Malamalama ile tale: Mafua'aga, Fa'ailoga, Togafitiga, ma isi mea
faʻatomuaga
O le tale ose fa'anatura fa'anatura lea e fesoasoani e fa'amama ai le ea mai mea fa'a'ono'ono, mucus, ma vaega mai fafo. E ui e mafai ona avea ma se tali le tumau i se faʻaosoina o le siʻosiʻomaga, o le tale tumau e mafai ona faʻaalia ai se faʻafitauli o le soifua maloloina. O lenei tusiga o loʻo suʻesuʻeina mafuaʻaga eseese o le tale, faʻamaoniga e fesootaʻi, ma togafitiga, faʻapea foʻi ma le taimi e taua ai le sailia o togafitiga faafomaʻi.
O le a le mea e mafua ai le tale?
O le tale e mafai ona mafua mai i mea eseese, e amata mai i le malulu masani e oʻo atu i maʻi ogaoga. O nisi o mafuaʻaga sili ona taatele e aofia ai:
1. Iniseti
- Fa'ama'i pipisi: O le malulu masani, fulū, ma le COVID-19 o faʻamaʻi pipisi masani ia e mafua ai le tale o se vaega o le tali atu a le tino.
- Fa'ama'i pipisi: O fa'ama'i e pei o le niumonia fa'ama'i po'o le tale mama e mafai ona mafua ai le tale faifai pea, e masani ona fa'atasi ma isi fa'ailoga e pei o le fiva ma le vaivai.
2. Fomaʻi
- Allergies i le vaitau: O le aafia i poleni, pefu, limu, po'o le pa'u fagafao e mafai ona fa'aoso ai tale i tagata ta'ito'atasi e maua i le fiva vaomago po'o isi ma'i fa'ama'i.
- Allergies i totonu: O allergens i totonu e pei o le pefu, pefu fagafao, ma le limu e mafai foi ona mafua ai le tale, aemaise lava pe a faaosofia e suiga o le siosiomaga.
3. Tulaga Manava
- Asma: O le Asthma e mafua ai le mumū ma le vaapiapi o le ea, e oʻo atu ai i le tagi, le manava, ma le tale, aemaise lava i le po poʻo le taimi o le faʻamalosi tino.
- Fa'ama'i Fa'alavelave Fa'alavelave (COPD): COPD, lea e aofia ai le emphysema ma le bronchitis tumau, e mafai ona mafua ai le tale faifai pea ma le gaosiga o le susu.
4. Fa'ama'i Gastroesophageal Reflux (GERD)
- Acid Reflux: O le GERD e mafai ona fa'aoso ai le ga'o mai le manava e toe tafe atu i totonu o le esophagus, fa'aita le fa'a'i ma fa'atupu ai le tale umi.
5. Fa'aleagaina o le Siosiomaga
- Asu ma Filogia: O le a'afia i le asu sikaleti, fa'aleagaina o le ea, po'o asu vaila'au e mafai ona fa'aleagaina ai le manava ma ta'u ai.
- Ea mago: O le ea mago e mafai ona afaina ai le fa'a'i ma ala o le ea, ma fa'aoso ai se tale mago, e le fua mai.
Fa'ailoga Fa'atasi
O le tale e masani ona o faatasi ma isi faʻaʻailoga, e faʻatatau i le mafuaʻaga autu. Atonu e aofia ai:
- Sumu isu po'o le pipii
- Ma'i fa'a'i po'o lego
- Ui ū po'o le manava
- Fiva poʻo le malulu malulu
- Fa'atosinaga (manino, samasama, po'o le lanumeamata)
Le Taimi e Su'e ai Togafitiga Fomai
E ui o le tele o tale e foia na o latou lava, e taua le sailia o togafitiga faafomaʻi pe afai:
- O le tale e tumau pea mo le silia ma le 3 vaiaso
- E te oo i le tiga ogaoga o le fatafata po o le faigata ona manava
- O le tale e faʻatasi ma le toto i totonu o le sputum poʻo le puaʻi
- E iai lou fiva faifai pea po o le afu i le po
- O lo'o iai se tala'aga o fa'ama'i mama'i po'o le sela
Su'esu'ega ole tale
Ina ia iloa le mafua'aga o le tale, e masani lava ona fesiligia e le tausi soifua maloloina le tala'aga o le ma'i ma faia se su'ega faaletino. O suʻega faʻamaʻi e mafai ona aofia ai:
- X-ray o le fatafata: E siaki mo faʻailoga o le niumonia, faʻamaʻi mama, poʻo isi maʻi mama.
- Totoga o le toto: E siaki ai ni fa'ama'i po'o fa'ailoga o allergies po'o fulafula.
- Fa'ata'ita'i CT Fa'ata'amilo: I nisi tulaga, e mafai ona fa'aoga le CT scan o le fatafata e maua ai se fa'amatalaga auiliili o le mama.
- Aganuu Sputum: Afai e masalomia se fa'ama'i siama, e mafai ona su'e se fa'ata'ita'iga o le fuga (mucus) mo siama.
