Folasaga: O le ā le Tecovirimat?
O le Tecovirimat, e lauiloa fo'i i lona igoa tau fefa'ataua'iga TPOXX, o se vaila'au e tete'e atu i siama e fa'aaogaina e togafitia ai fa'ama'i pipisi e mafua mai i Orthopoxviruses, e aofia ai le misela ma le monkeypox. Na fa'amaonia e le US Food and Drug Administration (FDA) i le 2018, o le Tecovirimat o se meafaigaluega taua tele i le puleaina o fa'ama'i pipisi o siama, aemaise lava i le tulaga o faiga fa'atupu fa'alavelave fa'alesoifua maloloina lautele ma fa'alavelave fa'afuase'i.
Fa'aaogāga o le Tecovirimat
O le Tecovirimat ua fa'ailoa mai mo le misela (i tagata matutua ma tamaiti) ma le monkeypox (i nisi vaega o tagata). E ui ina ua fa'aumatia le smallpox i le lalolagi atoa, ae o le gafatia mo lona fa'aaogaina o se auupega fa'aola e mana'omia ai le maua o togafitiga lelei. E ui o le smallpox o le fa'ailoga autu lea ua fa'amaonia e le FDA, ae o le fa'aaogaina o le monkeypox ua fa'amaonia e le FDA i lalo o ta'iala fa'alauteleina (Iulai 2024) mo tagata matutua/talavou ?13 tausaga le mamafa ?40 kg ma fa'ama'i tigaina; o le cowpox e le o iai i le igoa.
E Faapefea Ona Galulue?
E galue le Tecovirimat e ala i le taofia o le polotini F13L o le siama (orthopoxvirus envelope wrapping protein), lea e taua mo le mafai e le siama ona salalau ma toe fa'ateleina i totonu o le tino. I le polokaina o lenei polotini, e taofia ai e le Tecovirimat le siama mai le tuua o sela ua a'afia, ma fa'atapula'aina ai le alualu i luma o le fa'ama'i ma fesoasoani ai i le puipuiga o le tino e fa'amama le siama mai le tino.
Faiga ma le Faʻafoega
O le fua masani o le Tecovirimat mo tagata matutua ma tamaiti e 40 kg pe sili atu le mamafa e 600 mg e inu fa'alua i le aso mo le 14 aso. Mo tamaiti e la'ititi ifo i le 40 kg le mamafa, o le fua e fa'atatau i le mamafa o le tino, e masani lava 12 mg/kg e inu fa'alua i le aso, e le sili atu i le fua o le tagata matua. Inu: 600 mg fa'alua i le aso mo le ?40 kg, 12 mg/kg/fua (maualuga 600 mg) fa'alua i le aso mo le <40 kg, mo le 14 aso. O le fa'asologa intravenous (IV) e maua mo le le mafai ona inuina: fua tutusa, tu'u i totonu mo le 6 itula. O le Tecovirimat e maua i le foliga o le capsule ma e tatau ona inu fa'atasi ma mea'ai e fa'aleleia atili ai le mitiia. Ua fa'amaonia mo tamaiti e ?1 tausaga mo le misela; o le fa'amaoniga mo le monkeypox e fa'atapula'aina i le ?13 tausaga/?40 kg.
A'afiaga o le Tecovirimat
O aʻafiaga masani e mafua mai i le Tecovirimat e aofia ai:
- faʻafāufau
- Tatala
- Paʻu o le tino
- ulu tīgā
O a'afiaga ogaoga, e ui lava e seasea, e mafai ona aofia ai:
- A'afiaga ole ma'i (matau, mageso, fula)
- Fa'afitauli o le ate (e leai ni fa'ailoga o le maualuga o le transaminase)
- Thrombocytopenia
- Fa'afitauli ogaoga o le gastrointestinal
E tatau i tagata ma'i ona vave lipotia so'o se fa'ailoga e le masani ai ile latou tausi soifua maloloina.
Tafaoga faʻamalosi
O le Tecovirimat o se substrate o le CYP3A4; aloese mai mea malolosi e fa'aosofia ai le CYP3A4 (e pei o le rifampin). Siaki le INR i le warfarin. Leai ni fegalegaleaiga taua ma le tele o vaila'au fa'aantiviral. E taua tele le logoina o lau foma'i e uiga i vaila'au uma ma fa'aopoopoga o lo'o e fa'aaogaina e 'alo'ese ai mai fegalegaleaiga e ono tula'i mai.
Fa'amanuiaga ole Tecovirimat
O le aogā autū o le Tecovirimat o lona aogā lea i le togafitia o le misela, o se faʻamaʻi e lamatia tele pe a tupu se pepesi. O lona faʻaaogaina i le gutu e faigofie ai ona faʻaaogaina, ma ua faʻaalia e faʻaitiitia ai le ogaoga ma le umi o faʻailoga. E le gata i lea, o le Tecovirimat e iai sona tulaga saogalemu lelei, ma avea ai ma se filifiliga talafeagai mo gasegase e lamatia i faʻamaʻi pipisi o le Orthopoxviruses.
Fa'ailoga e fa'aaoga ai le Tecovirimat
E leai ni fa'alavelave aloaia o le Tecovirimat vagana ai le ma'ale'ale i le vaila'au po'o ona vaega. Fafine ma'itaga po'o fafine fa'asusu: Fa'amaumauga fa'atapula'aina; fa'aaoga pe afai e sili atu le aoga nai lo le lamatiaga. O su'esu'ega o le toe gaosia o manu e leai ni a'afiaga leaga ua fa'aalia. E tatau fo'i i tagata mama'i e ogaoga le fa'aletonu o le ate ona fa'aeteete.
