chithunzi
1066
chithunzi Language
chithunzi

Mayeso a SGPT (ALT): Zimene Zimayesa, Zimene Sizingakuuzeni, ndi Momwe Mungawerengere Lipoti Lanu

Feb 19, 2025
Gawani Kudzera pa:
Mayeso a SGPT

Yankho lachindunji

Kuyesa kwa SGPT (serum glutamic pyruvic transaminase, yomwe tsopano imatchedwa ALT kapena alanine aminotransferase) kumayesa enzyme yomwe imatulutsidwa kuchokera ku maselo a chiwindi kupita m'magazi pamene maselowo avulala. Kukwera kwa SGPT kumasonyeza kuyabwa kwa maselo a chiwindi, osati matenda enaake. SGPT yabwinobwino sichotsa matenda a chiwindi, kuphatikizapo cirrhosis.

Njira zazikulu

  • SGPT ndi ALT ndi mayeso omwewo: SGPT ndi dzina lakale la ku India la alanine aminotransferase.
  • SGPT imasonyeza kuvulala kwa maselo a chiwindi, osati chifukwa chake: chiwindi chonenepa, matenda a chiwindi oyambitsidwa ndi kachilombo, mowa, mankhwala ndi zowonjezera zonse zimatha kuyambitsa vutoli.
  • Kuyesedwa kwa SGPT kwabwinobwino n'kolimbikitsa koma sikutsimikizira: fibrosis yapamwamba ndi cirrhosis nthawi zambiri zimayenda ndi ma enzyme abwinobwino kapena pafupifupi abwinobwino.
  • Chiwerengero chokha sichikutanthauza zambiri: SGPT imatanthauziridwa pamodzi ndi SGOT (AST), ALP, GGT, bilirubin, albumin, kuchuluka kwa ma platelet ndi kujambula.
  • Ma reference ranges amasiyana pakati pa ma laboratories: nthawi zonse werengani mtengo wanu poyerekeza ndi kuchuluka komwe kwasindikizidwa pa lipoti lanu.

Pang'onopang'ono

katunduyotsatanetsatane
Dzina mayesoSGPT / ALT (alanine aminotransferase)
ZitsanzoMagazi, nthawi zambiri ochokera m'mitsempha ya mkono
Zimene zimasonyezaKuvulala kapena kutuluka kwa magazi kuchokera ku maselo a chiwindi (ma hepatocytes)
Kawirikawiri amalamulidwa mongaGawo la gulu loyesera ntchito ya chiwindi (LFT), lomwe nthawi zambiri silili lokha
Kusala kudyaSikofunikira pa SGPT yokha; kusala kudya kungafunike pa mayeso ena omwe ali mu draw yomweyo, tsatirani malangizo a labotale yanu.
Nthawi yotulutsa magaziPafupifupi mphindi 5 mpaka 10, kuphatikizapo kulembetsa ndi kukakamizidwa pamalo obowoledwa
lipotiMa laboratories ambiri amanena tsiku lomwelo kapena tsiku lotsatira; nthawi imadalira chipangizocho
Mndandanda wamalozeraZokhudza za labotale komanso njira zake; zosindikizidwa pa lipoti lanu

Amadziwikanso monga

  • Kuyesa kwa ALT, alanine aminotransferase
  • Kuyezetsa magazi kwa SGPT, kuchuluka kwa SGPT
  • Gawo la "LFT", "kuyesa chiwindi", "mbiri ya chiwindi"
  • Kawirikawiri ku India amafunsidwa ngati "kuyesa chiwindi cha enzyme" kapena "kuyesa jaundice", SGPT ndi gawo limodzi la mapanelo awa, osati gulu lonselo.

Kodi mayeso a SGPT ndi otani?

Alanine aminotransferase ndi enzyme yomwe imayikidwa mkati mwa maselo a chiwindi, ndipo imakhala yochepa m'mitsempha ya impso, mtima ndi mafupa. Enzymeyi imathandiza kusamutsa magulu a amino panthawi ya kagayidwe ka amino acid. Maselo a chiwindi akamatupa, kupsinjika kapena kufa, alanine aminotransferase imatuluka ndipo kuchuluka kwa magazi kumakwera.

Popeza enzymeyi imagwirizana ndi chiwindi, SGPT ndi chimodzi mwa zizindikiro zothandiza kwambiri za kuvulala kwa chiwindi. Komabe, SGPT imayesa kuvulala , osati ntchito yake . Ntchito yopangidwa ndi chiwindi imawonetsedwa bwino ndi albumin, prothrombin time/INR ndi bilirubin.

Ndani ayenera kuchita mayesowa?

  • Anthu omwe ali ndi zizindikiro zosonyeza matenda a chiwindi: jaundice, mkodzo wakuda, ndowe zotumbululuka, nseru yosalekeza, kusamva bwino m'mimba chapamwamba chakumanja, kutopa kosadziwika bwino kapena kuyabwa.
  • Anthu omwe akumwa mankhwala odziwika kuti amakhudza chiwindi: mankhwala oletsa chifuwa chachikulu, methotrexate, mankhwala ena oletsa khunyu, mankhwala oletsa mavairasi, mankhwala ena opha mavairasi ndi maantibayotiki. Nthawi yowunikira imakhazikitsidwa ndi dokotala.
  • Anthu omwe akumwa mankhwala a AYUSH, mankhwala azitsamba kapena zakudya zina zolimbitsa thupi: izi ndi zomwe zimazindikirika kuti zimayambitsa kuvulala kwa chiwindi chifukwa cha mankhwala ku India.
  • Anthu omwe ali ndi chiopsezo cha metabolic: matenda a shuga amtundu wachiwiri, kuthamanga kwa magazi, dyslipidemia, mafuta apakati. Anthu aku South Asia amadwala matenda a chiwindi omwe amakhudza kagayidwe kachakudya m'thupi poyerekeza ndi anthu ena ambiri.
  • Anthu omwe akudziwika kapena akuganiziridwa kuti ali ndi matenda a chiwindi a mtundu wa B kapena C, monga gawo la kuyang'aniridwa komwe kwasankhidwa ndi dokotala wa chiwindi kapena dokotala.
  • Anthu omwe amamwa mowa nthawi zonse kapena mowa wambiri.
  • Anthu omwe ali ndi chiwindi chamafuta mwangozi pa ultrasound.