Togafitiga mo le tale
Togafitiga mo le tale e fa'alagolago i le mafua'aga autu. O togafitiga masani e aofia ai:
1. Vailaau
- Mea e taofia ai le tale: O vaila'au e pei o le dextromethorphan po'o le codeine e mafai ona fesoasoani e fa'aitiitia le mana'o e tale, aemaise lava mo tale mamago.
- Tagata fa'amoemoe: O vaila'au e pei o le guaifenesin e mafai ona fesoasoani e fa'amama le mucus ma fa'aola atili ai le tale.
- fualaau: Afai e maua se fa'ama'i siama, e mafai ona fa'atonu ni vaila'au e togafitia ai le fa'ama'i o lo'o a'afia ai.
2. Fofo i Fale
- Meli: O le meli e iai mea e fa'amalie ai ma e mafai ona fesoasoani e fa'amama le fa'a'i ma fa'aitiitia le tale, aemaise lava i le po.
- Mea fa'asusu: O le fa'aaogaina o se mea fa'asusu e fa'aopoopo ai le susu i le ea e mafai ona fa'amama ai le fa'a'ī ma fa'aitiitia le tale.
- Suavai mafanafana: O le inuina o lauti mafanafana, sua, po'o sou sup e mafai ona fesoasoani e fa'asusu le fa'a'i ma fa'aitiitia le tale.
3. Suiga o le Soifuaga
- Aloese mai mea fa'afefe: Afai o mea e fa'a'ono'ono ai le si'osi'omaga e pei o le asu po'o le filogia o lo'o mafua ai le tale, e taua le fa'aitiitia o le fa'aalia.
- Hydration: O le fa'asusu lelei e mafai ona fesoasoani i le manifinifi o le palapala ma fa'afaigofie ai ona fa'amama mai le ea.
Talafatu ma mea moni e uiga i le tale
Talafatu 1: "O le tale e masani lava o se faailoga o le malulu."
Faʻamatalaga: O le tale e mafai ona avea ma fa'ailoga o le tele o tulaga eseese, e aofia ai allergies, sela, GERD, ma fa'ama'i mama, ae le na'o le malulu.
Talafatu 2: "E tatau ona e aloese mai le inu vai pe a e tale."
Faʻamatalaga: E taua tele le inu vai pe a e tale, aua e fesoasoani e fa'asusu ai le fa'a'i ma fa'aitiitia ai le ita.
Fa'alavelave o le le amana'ia o le tale
Afai e le togafitia, tale tumau pe ogaoga e mafai ona oʻo atu ai i faʻalavelave, e aofia ai:
- Lelavā po'o le faigata ona moe
- E tiga maso ona o le tale soo
- Fa'ateteleina o fa'afitauli o le manava e pei o le sela po'o le COPD
Fesili e masani ona fesiligia (FAQs)
1. E mafai ona mafua le tale ona o le allergies?
Ioe, allergies i poleni, pefu, limu, po'o le pa'u fagafao e mafai ona fa'aoso ai tale, fa'atasi ai ma isi fa'a'ailoga e pei o le mafatua ma le tafe o le isu.
2. O le a le umi e tumau ai le tale?
Ole umi ole tale e fa'alagolago ile mafua'aga. O le tale viral e masani lava ona tumau mo le 1-2 vaiaso, ae o tulaga masani e mafai ona mafua ai le tale faifai pea.
3. E tatau ona ou inuina se vailaau tale mo se tale mago?
Ole vaila'au ole tale e mafai ona fesoasoani e taofiofia le tale mago, ae e taua le fa'afeso'ota'i se tausi soifua maloloina e fa'atatau i togafitiga talafeagai e fa'atatau i le mafua'aga.
4. E mafai e le tale ona faaleagaina o'u māmā?
O le tale faaumiumi pe ogaoga e mafai ona oo atu ai i le faaleagaina o le ea, mafua ai le ita o le mama, ma faʻateleina ai tulaga faʻavae e pei o le foma poʻo le COPD.
5. E mafai ona avea le tale ma faailoga o se mea matuiā?
O le tale faifai pea pe ogaoga e mafai i nisi taimi ona avea ma se fa'ailoga o se ma'i tuga, e pei o le niumonia, kanesa o le mama, po'o le mamapala, ma e tatau ona iloilo e se tausi soifua maloloina.
iʻuga
O le tale o se fa'ailoga masani lea e mafai ona mafua mai i mea eseese, mai le malulu faigofie i tulaga ogaoga o le soifua maloloina. O le faailoaina o le mafuaaga autu ma le sailia o togafitiga talafeagai e mafai ona fesoasoani e faʻaitiitia le faʻalavelave ma puipuia ai faʻalavelave. Afai e fa'aauau pea lou tale po'o fa'atasi fo'i ma isi fa'a'ailoga, fa'afeso'ota'i se tausi soifua maloloina mo nisi su'esu'ega ma le tausiga.
Falema'i Sili e Latalata ia te a'u Chennai