- Arun ati ipo
- Ọgbẹ ọpọlọ
Ọgbẹ ọpọlọ
Ní ọgọ́rùn-ún ọdún sẹ́yìn, ìṣègùn ti rí ìlọsíwájú tí a kò tí ì rí nínú ìtàn ẹ̀dá ènìyàn. Bi abajade, loni a ni ilera ati pe a wa laaye ju igbakugba lọ ni iṣaaju. Àwọn àrùn bí àrùn mànàmáná tí ó ti pa àràádọ́ta ọ̀kẹ́ ènìyàn ti parẹ́ pátápátá nísinsìnyí, ọpẹ́lọpẹ́ àjẹsára àti àjàkálẹ̀ àrùn ikọ́ ẹ̀rù ti ń bà jẹ́ nísinsìnyí pẹ̀lú àṣeyọrí síi. Njẹ ni ilera ati awọn igbesi aye ti nṣiṣe lọwọ ti ṣe alabapin si aarun kekere ati iku lati àtọgbẹ, awọn ikọlu ọkan ati ọpọlọ.
Ni agbegbe ilera ti o ni ireti pupọ sibẹsibẹ, ijakadi kan wa - arun kan eyiti paapaa ni bayi ni iwoye ti o buruju - akọkọ ọpọlọ ọpọlọ. Awọn èèmọ ọpọlọ le ni ipa lori awọn ọmọde ati awọn agbalagba ati pe o jẹ ti awọn oriṣi pupọ. Awọn èèmọ ti meninges, tabi ibora ti ọpọlọ, maa n ko dara ati pe o jẹ iwosan patapata nipasẹ iṣẹ abẹ. Awọn èèmọ ninu awọn ọmọde le jẹ alakan tabi alaiṣe ṣugbọn ni gbogbogbo, ni asọtẹlẹ ti o dara julọ ju akàn ti o ni ipa lori awọn agbalagba. Ni awọn agbalagba, sibẹsibẹ, awọn èèmọ ti o bẹrẹ lati awọn sẹẹli glial (awọn wọnyi ni awọn sẹẹli ninu ọpọlọ ati atilẹyin ati ki o ṣe itọju awọn sẹẹli nafu), ti a tun mọ ni gliomas ni, ni apapọ, abajade ti ko dara julọ. Gliomas ti ni iwọn lori iwọn 1-4 da lori 'ìyí' ti ibajẹ ati glioblastoma (Grade 4) jẹ eyiti o wọpọ julọ ati pe o ni abajade to buru julọ. Glioblastomas ni ipa lori 5 ni awọn eniyan 100,000, ni iwalaaye agbedemeji ti o buruju ti awọn oṣu 9-14 pẹlu itọju to dara julọ.
Gbogbo rẹ ko padanu, sibẹsibẹ, ati titari lati wa arowoto fun arun ti o ni ẹru ko tii tobi ju ni ọdun 10 sẹhin. Gbogbo awọn aarun ni o ṣẹlẹ nipasẹ isunmọ ti ko ni ilana ti awọn sẹẹli ti o kọja awọn sọwedowo ati awọn iwọntunwọnsi ti o wa nigbagbogbo lati da isodipupo ti ko ni iṣakoso ti awọn sẹẹli duro. Ilọsiwaju yii nigbagbogbo nfa nipasẹ iyipada (iyipada) ninu koodu jiini. Iyipada le ni ipa lori jiini kan (bi a ti rii ninu awọn aarun ẹjẹ kan) tabi ọpọlọpọ awọn Jiini, bi a ti rii ninu ọpọlọ ati awọn aarun oluṣafihan.
Ẹkọ aisan ara tun wa ni ipilẹ ti iwadii aisan alakan eyiti o ṣe nipasẹ idanimọ ti awọn sẹẹli buburu lori ifaworanhan ti a pese sile lati biopsy apẹrẹ. Awọn alaisan ti o ni awọn awari ajeji lori ọlọjẹ ọpọlọ gba boya biopsy kan, eyiti CT tabi nigbagbogbo ni itọsọna nipasẹ MRI ọlọjẹ tabi a yori excision. Ayẹwo ti tumo lẹhinna jẹ ayẹwo nipasẹ onimọ-jinlẹ fun ayẹwo ikẹhin. Ni glioma, awọn onipò oriṣiriṣi ti tumo le wa ni papọ, botilẹjẹpe abajade jẹ ipinnu nipasẹ ipele ti o ga julọ ti tumọ naa. Bi ko ṣe ṣee ṣe lati ṣe asọtẹlẹ ipo ti ara diẹ ti o duro fun ipele ti o ga julọ lori ọlọjẹ CT tabi MRI, o ṣee ṣe pe ayẹwo àsopọ ti iṣan ti a gba nipasẹ biopsy kii ṣe aṣoju tumọ. Ni awọn ọwọ ti ko ni iriri ati ni awọn iru awọn èèmọ kan, oṣuwọn aṣiṣe biopsy le ga to 30%.