Kuyezetsa magazi pafupipafupi kwa munthu wathanzi popanda zinthu zoopsa sikuvomerezeka konse; nthawi zambiri kumaphatikizidwa m'maphukusi oyezetsa matenda ku India, ndipo vuto laling'ono m'malo amenewo limafuna kutanthauzira koyenera osati mantha.

Chifukwa chiyani mayeso a SGPT amachitika

  • Kuzindikira kuvulala kwa maselo a chiwindi pamene pali zizindikiro kapena zinthu zoopsa.
  • Kuthandiza kuzindikira vuto la chiwindi: kachitidwe ka SGPT motsutsana ndi ALP ndi GGT kumathandiza kusiyanitsa kuvulala kwa chiwindi ndi mavuto a cholestatic (kutuluka kwa ndulu).
  • Kuwunika pakapita nthawi: zomwe zimachitika pa mayeso obwerezabwereza zimakhala zothandiza kwambiri kuposa kuwerenga kamodzi kokha.
  • Kuwunika chitetezo cha mankhwala osokoneza bongo panthawi ya chithandizo zomwe zingakhudze chiwindi.
  • Kutsata mayankho m'matenda monga matenda a chiwindi osatha kapena matenda a chiwindi a autoimmune, pamodzi ndi mayeso ena.

Zimene mayeso a SGPT sangathe kuzizindikira kapena kuzichotsa

Iyi ndi gawo lomwe malipoti ambiri amasiya, ndipo ndi lofunika kwambiri kuposa nambala yokha.

  • SGPT singakuuzeni chomwe chikuyambitsa vutoli. Matenda a chiwindi oyambitsidwa ndi kachilombo, matenda a chiwindi omwe amayambitsidwa ndi kagayidwe kachakudya, mowa, mankhwala, zowonjezera, matenda a chiwindi odziyimira pawokha, matenda a celiac, matenda a chithokomiro ndi kuvulala kwa minofu zonse zimatha kukweza SGPT.
  • SGPT singathe kuchotsa matenda a cirrhosis kapena matenda otupa kwambiri. Kuchuluka kwa ma enzyme nthawi zambiri kumatsika kufika pamlingo wabwinobwino pamene maselo a chiwindi omwe akutuluka zipsera ndi kugwira ntchito bwino akutayika. Kuchuluka kwa shuga m'magazi (SGPT) si umboni wa chiwindi chathanzi.
  • SGPT singathe kugawa mafuta kapena fibrosis. Sizikunena chilichonse chokhudza kuchuluka kwa steatosis, kutupa kapena zipsera zomwe zilipo. Zimenezo zimafuna kujambula, elastography, zizindikiro zosavulaza kapena nthawi zina biopsy.
  • SGPT singathe kuzindikira khansa ya chiwindi kapena kuchuluka kwa chiwindi. Khansa ya m'chiwindi ingachitike ndi ma enzyme abwinobwino. Kujambula zithunzi ndikofunikira.
  • SGPT singathe kuyeza momwe chiwindi chikuyendera. Chiwindi chikalephera kupanga mapuloteni kapena kuchotsa bilirubin, chikhoza kusonyezabe kuchuluka pang'ono kwa ma enzyme.
  • SGPT singachotse kutsekeka kwa ndulu kapena matenda a ndulu. ALP, GGT, bilirubin ndi ultrasound zimayankha funsoli.
  • SGPT si ya chiwindi chokha. Kuvulala kwa minofu ya mafupa, kuchita masewera olimbitsa thupi kwambiri komanso matenda ena a minofu kungayambitse vutoli popanda matenda a chiwindi.

Zotsatira zomwe zanenedwa kuti ndi zabwinobwino zikutanthauza kuti enzyme sinakwezedwe mu chitsanzo chimenecho panthawiyo. Sizikutanthauza kuti matenda a chiwindi achotsedwa. Ngati zizindikiro zanu zikupitirira ngakhale kuti muli ndi SGPT yabwinobwino, bwererani kwa dokotala wanu m'malo moganiza kuti chiwindi chanu chatha.

