Kucheneswa kwe empyema inzira yekuvhiya yakanangana nekurapa chirwere chinozivikanwa se empyema, icho chiri kuunganidzwa kwematumbu munzvimbo yepleural—nzvimbo iri pakati pemapapu nemadziro echipfuva. Dambudziko iri rinowanzo itika sedambudziko repneumonia, maronda emapapu, kana kukuvara kwechipfuva, zvichikonzera hutachiona nekuzvimba. Chinangwa chikuru chekuchenesa ganda kubvisa jira gobvu renyama ("ganda") rinoumbwa rakakomberedza mapapu nekuda kwehutachiona, zvichibvumira mapapu kukura zvizere uye kushanda zvakanaka zvakare.
Panguva yekushongedza chipfuva, chiremba anochera madziro echipfuva kuti asvike munzvimbo yepleural. Chiremba anozobvisa zvinhu zvine utachiona nenyama yefibrous inenge yavapo. Izvi hazvingobatsiri chete kubvisa hutachiona asi zvinodzorerawo kugona kwemapapu kukura nekukotama, izvo zvakakosha pakufema kwakajairika. Maitiro aya anogona kuitwa uchishandisa nzira dzechinyakare dzekuvhiya dzakavhurika kana nzira dzisinganyanyi kupindira, zvichienderana nemamiriro emurwere uye hunyanzvi hwachiremba.
Kuchenesa masero emudumbu (empyema) kunowanzoitwa kana mamwe marapirwo, akadai semishonga inorwisa mabhakitiriya kana kubvisa mvura muropa (pleural fluid), akundikana kugadzirisa hutachiona. Nekugadzirisa matambudziko ari kukonzera masero emudumbu (empyema), nzira iyi inogona kuvandudza hupenyu hwemurwere uye mashandiro ekufema.
Sei Kushongedza Empyema Kwaitwa?
Kushongedzwa kwe empyema kunokurudzirwa kana murwere akaratidza zviratidzo zve empyema zvisingavandudzike nekurapwa kwakarongeka. Zviratidzo zvakajairika zvinosanganisira kukosora kunogara kuripo, kurwadziwa pachipfuva, fivha, kunetseka kufema, uye kuneta. Zviratidzo izvi zvinogona kukanganisa zvakanyanya hupenyu hwezuva nezuva hwemurwere uye hutano hwake hwese.
Empyema inowanzo konzera pneumonia, uko hutachiona hunopararira kusvika munzvimbo yepleural, zvichikonzera kuungana kwematumbu. Zvimwe zvinokonzera zvinogona kusanganisira matumbu emapapu, TB, kana matambudziko mushure mekuvhiyiwa. Kana muviri ukaedza kurwisa hutachiona, zvinogona kutungamira pakuumbwa kwechikamu chakakora, chine fibrous chakakomberedza mapapu, izvo zvinodzivisa kufamba kwawo uye zvinogona kukonzera mamwe matambudziko.
Kushongedza kunowanzo kurudzirwa kana:
- Kurapa Kwekuchengetedza Kunokundikana: Kana mishonga inorwisa mabhakitiriya uye nzira dzekubvisa mvura, dzakadai se thoracentesis kana kuisa chubhu yechipfuva, zvikasapedza hutachiona zvakakwana kana kuti empyema ikadzoka, kuvhiyiwa kunogona kudiwa.
- Kubuda kweEmpyema Kusingaperi: Varwere vane chirwere che empyema chisingaperi, uko hutachiona hwacho hwagara kwenguva yakareba, vanogona kuva neganda rakakora re pleural rinoda kubviswa kuvhiyiwa kuti mapapu ashandezve.
- Zvakakomba Zviratidzo: Varwere vane dambudziko guru rekufema kana kutadza kushanda zvakanaka kwemapapu vanogona kubatsirwa nekugadziriswa kweganda kuti vaderedze zviratidzo uye vagadzirise hupenyu hwavo.
- Imaging Zvawanikwa: Kuongororwa kwepachipfuva neX-ray kana kuti CT scans kunogona kuratidza kuti pane empyema inowanikwa, zvichiratidza kuti urwa hwabatwa muhomwe dziri munzvimbo yepleural. Izvi zvinogona kuda kuvhiyiwa kuti hutachiona hubviswe zvinobudirira.
Nekushongedza mapapu nekubvisa utachiona, vanachiremba vanovavarira kubvisa hutachiona, kudzoreredza mashandiro emapapu, uye pakupedzisira kuvandudza hutano hwese hwemurwere nekugara zvakanaka.
