine?

Fosfomycine is een antibioticum dat voornamelijk wordt gebruikt voor de behandeling van bacteriële infecties, met name urineweginfecties. Het staat bekend om zijn effectiviteit tegen diverse grampositieve en gramnegatieve bacteriën. Fosfomycine werd oorspronkelijk ontdekt in de jaren 1960 en heeft sindsdien aandacht gekregen vanwege het unieke werkingsmechanisme en de rol die het speelt bij de behandeling van infecties die resistent zijn tegen andere antibiotica.

Toepassingen van fosfomycine

Fosfomycine is primair geïndiceerd voor de behandeling van ongecompliceerde urineweginfecties (UTI's) veroorzaakt door gevoelige bacteriestammen, waaronder Escherichia coli en Enterococcus faecalisHet wordt vaak voorgeschreven aan patiënten die andere antibiotica niet verdragen of wanneer die antibiotica niet effectief zijn. Daarnaast kan intraveneuze fosfomycine worden gebruikt als onderdeel van een combinatietherapie voor bepaalde gecompliceerde of multiresistente infecties.

Hoe het werkt

Fosfomycine werkt door de synthese van de bacteriële celwand te remmen. Simpel gezegd, het voorkomt dat bacteriën een essentieel onderdeel van de bacteriële celwand aanmaken, wat cruciaal is voor hun overleving. Door dit proces te verstoren, doodt fosfomycine de bacteriën effectief en helpt het de infectie te bestrijden. Dit unieke werkingsmechanisme maakt het bijzonder nuttig tegen bacteriën die resistentie hebben ontwikkeld tegen andere antibiotica.

Dosering en administratie

Fosfomycine is verkrijgbaar in verschillende vormen, waaronder orale korrels en intraveneuze (IV) formuleringen. De standaarddosering voor volwassenen bij de behandeling van ongecompliceerde urineweginfecties is doorgaans een eenmalige dosis van 3 gram, oraal in te nemen met water. Voor kinderen kan de dosering variëren afhankelijk van het gewicht en de specifieke aandoening die wordt behandeld. Het is daarom cruciaal om de instructies van een zorgverlener op te volgen. Het medicijn kan met of zonder voedsel worden ingenomen, maar voldoende hydratatie wordt over het algemeen aanbevolen, tenzij een zorgverlener anders adviseert.

Bijwerkingen van fosfomycine

Zoals alle medicijnen kan fosfomycine bijwerkingen veroorzaken. Veelvoorkomende bijwerkingen zijn:

  • Misselijkheid
  • Diarree
  • Hoofd
  • Duizeligheid

Ernstige bijwerkingen kunnen, hoewel zeldzaam, zijn:

  • Allergische reacties (huiduitslag, jeuk, zwelling)
  • Ernstige maag-darmklachten (aanhoudende diarree)
  • Tijdelijke verhogingen van leverenzymen

Patiënten moeten contact opnemen met hun zorgverlener als zij ernstige of verontrustende symptomen ervaren.

Geneesmiddelinteracties

Fosfomycine kan een wisselwerking hebben met bepaalde medicijnen, wat de werkzaamheid ervan kan beïnvloeden of het risico op bijwerkingen kan verhogen. Belangrijke geneesmiddelinteracties zijn onder andere:

  • Antacida: Deze kunnen de opname van fosfomycine verminderen, waardoor het minder effectief wordt.
  • Metoclopramide: Kan de concentratie van fosfomycine in de urine verlagen en de effectiviteit ervan verminderen.

Informeer uw zorgverlener altijd over alle medicijnen en supplementen die u gebruikt om mogelijke wisselwerkingen te voorkomen.

Voordelen van Fosfomycine

Fosfomycine biedt verschillende klinische voordelen:

  • Behandeling met een eenmalige dosis: De effectiviteit in een eenmalige dosis maakt het gemakkelijk voor patiënten en verbetert de therapietrouw.
  • Breed spectrum: Het is effectief tegen een breed scala aan bacteriën, waaronder bacteriën die resistent zijn tegen andere antibiotica.
  • Minimale resistentieontwikkeling: Lagere resistentiepercentages in vergelijking met veel andere antibiotica, hoewel resistentie nog steeds kan optreden, waardoor het een waardevolle optie blijft bij de behandeling van infecties.

Contra-indicaties van fosfomycine

Bepaalde personen moeten het gebruik van Fosfomycine vermijden, waaronder:

  • Mensen met een bekende allergie voor fosfomycine of een van de bestanddelen ervan.
  • Zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven, dienen hun arts te raadplegen voordat ze dit product gebruiken, aangezien de veiligheid tijdens de zwangerschap niet volledig is vastgesteld.
  • Gebruik bij patiënten met ernstige nierfunctiestoornis dient te gebeuren in overleg met een zorgverlener.