Mayeso ofanana koma osiyana

mayesoFunso limayankhaKodi zimasiyana bwanji ndi SGPT
SGOT / ASTKodi pali kuvulala kwa chiwindi, ndipo kodi pali mawonekedwe okhudzana ndi minofu kapena mowa?Chiwindi sichili chofanana ndi cha SGPT; chimapezekanso mu minofu ya mtima ndi mafupa. Chiŵerengero cha AST:ALT choposa 2 chimapangitsa kuti chiwindi chikayikire kuvulala chifukwa cha mowa; chiŵerengero chokwera chingaphatikizeponso kupitirira kwa fibrosis.
Alkaline phosphatase (ALP)Kodi pali vuto la kutuluka kwa ndulu kapena mafupa?Cholestatic m'malo mwa hepatocellular marker. Ndi okwera kwambiri mwa ana omwe akukula komanso omwe ali ndi pakati.
GGTKodi ALP yokwera imachokera ku chiwindi kapena biliary tree?Wofatsa koma wosalunjika; umatuluka ndi mowa ndi mankhwala angapo.
BilirubinN’chifukwa chiyani wodwalayo ali ndi vuto la jaundice?Amayesa momwe utoto umagwirira ntchito, osati kuvulala kwa maselo. Angakulire mu matenda a Gilbert komanso mu hemolysis ndi SGPT yachibadwa.
Albumin, INR/prothrombin nthawiKodi chiwindi chimagwira ntchito bwino bwanji?Zizindikiro zenizeni za ntchito; SGPT sichoncho.
Gulu la LFTChithunzi chonse cha chiwindiSGPT ndi mzere umodzi mkati mwa gululi. SGPT imodzi yokha sikokwanira kwenikweni.
Mimba ya USG (sonography)Kodi pali mafuta, kuchuluka kwa minofu, kufalikira kwa duct kapena miyala ya ndulu?Kapangidwe ka thupi, osati ka mankhwala. Kuyeza kwa mafuta m'chiwindi pogwiritsa ntchito ultrasound kumadalira momwe wodwalayo alili komanso momwe wodwalayo alili.
Elastography (yosakhalitsa kapena yodula)Kodi pali kuuma kwa chiwindi komwe kumasonyeza kuti chiwindi chili ndi fibrosis?Imayesa kuuma, komwe SGPT singathe. Transient ndi shear-wave elastography ndi njira zosiyanasiyana zokhala ndi malire osiyanasiyana ndipo sizingasinthidwe.
Matenda a chiwindi B ndi CKodi pali kachilombo kena kake?Mayeso a etiology. SGPT singathe kuzindikira kachilombo.

Palibe mayeso amodzi omwe ndi "oyamba" padziko lonse lapansi. Ngati vuto lomwe likubwera ndi jaundice, bilirubin ndi biliary ultrasound nthawi zambiri zimayambitsa. Ngati vuto ndi chiwindi chamafuta chomwe chili ndi chiopsezo cha kagayidwe kachakudya, ma enzymes ndi fibrosis amawonetsa chiopsezo. Ngati vuto lili bwino, ululu womwe umasonyeza miyala ya ndulu, ndiye kuti ma ultrasound amawonetsa.

Momwe mungakonzekerere

Malangizo okonzekera ndi ogwirira ntchito ndipo amasiyana pakati pa ma laboratories ndi zipatala. Malangizo olembedwa a labotale yanu ndi ofunika kwambiri kuposa chilichonse chomwe chili patsamba lino.

  • Kusala kudya: SGPT nthawi zambiri siimafuna kusala kudya. Kusala kudya kungafunike ngati mafuta kapena shuga wochepa watengedwa nthawi yomweyo.
  • Mankhwala ndi zowonjezera: Bweretsani mndandanda wathunthu, kuphatikizapo kugwiritsa ntchito paracetamol, mankhwala oletsa chifuwa chachikulu, ma statins, maantibayotiki, mankhwala ochepetsa ululu, mankhwala a AYUSH ndi zitsamba, ufa wa mapuloteni ndi zowonjezera pa masewera olimbitsa thupi. Musasiye mankhwala aliwonse olembedwa kuti "muwongolere" zotsatira zake, lankhulani ndi dokotala kaye.
  • Mowa: Uzani dokotala wanu za kumwa mowa posachedwapa m'malo mobisa; kumwa mowa mwatsopano kumakhudza kutanthauzira.
  • Zochita zolimbitsa thupi: Kuchita masewera olimbitsa thupi kwambiri kapena kuthamanga kwa nthawi yayitali tsiku limodzi kapena awiri apitawo kungakweze SGPT ndi SGOT. Tchulani zimenezo, ndipo ganizirani kupewa kuchita masewera olimbitsa thupi kwambiri musanayambe.

Ngati muli ndi matenda a shuga pa chithandizo chochepetsa shuga m'magazi

Ngati mwapempha dokotala kuti akupatseni mankhwala ena oletsa shuga, funsani dokotala wanu momwe mungasankhire nthawi ya insulin kapena sulfonylureas, komanso momwe mungasungire shuga kuchokera ku chakudya. Kusala kudya nthawi yayitali popanda kuyang'aniridwa ndi mankhwala awa kungayambitse hypoglycemia.

Ngati muli ndi pakati

Palibe chifukwa chosala kudya pa SGPT. Uzani labotale kuti muli ndi pakati, chifukwa zotsatira zingapo zomwe zili mu gululi zimatanthauziridwa mosiyana pa nthawi ya mimba.

Ngati muli ndi matenda a mtima (CKD), kulephera kwa mtima kapena kuchepa kwa madzi m'thupi (fluid)

Musawonjezere kuchuluka kwa madzi omwe mumamwa kupitirira malire omwe mwapatsidwa monga malangizo a "kuchepetsa madzi m'thupi". Tsatirani malire omwe gulu lanu lochiza linapereka.

ana

Kutenga magazi kwa ana kumagwiritsa ntchito magazi ochepa komanso kuchuluka kwa magazi omwe amaperekedwa kwa ana. Kusala kudya kwa nthawi yayitali sikoyenera kwa ana aang'ono pokhapokha ngati dokotala wa ana atapereka malangizo apadera.