Zviratidzo zvekushongedza kweEmpyema
Mamiriro ezvinhu akati wandei ekurapa uye zvakawanikwa pakuongororwa zvinogona kuratidza kuti panofanira kubviswa mushonga wekubvisa empyema. Kunzwisisa zviratidzo izvi kwakakosha kune varwere nevanoona nezveutano pakusarudza nzira yakakodzera yekuita. Heano zviratidzo zvikuru zvekuvhiyiwa uku:
- Kubuda Kweropa Kunogara Kuchienderera Kana Kuchidzoka: Kana murwere akaonekwa kuti ane empyema isingapindure kana apihwa mushonga wemishonga inorwisa mabhakitiriya kana nzira dzekubvisa mvura mumuviri, anogona kucheneswa. Izvi zvinonyanya kukosha kune varwere vanodzokorora empyema pasinei nekurapwa.
- Zvisingaperi Zviratidzo: Varwere vane zviratidzo zvisingaperi zvine chekuita nekubuda kweropa mumuviri, zvakaita sekukosora kunoramba kuripo, kurwadziwa pachipfuva, uye kunetseka kufema, vanogona kunge vachida kubviswa mishonga. Zviratidzo izvi zvinogona kukanganisa hupenyu hwemurwere zvakanyanya uye zvinogona kuratidza kuti hutachiona hahuna kupera.
- Imaging Results: Kuongororwa kwemifananidzo, senge chest X-rays kana CT scans, kunogona kuratidza kuvapo kwe pleural peel yakakora kana loculated empyema. Zvakawanikwa izvi zvinoratidza kuti hutachiona hahusipo chete asiwo hunoomeswa nekuumbwa kwe fibrous tissue iyo inodzivirira mapapu kukura.
- Kukundikana kweKupindira Kusina Kuvhiyiwa: Kana nzira dzisina kuvhiyiwa, dzakadai sekubuda kwemvura muchubhu yechipfuva kana thoracentesis, dzikatadza kubvisa mvura yakakwana muchubhu yeropa kana kuti mvura yacho ikaunganazve, kucheneswa kweropa kunogona kudiwa kuti kubviswe fibrous tissue uye kubvumira mapapu kushanda zvakanaka.
- Kushungurudzika Kwakanyanya Kwekufema: Varwere vari kusangana nematambudziko makuru ekufema nekuda kwekushaya simba kwemapapu vanogona kuda kuvhiyiwa nekukurumidza. Kushongedza mapapu kunogona kubatsira kuderedza zviratidzo uye kuvandudza mashandiro emapapu, zvichipa zororo kumurwere.
- Underly Conditions: Zvimwe zvirwere zvehutano, zvakaita sekudzvinyirirwa kwemasoja emuviri kana zvirwere zvemapapu zvisingaperi, zvinogona kuwedzera njodzi yekubuda ropa mumuviri uye kuita kuti kurapwa kwacho kuome. Muzviitiko zvakadaro, kucheneswa kwemasero kunogona kutariswa kudzivirira mamwe matambudziko uye kuvandudza hutano hwemurwere.
Nekuziva zviratidzo izvi, vanopa hutano vanogona kuita sarudzo dzakakodzera nezvekukosha kwekuchenesa ganda kuti vabvise masero emudumbu, vachiona kuti varwere vanowana rubatsiro rwakakodzera panguva yakakodzera.
Mhando dzeKushongedza Empyema
Kunyange hazvo pasina mhando dzakatsanangurwa dzekubvisa tsvina kubva mudumbu, nzira iyi inogona kuitwa nenzira dzakasiyana zvichienderana nemamiriro emurwere uye hunyanzvi hwachiremba. Nzira mbiri huru dzinoshandiswa mukubvisa tsvina kubva mudumbu ndeidzi:
- Kushongedza Kwakavhurika: Maitiro aya echinyakare anosanganisira kugadzira madziro makuru echipfuva kuti asvike panzvimbo yepleural zvakananga. Chiremba anobvisa zvinhu zvine utachiona pamwe nenyama ine fibrous yakakomberedza mapapu. Kushongedza kwakavhurika kunoita kuti pave nekuona kwakazara kwepleural cavity uye kunowanzo shandiswa muzviitiko zvakaoma apo kubviswa kwenyama kwakawanda kunodiwa.