Biopsy olomi jẹ imọ-ẹrọ kan ti o yika iru awọn aṣiṣe bẹ. Awọn èèmọ ọpọlọ, Tu laarin ẹjẹ ati awọn cerebrospinal ito nano ati micro vesicles (tun npe ni exosomes ati ki o ti wa ni tu nipa ifiwe ẹyin), kaakiri tumo DNA (tu sinu ẹjẹ nipa awọn okú ẹyin) ati tumo ẹyin fun se. Iyasọtọ ati itupalẹ awọn sobusitireti wọnyi ninu ẹjẹ le fun wa ni aworan deede ti kii ṣe iwadii aisan nikan ṣugbọn tun ṣe iranlọwọ idanimọ awọn ipa ọna ti o fa akàn. Bi opoiye itusilẹ exosome ṣe n pọ si ni afikun pẹlu iwọn ti tumọ, ọgbẹ giga-giga kekere ti o farapamọ jẹ tumo-kekere ti o kere pupọ eyiti o le padanu lori biopsy ti aṣa yoo han gbangba ni fọọmu omi. Ti dibo nipasẹ MIT lati jẹ ọkan ninu awọn imọ-ẹrọ aṣeyọri ti ọdun 2015, biopsy olomi tun wa ni ikoko rẹ. Bibẹẹkọ, lilo imọ-ẹrọ yii ni ayẹwo iwadii tumo ọpọlọ jẹ afihan nipasẹ yàrá-ẹrọ ni Apollo Research and Innovations, Hyderabad, ninu iwadii kan ti a tẹjade ni ọdun meji sẹhin.
Ọkan ninu awọn idiwọn miiran ti Ẹkọ aisan ara ni pe botilẹjẹpe o fun wa ni iwadii aisan kan, faaji ti awọn sẹẹli sọ diẹ nipa awọn ipa ọna mutant ti o ṣeeṣe ti o fa akàn. Diẹ ninu awọn ipa ọna wọnyi le ni idojukọ bayi pẹlu awọn oogun kan pato ti o dẹkun itankale arun. Ninu idagbasoke aipẹ kan, WHO ti fun ẹgbẹ kan ti kariaye ti awọn onimọ-jinlẹ lati ṣe atunyẹwo eto igbelewọn pathological odasaka ati ṣafihan paati genomic kan si iwadii aisan ti kii ṣe ilọsiwaju deede ti ayẹwo nikan ṣugbọn tun ṣe itọsọna itọju ti o ṣeeṣe. Ni awọn ọdun 5 sẹhin, awọn ami-ami tumọ jiini 5-6 ti di dandan fun ayẹwo ti gliomas. Loni, imọ-ẹrọ wa lati ṣe idanwo ni igbakanna 30,000 oriṣiriṣi awọn iyipada pupọ ninu awọn ayẹwo tumo. Pẹlu akoko ati afikun ti awọn aaye data genomic diẹ sii, asọtẹlẹ ati itọju iru awọn alaisan yoo ni ilọsiwaju dajudaju.
Iṣẹ abẹ radical ṣe ilọsiwaju iwalaaye ni awọn èèmọ-giga. Sibẹsibẹ, iru iṣẹ abẹ bẹẹ wulo nikan ti ko ba gbejade paralysis ni apa idakeji ti ara. Awọn imọ-ẹrọ meji ti o ti ṣe iyatọ si abajade ni iṣẹ abẹ tumo radical jẹ akuniloorun 'iji' ati MRI inu-isẹ. Iṣoro akọkọ ti oniṣẹ abẹ koju nigbati o ba yọ iru ọgbẹ bẹ ni lati ṣe asọtẹlẹ deede 'eti' ti tumo, eyiti o dabi ọpọlọ deede paapaa labẹ microscope ti nṣiṣẹ ode oni. Lakoko ti o lọ kuro ni eti yoo fa paralysis, laisi yiyọ 'eti' kuro yoo ja si idinku iwalaaye. Akuniloorun ji jẹ ilana tuntun ti o jo ti o gba alaisan laaye lati ji ni aarin iṣẹ abẹ pẹlu tumọ tumọ, laisi irora patapata. Wọn ti wa ni ji to lati ni anfani lati sọrọ, gbe awọn ẹsẹ wọn ki o si sọ fun oniṣẹ abẹ ti wọn ba le gbe awọn ẹsẹ wọn tabi ti wọn ba ni imọran ohun ajeji bi o ti n tẹsiwaju lati yọ tumo. Iṣẹ abẹ le duro ni itọka akọkọ ti wahala, nitorinaa dinku aarun naa ni pataki. MRI inu-isẹ tun ṣe iranlọwọ idanimọ eti tumo ti o ku ni akoko gidi. Nigbati a ba lo ni apapo pẹlu akuniloorun jiji o ṣe ilọsiwaju awọn abajade ti iṣẹ abẹ ipilẹṣẹ ni pataki.