Kodi chimachitika ndi chiyani panthawi ya mayeso ndipo zimatenga nthawi yayitali bwanji

Dokotala wa phlebotomist amatsuka khungu, amapaka tourniquet ndikutulutsa magazi pang'ono, nthawi zambiri kuchokera m'mitsempha yomwe ili padzanja. Kujambulako kumatenga mphindi zosakwana imodzi. Kuphatikizapo kulembetsa, nthawi zambiri kumabwera kwa mphindi 5 mpaka 15. Kupanikizika kumasungidwa pamalopo ndipo kumayikidwa kuvala pang'ono.

Ma laboratories ambiri omwe amapereka SGPT amalandira zotsatira tsiku lomwelo kapena lotsatira la ntchito, chifukwa mayesowa ndi odzichitira okha. Kusintha kwenikweni kumadalira chipangizocho, nthawi yomaliza yotolera komanso ngati chitsanzocho chinatengedwa kumalo otolera kapena ku labotale yayikulu.

Kumvetsetsa lipoti lanu la SGPT

SGPT imanenedwa m'mayunitsi pa lita (U/L) kapena mayunitsi apadziko lonse lapansi pa lita (IU/L). Magawo ofotokozera amasiyana malinga ndi njira yoyesera, labotale, kugonana ndi zaka, ndipo ma labotale ena amagwiritsa ntchito malire otsika kuposa ena. Gwiritsani ntchito kuchuluka komwe kwasindikizidwa pa lipoti lanu. Musayerekeze mtengo wanu ndi kuchuluka kuchokera ku labotale ina kapena tsamba lawebusayiti.

Mfundo zazikulu zomwe dokotala wanu amagwiritsa ntchito:

  • Kukwera pang'ono: Matenda a chiwindi omwe nthawi zambiri amakhudza kagayidwe kachakudya (mafuta), mowa, mankhwala kapena zowonjezera. Nthawi zambiri amachiritsidwa pozindikira zomwe zimayambitsa, kuyezetsa mobwerezabwereza komanso kuwunika zoopsa za fibrosis.
  • Kukwera kodziwika: Zikuwonjezera kuthekera kwa matenda a chiwindi oyambitsidwa ndi kachilombo (kuphatikizapo matenda a chiwindi A ndi E, omwe amapezeka ku India), kuvulala kwa chiwindi chifukwa cha mankhwala, kuvulala kwa ischemic kapena matenda a chiwindi odziyimira pawokha. Izi zimafunika kuunikiridwa kuchipatala mwachangu.
  • Chitsanzo ndi chofunika kwambiri kuposa chithunzi chimodzi: Kuchuluka kwa magazi m'thupi (SGPT dominant) kumasonyeza kuvulala kwa chiwindi; kuchuluka kwa magazi m'thupi (ALP) ndi GGT dominant kumasonyeza njira ya cholestatic.
  • Zinthu zomwe zikuchitika ndi zofunika: Kutsika kwa SGPT mwa wodwala amene akudwala kwambiri si nkhani yabwino kwenikweni.
  • Mtengo wapatali wa magawo SGPT nthawi zambiri sizimakhudza thanzi lokha.

Manambala enieni monga 75, 90, 110 kapena 200 U/L sangatchulidwe kuti ndi "ofatsa" kapena "oopsa" pokhapokha ngati ali okha. Mtengo womwewo uli ndi tanthauzo losiyana kwambiri kwa munthu amene ali ndi matenda a malungo ndi jaundice kwa masiku awiri, kwa munthu amene akumwa mankhwala oletsa chifuwa chachikulu, komanso kwa munthu amene alibe zizindikiro za matenda omwe ali ndi chiwindi chamafuta pa sonography. Dokotala yekha amene anapempha mayesowo, ndi mbiri yanu, kufufuza kwanu ndi gulu lonse, ndi amene angawatanthauzire. Zotsatira zimasiyana malinga ndi momwe matenda anu alili.

Chidziwitso cha mayina: chomwe chinkatchedwa NAFLD tsopano chimatchedwa MASLD (matenda a chiwindi a steatotic omwe amagwirizanitsidwa ndi metabolic dysfunction), NASH tsopano ndi MASH , mawu ofunikira ndi matenda a chiwindi a steatotic , ndipo MetaLD imafotokoza za zomwe zimachitika nthawi imodzi zokhudzana ndi kagayidwe kachakudya ndi mowa (multi-society Delphi consensus, 2023). Malipoti akale angagwiritsebe ntchito mawu am'mbuyomu.

Pamene zotsatira za SGPT zingakhale zosokeretsa

Zifukwa za SGPT yokwezedwa molakwika kapena molakwika

  • Kuchita masewera olimbitsa thupi kapena kuvulala kwa minofuMinofu ya mafupa ili ndi alanine aminotransferase; kuchita masewera olimbitsa thupi kwambiri, kugwa kapena jakisoni wa mu mnofu kungathe kuikweza popanda matenda a chiwindi.
  • Kuchuluka kwa magazi m'chitsanzo Kutengera kapena kunyamula zinthu kungasokoneze akatswiri angapo ofufuza.
  • Kumwa mowa posachedwapa kapena kuwonjezera mowa watsopano kungayambitse kuwonjezeka kwakanthawi komwe kumatha pambuyo poyesedwa mobwerezabwereza.
  • Matenda a Celiac, matenda a chithokomiro ndi matenda a minofu kungayambitse kukwera pang'ono kosalekeza komwe kumasokonezedwa ndi matenda oyamba a chiwindi.