Voorzorgsmaatregelen en waarschuwingen

Voordat patiënten met Fosfomycin beginnen, moeten ze hun zorgverlener informeren over eventuele bestaande medische aandoeningen, met name:

  • Nierziekte
  • Leverziekte
  • Geschiedenis van gastro-intestinale aandoeningen

Bij een eenmalige dosisbehandeling van ongecompliceerde urineweginfecties is doorgaans geen regelmatige controle nodig. Het is wel raadzaam om laboratoriumonderzoek te laten uitvoeren om er zeker van te zijn dat de infectie wordt veroorzaakt door bacteriën die gevoelig zijn voor fosfomycine.

Veelgestelde vragen

Waarvoor wordt fosfomycine gebruikt?

Fosfomycine wordt voornamelijk gebruikt voor de behandeling van ongecompliceerde urineweginfecties die veroorzaakt worden door bepaalde bacteriën.

Hoe wordt Fosfomycine ingenomen?

Meestal wordt het middel in één keer oraal ingenomen, gemengd met water. In sommige gevallen kan het echter ook intraveneus worden toegediend.

Wat zijn de vaak voorkomende bijwerkingen?

Vaak voorkomende bijwerkingen zijn misselijkheid, diarree, hoofdpijn en duizeligheid.

Kan ik Fosfomycine samen met andere medicijnen gebruiken?

Informeer uw zorgverlener over alle medicijnen die u gebruikt, aangezien sommige medicijnen een wisselwerking kunnen hebben met Fosfomycine.

Is fosfomycine veilig tijdens de zwangerschap?

Zwangere vrouwen moeten hun zorgverlener raadplegen voordat ze Fosfomycine gebruiken, omdat de veiligheid ervan niet volledig is vastgesteld.

Hoe werkt fosfomycine?

Het werkt door de synthese van bacteriële celwanden te remmen, waardoor de bacteriën die de infectie veroorzaken effectief worden gedood.

Wat moet ik doen als ik een dosis mis?

Omdat fosfomycine meestal als een eenmalige dosis wordt toegediend, dient u contact op te nemen met uw zorgverlener als u de dosis vergeet.

Kan fosfomycine allergische reacties veroorzaken?

Ja, sommige mensen kunnen allergische reacties ervaren, waaronder huiduitslag of zwelling. Raadpleeg een arts als dit gebeurt.

Hoe lang duurt het voordat Fosfomycine werkt?

Bij veel patiënten begint het na een dag of twee al beter te gaan, maar het is wel van belang dat de voorgeschreven behandeling wordt afgemaakt.

Is fosfomycine effectief tegen alle bacteriën?

Nee, het is effectief tegen specifieke bacteriën. Een zorgverlener kan bepalen of het geschikt is voor uw infectie.

Merknamen

Fosfomycine wordt op de markt gebracht onder verschillende merknamen, waaronder:

  • Monurol

Conclusie

Fosfomycine is een waardevol antibioticum bij de behandeling van urineweginfecties, met name voor patiënten die mogelijk niet reageren op andere behandelingen. Het unieke werkingsmechanisme, het gebruiksgemak en het brede werkingsspectrum maken het een belangrijke optie in de strijd tegen bacteriële infecties. Zoals met elk medicijn is het echter essentieel om fosfomycine onder begeleiding van een zorgverlener te gebruiken om de veiligheid en effectiviteit te garanderen.

×

Disclaimer: Deze informatie is alleen bedoeld voor educatieve doeleinden en is geen vervanging voor professioneel medisch advies. Raadpleeg altijd uw arts bij medische zorgen.

beeld beeld
Vraag een terugbellen aan
Verzoek om teruggebeld te worden
aanvraag type
Beeld
dokter
Afspraak boeken
Afspraak
Bekijk Boek Afspraak
Beeld
Ziekenhuizen
Zoek ziekenhuis
Ziekenhuizen
Bekijk Vind Ziekenhuis
Chat
Beeld
gezondheidscontrole
Boek een gezondheidscheck
Gezondheidchecks
Bekijk Boek Gezondheidscontrole
Beeld
Telefoon
Bel ons
Bel ons
Bekijk Bel ons
Beeld
dokter
Afspraak boeken
Afspraak
Bekijk Boek Afspraak
Beeld
Ziekenhuizen
Zoek ziekenhuis
Ziekenhuizen
Bekijk Vind Ziekenhuis
Beeld
gezondheidscontrole
Boek een gezondheidscheck
Gezondheidchecks
Bekijk Boek Gezondheidscontrole
Beeld
Telefoon
Bel ons
Bel ons
Bekijk Bel ons