Lapataiga ma Lapataʻiga
A'o le'i amataina le Tecovirimat, e tatau i gasegase ona faia se iloiloga fa'afoma'i mae'ae'a. Atonu e mana'omia le mata'ituina soo o su'ega o le galuega a le ate, aemaise lava mo i latou ua iai muamua ni fa'afitauli o le ate. E le iloiloina i le fa'aletonu ogaoga o fatuga'o. O su'esu'ega i manu e le'i fa'aalia ai se fa'aleagaina o le pepe i totonu o le pepe, ae e fa'atapula'aina fa'amaumauga i tagata. E tatau fo'i ona fautuaina gasegase e lipotia so'o se fa'ailoga o le fa'aletonu o le ate, e pei o le jaundice po'o le mimi pogisa.
FAQs
- O le ā le fa'aaogāga o le Tecovirimat? E fa'aaogaina le Tecovirimat e togafitia ai le misela ma le monkeypox (ua fa'amaonia e le FDA i le 2024 mo mataupu fa'apitoa) ma e mafai ona mafaufauina mo isi fa'ama'i pipisi o le orthopoxvirus.
- E fa'apefea ona fa'aaogaina le Tecovirimat? E fa'aaogaina le Tecovirimat i le gutu i le foliga o le capsules, e masani ona fa'alua i le aso fa'atasi ma mea'ai.
- O a a'afiaga masani? O a'afiaga masani e aofia ai le faufau, manava manava, ma le ulu.
- E mafai ona fa'aaogaina le Tecovirimat i tamaiti? Ioe, ua fa'amaonia mo tamaiti ?1 tausaga (misa); ?13 tausaga/?40 kg (mankeypox), fa'atasi ai ma fua fa'atatau e fetu'una'i e fa'atatau i le mamafa.
- E saogalemu le Tecovirimat i le taimi o le maitaga? E le lava fa'amaumauga e maua e uiga i tagata; fa'afeso'ota'i le foma'i a'o le'i fa'aaogaina. O su'esu'ega i le toe gaosia o manu e leai ni a'afiaga leaga i le pepe e le'i fanau mai, ae e le mafai ona fa'ate'aina ni lamatiaga e ono tula'i mai i pepe maitaga/fa'asusu.
- E fa'apefea ona galue le Tecovirimat? E taofia e le Tecovirimat se porotini viral e taua mo le faateleina o le siama, ma faatapulaaina ai le salalau o le faamai.
- E iai ni fegalegaleaiga o fualaau? Ioe, e mafai e Tecovirimat ona fegalegaleai ma vailaau e tetee atu ai i siama ma isi vailaau e tetee atu i siama.
- O le a le mea e tatau ona ou faia pe a ou misia se tui? Afai e te misia se fualaau, ave loa i le taimi e te manatua ai, ae faamisi pe a toeitiiti oo i le taimi mo le isi tui.
- O le a le umi o togafitiga? O le umi masani o togafitiga e 14 aso.
- O fea e mafai ona ou maua ai le Tecovirimat? E na'o le Strategic National Stockpile (SNS) a le CDC po'o le expanded access protocols (EAP) e maua ai le Tecovirimat (TPOXX) mo fa'ama'i pipisi o le orthopoxvirus e maua ai; e mana'omia se fa'atagaga fa'apitoa ma e le maua i fale talavai masani.
Igoa Igoa
O le igoa autū o le Tecovirimat o le TPOXX. Atonu e maua i lalo o lenei igoa i ni fa'atulagaga eseese.
iʻuga
O le Tecovirimat o se alualu i luma taua i le togafitia o le misela ma isi faʻamaʻi pipisi o le Orthopoxviruses. O lona faiga o le gaioiga, le saogalemu lelei, ma le faigofie o le faʻaaogaina e avea ai ma punaoa taua i le sauniuniga mo le soifua maloloina lautele. A o tatou faʻaauau pea ona suʻesuʻeina le faigata o faʻamaʻi pipisi, o le Tecovirimat e tu matilatila o se tagata autu i le puipuia o le soifua maloloina mai faʻamaʻi pipisi e ono tulaʻi mai.
Talu ai nei ua faaopoopo
teena o meatotino:
O faʻamatalaga o loʻo tuʻuina atu i luga o lenei itulau ua faʻamoemoe mo naʻo faʻamatalaga lautele ma faʻamoemoega faʻaleaʻoaʻoga. E ui matou te faia taumafaiga talafeagai e faʻamautinoa ai o faʻamatalaga e saʻo, faʻatuatuaina, ma toe iloiloina i taimi uma, ae e le tatau ona manatu o se mea e suitulaga i fautuaga faʻafomaʻi faʻapolofesa, suʻesuʻega, poʻo togafitiga.
E ono eseese fa'ailoga, māfua'aga, ogaoga, alualu i luma, ma auala e togafitia ai se fa'ama'i po'o se tulaga mai lea tagata i lea tagata. Atonu e le aofia i fa'amatalaga o lo'o tu'uina atu vaega uma o le tulaga po'o auala uma e togafitia ai.
Aua ne'i fa'aaogaina lenei fa'amatalaga mo le su'esu'eina o oe lava ia pe mo togafitiga fo'i. Fa'amolemole fa'afeso'ota'i se tagata tomai fa'apitoa i le soifua maloloina mo se su'esu'ega sa'o ma fautuaga e fa'atatau i lou tulaga fa'alesoifua maloloina.
Afai e te lagonaina ni fa'ailoga ogaoga, fa'afuase'i, pe fa'ateteleina, ia vave saili se fesoasoani fa'afoma'i.
Mo nisi fa'amatalaga e uiga i le auala e fatuina ai, toe iloiloina, fa'afouina, ma tausia ai a matou anotusi fa'afoma'i, fa'amolemole faitau la matou [Faiga Fa'atonu].