Zifukwa za SGPT yotsimikizika molakwika kapena yotsika molakwika

  • Matenda a cirrhosis omwe adakhazikitsidwa: ma enzyme nthawi zambiri amakhala abwinobwino pamene kuchuluka kwa hepatocyte kumatsika, kotero SGPT yabwinobwino ikhoza kukhala limodzi ndi matenda opita patsogolo.
  • Matenda a chiwindi a B kapena C osatha omwe ali mu gawo losagwira ntchito: ma enzyme abwinobwino ngakhale kuti matenda akupitirirabe komanso fibrosis ikhoza kuchitika.
  • Matenda osinthasintha: ma enzymes mu matenda a chiwindi osatha ndi MASLD amakwera ndi kutsika, kotero mtengo umodzi wamba ukhoza kutsika pawindo lopanda phokoso.
  • Kusowa kwa Vitamini B6 (pyridoxine) ndipo dialysis yosatha ingachepetse ntchito yoyezedwa.
  • Malire apamwamba osiyanasiyana a mayeso: ma laboratories ena amagwiritsa ntchito njira zowerengera zapamwamba, kotero mtengo womwe wawonetsedwa kuti ndi wabwinobwino mu labotale imodzi ukhoza kuwonetsedwa kuti ndi wapamwamba mu ina.

Zoopsa ndi chitetezo

Kuyesa magazi a m'mitsempha

Kuboola m'mimba nthawi zonse kumakhala ndi zoopsa zochepa koma zenizeni: kupweteka kwakanthawi, kuvulala, kufooka kapena kukomoka, komanso nthawi zina kuchepa kwa magazi pang'ono kapena matenda am'deralo. Anthu omwe amamwa mankhwala oletsa magazi kapena omwe ali ndi vuto la kutuluka magazi amatha kuvulala kwambiri ndipo ayenera kuuza dokotala wa phlebotomist.

Kusampanya zitsanzo za m'mitsempha yamagazi kapena ana

Kuyesa chidendene kapena kubayidwa ndi chala mwa makanda ndi ana aang'ono kumabweretsa kusapeza bwino kwakanthawi komanso kuvulala pang'ono; kuchuluka kwa zitsanzo kumakhala kochepa, ndipo nthawi zina kubwerezabwereza kumafunika ngati chitsanzocho sichikwanira kapena chachotsedwa magazi.

Palibe kusiyana, kuwala kapena kugonetsa komwe kumafunikira pa mayeso a SGPT.

Mbendera zofiira

Funani chithandizo chadzidzidzi tsopano

  • Kusokonezeka, kusokonezeka, kugona, kulankhula molakwika kapena khalidwe losazolowereka kwa munthu amene akudziwika kapena akuganiziridwa kuti ali ndi matenda a chiwindi
  • Kusanza magazi, kapena ndowe zakuda
  • Kuchuluka kwa jaundice mofulumira komanso kusanza komanso kulephera kuchepetsa madzi m'thupi
  • Kumwa kwambiri paracetamol kapena kukayikira kuti munthuyo ali ndi poizoni, ngakhale atakhala kuti ali bwino
  • Kupweteka kwambiri m'mimba ndi malungo ndi chikasu

Konzani ndemanga ya tsiku lomwelo

  • Njala yatsopano ya chikasu, mkodzo wakuda kapena ndowe zotumbululuka
  • SGPT inakwezedwa kwambiri pa lipoti, makamaka ndi nseru, kusanza kapena kupweteka m'mimba chapamwamba
  • Kutupa kwatsopano m'mimba kapena kuphulika kwa miyendo komwe kukukulirakulira mofulumira
  • Ngati muli ndi ma enzyme ambiri a chiwindi pamene mukumwa mankhwala ochepetsa chifuwa chachikulu, methotrexate kapena mankhwala atsopano kapena zowonjezera, funsani dokotala tsiku lomwelo.
  • Kutupa kwa ndulu, kuyabwa, kupweteka m'mimba kapena kusanza kosalekeza panthawi ya mimba

Konzani nthawi yokumana ndi munthu nthawi zonse

  • Munthu amene akumva bwino amalandira SGPT pang'ono
  • Chiwindi chamafuta chinalembedwa pa sonography pogwiritsa ntchito ma enzyme abwinobwino kapena okwera pang'ono
  • Zotsatira za nthawi yayitali zomwe zimafuna mayeso obwerezabwereza komanso kuwunika zoopsa za fibrosis
  • Zizindikiro zosalekeza ngakhale kuti muli ndi matenda a SGPT abwinobwino

Zinthu zapadera

Pregnancy

Kusintha pang'ono kumatha kuchitika pa nthawi ya mimba, koma kuchuluka kwa ma transaminases sikuyenera kuonedwa ngati kusintha kwabwinobwino kwa mimba. Matenda a m'mimba otchedwa Intrahepatic cholestasis, pre-eclampsia yokhala ndi chiwindi, HELLP syndrome, hyperemesis gravidarum ndi acute virus hepatitis (kuphatikizapo hepatitis E, yomwe ingakhale yoopsa pa nthawi ya mimba ku India) onse amafunika kuyesedwa kwa amayi oyembekezera.

ana

Kuchuluka kwa ana m'thupi kumasiyana ndi kwa akuluakulu. Kuchuluka kwa mwana nthawi zonse kumabweretsa kuganiziridwa kwa matenda a kagayidwe kachakudya m'thupi, majini, matenda a autoimmune ndi minofu komanso matenda a chiwindi otchedwa steatotic, ndipo kuyenera kuyesedwa ndi dokotala wa ana kapena katswiri wa gastroenterologist wa ana.