Lakoko ti iṣẹ abẹ radical tabi biopsy (ni awọn alaisan ti o ni awọn eegun ti ko ṣiṣẹ) jẹ igbesẹ akọkọ ni itọju, itọju ailera jẹ dandan fun iru awọn alaisan. Ìtọjú iwọn lilo ti o ga julọ nigbagbogbo ti a nṣakoso nipasẹ tan ina ita ba DNA tumọ jẹ eyiti o fa ki awọn sẹẹli tumo ku lakoko ẹda. Eyi tẹsiwaju ni pipẹ lẹhin itọju itankalẹ ti pari. Bí ó ti wù kí ó rí, ìtànṣán kìí ṣe àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ nìkan ṣùgbọ́n àsopọ̀ tí ó wà ní àyíká rẹ̀ pẹ̀lú. Awọn imuposi itankalẹ tuntun ti jade ni bayi lati dinku awọn ipa ẹgbẹ wọnyi. Stereotactic radiosurgery ngbanilaaye awọn ọgọọgọrun ti abẹ-isẹgun X-Ray lati wa ni idojukọ ni aaye kan laarin tumo, nitorinaa mimu iwọn lilo pọ si ti tumo ṣugbọn idinku ifihan si awọn iṣan agbegbe, aabo fun ọpọlọ deede ti o wa nitosi lati awọn ipa ipalara ti itankalẹ. . Lakoko ti itankalẹ aṣa nlo awọn elekitironi, lilo ti tan ina proton kan ti n ṣe iyipada itankalẹ tumọ ọpọlọ ni awọn ipo kan. Awọn protons, jijẹ awọn patikulu ti o tobi ju awọn elekitironi gbe agbara diẹ sii ati pe o le ni idojukọ deede diẹ sii laarin tumo. Bi gbogbo agbara ti proton ti wa ni jiṣẹ ni ibusun tumo ko si awọn ipa ti itankalẹ ju tumo. Iru ifọkansi deede ko ṣee ṣe pẹlu aṣa radiotherapy awọn ọna šiše. Ile-iṣẹ itọju proton akọkọ ti South Asia ti ṣii ni Chennai.
Lilo awọn aṣoju chemotherapeutic ko ti wa ni iwaju iwaju iṣakoso tumo ọpọlọ, ṣugbọn iyẹn le yipada ni awọn ọdun to n bọ. Kemo-ifamọ ti awọn ẹgbẹ-ẹgbẹ glioma, pẹlu awọn iyipada kan pato, ti jẹ mimọ daradara fun ọpọlọpọ ọdun. Ti a ba rii awọn gliomas lati gbe awọn iyipada ti a pinnu ni pato, awọn abajade ti kimoterapi le jẹ o lapẹẹrẹ. Bi oye wa ti isedale ti arun na ṣe ilọsiwaju, awọn ibi-afẹde tuntun yoo ṣe awari. Diẹ ẹ sii ju awọn idanwo ile-iwosan 200 ti n gba awọn alaisan glioma ni igbanisiṣẹ lati agbaye ni igbiyanju lati ṣe idanimọ ati dènà ọpọlọpọ awọn ipa ọna ti nfa akàn ni awọn gliomas. Awọn ọna tuntun ti kimoterapi ni irisi 'awọn inhibitors checkpoint inhibitors' ti wa ni lilo eto ajẹsara ti ara lati dojukọ awọn sẹẹli alakan. Iru awọn oogun akọkọ ni bayi ti fọwọsi nipasẹ FDA. Eyi yoo dajudaju ṣe ipa pataki ninu iṣakoso tumo ọpọlọ ni ọjọ iwaju.
Bi a ṣe nṣe ayẹyẹ ọjọ tumo ọpọlọ agbaye, a gbọdọ ni ireti diẹ sii ju ti a ti wa tẹlẹ lọ pe a ti sunmọ ni bayi ju lailai lati wo arun yii. Ilọsiwaju ni iṣẹ-abẹ ati awọn ilana itọnju ti ni ilọsiwaju iwalaaye lati awọn oṣu 3-4 ni ọgbọn ọdun sẹyin si o fẹrẹ to oṣu 30 ni bayi. Ṣugbọn paapaa loni, awọn gliomas eyiti o jẹ 14% ti gbogbo awọn aarun, ṣe alabapin si 1% ti gbogbo awọn iku ti o jọmọ akàn, tẹnumọ awọn ilọsiwaju ninu eyiti a ti ṣe ni itọju awọn aarun miiran. A ti ṣe awọn ilọsiwaju ni agbọye isedale ti arun ti o ni ibẹru ati iyanilẹnu yato si awọn ẹgbẹ-ẹgbẹ ti o dahun si itọju ailera yoo jẹ apakan pataki ti ete naa. A nireti pe ko pẹ pupọ ṣaaju ki a ṣẹgun agbegbe ikẹhin yii.
Ile-iwosan ti o dara julọ nitosi mi Chennai