Achikulire achikulire

Polypharmacy imapangitsa kuti kuvulala kwa chiwindi chifukwa cha mankhwala kukhale kovuta. Kuwonjezeka kwa ma enzyme kungakhale kochepa ngakhale pa matenda aakulu, kotero zithunzi ndi zizindikiro za ntchito zimakhala ndi kulemera kwakukulu.

Anthu odwala matenda a shuga

Matenda a chiwindi otchedwa steatotic ndi ofala kwambiri pamodzi ndi matenda a shuga amtundu wachiwiri, ndipo chiopsezo cha fibrosis ndi chachikulu. Kuchuluka kwa ma enzymes sikukugwirizana ndi fibrosis, kotero kuwunika kwa fibrosis kumayendetsedwa ndi dokotala wochiza osati ndi SGPT yokha.

Anthu omwe ali ndi CKD kapena omwe ali pa dialysis

Mlingo wa transaminase nthawi zambiri umakhala wotsika m'magulu a dialysis, kotero SGPT "yabwinobwino" siilimbikitsa kwambiri, ndipo nthawi zambiri imagwiritsidwa ntchito njira zochepetsera kuwunika kwina.

Anthu omwe ali ndi vuto la mtima

Kuchulukana kwa chiwindi ndi kuchepa kwa ntchito ya chiwindi kungakweze SGPT ndi SGOT popanda matenda oyamba a chiwindi. Mkhalidwe wa mtima uyenera kuganiziridwa potanthauzira.

Mayeso a SGPT mu nkhani ya ku India

  • Terminology: Ma laboratories aku India amafotokoza zambiri Mtengo wa SGPT ndi SGOT m'malo mwa ALT ndi AST. Mayesowa ndi ofanana; njira yopezera mayina yokha ndi yosiyana. Onsewa nthawi zambiri amawoneka pa LFT printout imodzi.
  • Hepatitis A ndi Hepatitis E Ku India, makamaka achinyamata, hepatitis E imayambitsa matenda a chiwindi oopsa omwe amachititsa kuti ma transaminases ambiri achuluke, ndipo hepatitis E imakhala ndi chiopsezo chowonjezereka pa nthawi ya mimba.
  • Chithandizo choletsa chifuwa chachikulu Ndi chifukwa chofala cha kuvulala kwa chiwindi chifukwa cha mankhwala chifukwa cha chifuwa chachikulu. Kuwunika ndi kusankha mlingo uliwonse ndi za dokotala, musasiye kumwa ATT nokha.
  • AYUSH, zowonjezera zitsamba ndi masewera olimbitsa thupi Ndi chifukwa chodziwika bwino komanso chosafotokozedwa bwino cha kuvulala kwa chiwindi ku India. Ululani chilichonse chomwe mumatenga, kuphatikizapo zinthu zogulitsidwa ngati "zachilengedwe" kapena "zochotsa poizoni m'chiwindi". Zonena kuti mankhwala amachiritsa kapena kuthetsa matenda a chiwindi zimatsutsananso ndi Drugs and Magic Remedies (Objectionable Advertisements) Act, 1954.
  • Matenda a chiwindi omwe amakhudza kagayidwe kachakudya m'thupi pa BMI yotsika: Anthu aku South Asia amakhala ndi vuto la kagayidwe kachakudya m'thupi komanso matenda a chiwindi otchedwa steatotic pamlingo wotsika wa thupi ndi m'chiuno kuposa anthu oyera aku Europe, kotero mawonekedwe "owoneka bwino" sachotsa MASLD.
  • Matenda a hemoglobinopathies ndi kuchepa kwa magazi m'thupi chifukwa cha kusowa kwa iron ndizofala ku India. Izi sizikhudza SGPT mwachindunji koma zimakhudza mayeso ena omwe nthawi zambiri amalamulidwa paulendo womwewo, monga HbA1c, yomwe kudalirika kwake kumachepa mu thalassemia trait ndi mitundu ina ya hemoglobin.
  • Chitetezo cha data: Ngati musungitsa kapena kulandira malipoti kudzera pa intaneti kapena pulogalamu, deta yanu yaumoyo ndi deta yanu motsatira Digital Personal Data Protection Act, 2023.

Mtengo ndi inshuwalansi ku India

Kuyesa magazi kodziyimira pawokha kwa SGPT/ALT ndi chimodzi mwa mayeso otsika mtengo kwambiri omwe amapezeka ku India, ndipo nthawi zambiri kumakhala kotsika mtengo kwambiri mukayitanitsa mkati mwa gulu la LFT kuposa ngati mayeso owonjezera. Mitengo imasiyana kwambiri pakati pa mizinda, pakati pa ma laboratories azipatala ndi malo osonkhanitsira magazi okha, komanso pakati pa mitengo ya munthu payekha ndi phukusi. Chiwerengero chilichonse chomwe chatchulidwa pa intaneti ndi chongowonetsa, tsimikizirani mtengo wapano mwachindunji ndi labotale musanasungitse.

Zinthu zomwe zimakhudza mtengo:

  • Kaya SGPT yayitanidwa yokha kapena mkati mwa phukusi la LFT kapena la cheke chaumoyo
  • Laboratory yochitikira kuchipatala poyerekeza ndi unyolo wodziyimira pawokha poyerekeza ndi malo osonkhanitsira
  • Mzinda ndi dera
  • Ndalama zotolera nyumba
  • Kukonza mwachangu kapena pambuyo pa maola ola limodzi
  • Mkhalidwe wovomerezeka wa labotale
  • Kaya mayesowa ndi gawo la ndondomeko ya boma kapena ya olemba ntchito

Inshuwalansi: mayeso ozindikira matenda akunja nthawi zambiri saphimbidwa ndi inshuwaransi yazaumoyo yokhazikika pokhapokha ngati ikugwirizana ndi kulowa kapena kutetezedwa ndi OPD kapena wokwera woyezera thanzi. Mayeso akachitika panthawi yolowera kuchipatala, nthawi zambiri amaphatikizidwa mu gawo lofufuza. Yang'anani malamulo anu a ndondomeko ndi zofunikira pasadakhale.

Nthano ndi mfundo zenizeni

NthanoNdipotu
Kuyeza kwa SGPT kwabwinobwino kumatanthauza kuti chiwindi chili ndi thanzi labwino.Matenda a chiwindi, matenda a chiwindi a B osachiritsika komanso fibrosis yayikulu zimatha kuchitika ndi SGPT yachibadwa.
Kuchuluka kwa SGPT kumatanthauza kuti kuwonongeka kwa chiwindi kumakhala kosatha.Zifukwa zambiri, kuphatikizapo zotsatira za mankhwala, matenda a chiwindi oyambitsidwa ndi kachilombo komanso matenda a chiwindi otchedwa steatotic, zimatha kusintha kapena kusintha pamene vutoli lathetsedwa. Zotsatira zake zimasiyana malinga ndi momwe zinthu zilili.
SGPT imawonjezeka ndi mowa wokha.Mowa ndi chimodzi mwa zifukwa zambiri. Matenda a chiwindi, mavairasi, mankhwala, zowonjezera zakudya, matenda odziteteza ku matenda a autoimmune komanso kuvulala kwa minofu kungayambitse vutoli.
Chakumwa kapena madzi a "kuchotsa poizoni m'chiwindi" amachepetsa SGPT.Palibe mankhwala ochotsera poizoni omwe awonetsedwa kuti amachiza matenda a chiwindi, ndipo mankhwala ena azitsamba ndi zowonjezera zimayambitsa kuvulala kwa chiwindi. Mankhwalawa amathetsa chomwe chimayambitsa vutoli.
SGPT ya 200 nthawi zonse imatanthauza matenda aakulu.Kufunika kwake kumadalira chithunzi chachipatala, zomwe zikuchitika komanso gulu lonselo. Zimafunika kuunikiridwa mwachangu ndi dokotala, osati kudzifotokozera wekha.
SGPT ndi SGOT ndi chinthu chimodzi.Ndi ma enzyme osiyanasiyana. SGPT imagwira ntchito yofanana ndi chiwindi; SGOT imasonyezanso mtima ndi minofu.
Muyenera kusala kudya maola 12 kuti muyesedwe ndi SGPT.SGPT yokha siifuna kusala kudya. Malangizo osala kudya nthawi zambiri amakhudzana ndi mayeso ena omwe amatengedwa mofanana ndipo amasiyana malinga ndi labotale.

MAFUNSO OFUNSIDWA KAWIRIKAWIRI

Kodi SGPT ndi yofanana ndi ALT?

Inde. SGPT (serum glutamic pyruvic transaminase) ndi dzina lakale la alanine aminotransferase. Ma laboratories aku India nthawi zambiri amasindikiza SGPT, pomwe malipoti apadziko lonse lapansi amagwiritsa ntchito ALT. Enzyme, kuyesa ndi tanthauzo lachipatala ndizofanana, kotero palibe chifukwa chobwereza mayeso ngati lipoti lanu likugwiritsa ntchito chizindikiro china.

Kodi SGPT yokwera imatanthauza chiyani?

Kuchuluka kwa SGPT kumatanthauza kuti maselo a chiwindi akutuluka madzi, zomwe zikusonyeza kuyabwa kapena kuvulala. Sizitchula chomwe chimayambitsa. Matenda a chiwindi otchedwa Steatotic, mowa, mankhwala, zowonjezera, matenda a chiwindi otchedwa virus, matenda a chiwindi otchedwa autoimmune hepatitis ndi kuvulala kwa minofu zonse ndizotheka. Dokotala wanu amaphatikiza phindu ndi mbiri yanu, mayeso, mayeso ena a chiwindi komanso nthawi zina kujambula.

Kodi ndiyenera kusala kudya ndisanayambe mayeso a SGPT?

SGPT nthawi zambiri siimafuna kusala kudya. Kusala kudya nthawi zambiri kumapemphedwa chifukwa mafuta kapena shuga wosala kudya amatengedwa nthawi yomweyo. Tsatirani malangizo olembedwa kuchokera ku labotale yanu. Ngati muli ndi matenda a shuga pa mankhwala ochepetsa shuga, funsani dokotala wanu momwe mungasankhire nthawi yokwanira musanadye.

Kodi ndidzapeza zotsatira zanga za SGPT nthawi yanji?

SGPT ndi njira yoyesera yokhazikika, ndipo ma laboratories ambiri amanena kuti ndi tsiku lomwelo kapena lotsatira la ntchito. Nthawi yeniyeni imadalira nthawi yomwe chipangizo chanu chinachotsedwa, kaya chitsanzocho chinakonzedwa pamalopo kapena kunyamulidwa kupita ku labotale yayikulu, komanso ngati chinapemphedwa kuti chikonzedwe mwachangu.

Kodi SGPT ingathandize kokha ndi zakudya ndi masewera olimbitsa thupi?

Zimadalira kwambiri chomwe chimayambitsa. Mu matenda a chiwindi (mafuta), kusintha kosalekeza kwa kadyedwe ndi zochita zolimbitsa thupi nthawi zambiri kumachepetsa ma enzyme pakapita miyezi ingapo. Mu matenda a chiwindi oyambitsidwa ndi kachilombo, matenda a chiwindi odziyimira pawokha kapena kuvulala koyambitsidwa ndi mankhwala, kusintha kwa moyo kokha sikokwanira. Kusintha kulikonse kwa mankhwala kuyenera kusankhidwa ndi dokotala wanu.

Kodi SGPT ingakhale yokwera popanda zizindikiro zilizonse?

Inde, ndipo izi zimachitika kawirikawiri. SGPT yocheperako imapezeka mwangozi pa gulu lowunikira thanzi mwa munthu amene akumva bwino. Kusakhalapo kwa zizindikiro sikupangitsa kuti zotsatira zake zikhale zosafunikira; nthawi zambiri zimatanthauza kuti mayeso obwerezabwereza, kufufuza chifukwa chake ndi kuwunika zoopsa za fibrosis ndikofunikira.

Ndi mayeso ati omwe amandidziwitsa ngati ndili ndi zipsera m'chiwindi?

SGPT singathe kuwunika fibrosis. Kuyeza kuuma kwa chiwindi pogwiritsa ntchito elastography, fibrosis scores yosalowa m'thupi pogwiritsa ntchito zizindikiro za magazi, ndipo nthawi zina biopsy ya chiwindi imagwiritsidwa ntchito. Transient ndi shear-wave elastography ndi njira zosiyana zokhala ndi malire osiyana, ndipo kusankha kumapangidwa ndi dokotala wanu.

N’chifukwa chiyani SGPT yanga imakhala yokwera kwambiri pambuyo pochita masewera olimbitsa thupi?

Minofu ya mafupa imakhala ndi alanine aminotransferase, kotero maphunziro olimbitsa thupi olimbana ndi vuto la chiwindi, nthawi yayitali yopirira kapena kuvulala kwa minofu kungawonjezere SGPT ndi SGOT popanda matenda a chiwindi. Ufa wa mapuloteni ndi zowonjezera zolimbitsa thupi zingathandizenso. Uzani dokotala wanu za maphunziro anu ndi zowonjezera musanakonze zoyezetsa chiwindi.

Kodi SGPT iyenera kuyesedwa panthawi ya mimba?

SGPT imayesedwa panthawi ya mimba ngati pali jaundice, kuyabwa, kupweteka m'mimba, kusanza kosalekeza, kuthamanga kwa magazi kapena pre-eclampsia yomwe ikuganiziridwa. Kukwera kwa transaminases panthawi ya mimba sikuonedwa ngati kusintha kwa thupi ndipo kumafunika kuyesedwa kwa amayi oyembekezera, chifukwa matenda monga cholestasis of pregnancy ndi HELLP syndrome amafunika kuthandizidwa nthawi yake.

magwero

  • Rinella ME ndi ena. Chiganizo cha mgwirizano wa anthu ambiri cha Delphi pa mayina atsopano a matenda a chiwindi chamafuta (kuyambitsa SLD, MASLD, MASH ndi MetalALD), 2023.
  • Malangizo a zachipatala a American College of Gastroenterology: Kuwunika kwa mankhwala osazolowereka a chiwindi.
  • Malangizo a European Association for the Study of the Liver pa kuvulala kwa chiwindi komwe kumachitika chifukwa cha mankhwala komanso mayeso osalowa m'thupi kuti aone kuopsa kwa matenda a chiwindi.
  • Mapepala a World Health Organization okhudza matenda a chiwindi A, B, C ndi E.
  • Mapangano a Indian National Association for Study of the Liver (INASL) pa kuvulala kwa chiwindi komwe kumachitika chifukwa cha mankhwala komanso matenda a chiwindi omwe amayambitsidwa ndi kagayidwe kachakudya/steatotic mwa odwala aku India.
  • Gawo Lalikulu la TB, Unduna wa Zaumoyo ndi Ubwino wa Banja, malangizo okhudza kuyang'anira poizoni wa chiwindi panthawi yochiza chifuwa chachikulu.
  • Lamulo la Mankhwala Osokoneza Bongo ndi Mankhwala Amatsenga (Zotsatsa Zosavomerezeka), 1954; Lamulo la Chitetezo cha Deta Yaumwini ya Digito, 2023.
Lankhulani ndi Dokotala Musanayesedwe
Name:
Nambala yafoni yam'manja:
Lowetsani OTP:
Chithunzi
×
chithunzi chithunzi chithunzi
Pemphani Kuyimbiranso
Pemphani Kuyimbanso
Mtundu Wofunsira
Image
Doctor
Kusankhidwa kwa Bukhu
Kusankhidwa
Onani Kusankhidwa Kwamabuku
Image
zipatala
Pezani Chipatala
zipatala
Onani Pezani Chipatala
Chat
Image
kukayezetsa thanzi
Book Health Checkup
Macheke a Zaumoyo
Onani Mabuku Ofufuza Zaumoyo
Image
foni
Tiyitane
Tiyitane
Onani Imbani Ife
Image
Doctor
Kusankhidwa kwa Bukhu
Kusankhidwa
Onani Kusankhidwa Kwamabuku
Image
zipatala
Pezani Chipatala
zipatala
Onani Pezani Chipatala
Image
kukayezetsa thanzi
Book Health Checkup
Macheke a Zaumoyo
Onani Mabuku Ofufuza Zaumoyo
Image
foni
Tiyitane
Tiyitane
Onani Imbani Ife