- Kushongedzwa Kwemabvi Nerubatsiro Rwevhidhiyo (VATS): Nzira iyi isinganyanyi kukuvadza muviri inoshandisa machekwa madiki nekamera kutungamira chiremba wekurapa kubvisa nyama ine hutachiona. Kuchenesa ganda neVATS kunowanzoita kuti marwadzo asanyanya kuderera mushure mekuvhiyiwa, nguva pfupi yekupora, uye mavanga akaderera zvichienzaniswa nekupukuta ganda rakavhurika. Inowanzo shandiswa kune varwere vane chirwere chisina kukura zvakanyanya kana kana chiremba wekurapa aine ruzivo nehunyanzvi uhwu.
Nzira dzese dziri mbiri dzine chinangwa chekuzadzisa chinangwa chimwe chete: kubvisa fibrous tissue uye pus kubva munzvimbo yepleural, zvichibvumira mapapu kuti awedzere kukura uye ashande zvakanaka. Sarudzo yenzira yekurapa inoenderana nezvinhu zvakasiyana-siyana, kusanganisira kukura kwe empyema, hutano hwemurwere, uye zvinodiwa nachiremba wekuvhiya.
Mukupedzisa, kucheneswa kwe empyema inzira yekuvhiya inokosha inotarisa matambudziko anokonzerwa ne empyema, kudzoreredza mashandiro emapapu uye kuvandudza hupenyu hwevarwere. Kunzwisisa nzira iyi, zviratidzo zvayo, uye nzira dzakasiyana siyana zvinogona kupa simba varwere kuti vasarudze neruzivo nezvesarudzo dzavo dzekurapa.
Contraindications yekushongedza kweEmpyema
Kushongedza masero emudumbu (empyema) inzira yekuvhiya inoitirwa kubvisa membrane yakakora ye pleural inogona kukura nekuda kwehutachiona kana kuzvimba munzvimbo ye pleural. Kunyange zvazvo nzira iyi ichigona kuponesa hupenyu uye kuvandudza hupenyu hwevarwere vazhinji, pane zvimwe zvinhu zvinogona kuita kuti murwere asakodzere kucheneswa. Kunzwisisa izvi zvinopesana nemutemo kwakakosha kune varwere nevanovapa hutano.
- Zvirwere Zvakaoma: Varwere vane matambudziko makuru ehutano, akadai sechirwere chemwoyo chakakomba, chirwere cheshuga chisingadzoreki, kana chirwere chemapapu chakanyanya, vangasashivirira kushushikana kwekuvhiyiwa. Matambudziko aya anogona kuwedzera njodzi yematambudziko panguva uye mushure mekuvhiyiwa.
- Kushanda Zvisina Kunaka Kwemapapu: Vanhu vane mapapu asina kushanda zvakanaka, sezvinoratidzwa nekuongororwa kwebasa remapapu, vanogona kunge vasiri vanhu vakanaka pakucheneswa mapapu. Kuvhiyiwa uku kunogona kukanganisa mashandiro ekufema, zvichikonzera matambudziko akadai sekutadza kufema zvakanaka.
- Utachiona Husingadzoreki: Kana murwere aine hutachiona hunoshanda, husingadzoreki hwakapararira kupfuura nzvimbo yepleural, kucheneswa kweganda kungasava kwakanaka. Kuvapo kwehutachiona mumuviri kunogona kuomesa kupora uye kuwedzera njodzi ye sepsis.
- Huipi: Varwere vane kenza inozivikanwa munzvimbo yepleural kana zvivakwa zvakakomberedza vangasabatsirwa nekugadziriswa kweganda. Muzviitiko zvakadaro, pfungwa dzinofanira kutariswa pakurapa kwekurwadziwa kwete kuvhiyiwa.
- Kunamatira kana Fibrosis: Kubatana kwakanyanya kana kuti fibrosis munzvimbo ye pleural zvinogona kukonzera kuti kuome. Kana pleura yakanyanya kukora kana kuti ichinamatira kune zvivako zvakapoteredza, zvingave zvakaoma kuichenesa zvakachengeteka.
- Chido chevarwere: Vamwe varwere vangasarudza kusavhiyiwa nekuda kwezvavanotenda, kutya kuvhiyiwa, kana kunetseka nezvekupora. Kubvuma kwakavakirwa paruzivo kwakakosha, uye kuzvitonga kwemurwere kunofanira kuremekedzwa.
- Zera Zvinotarisirwa: Kunyange zvazvo zera rega risiri iro risingabvumidzwe zvakanyanya, varwere vakwegura vanogona kunge vaine njodzi yakakura yematambudziko. Kuongororwa kwakazara kwehutano hwavo uye mashandiro avo kunodiwa vasati vaenderera mberi.
- Kuwedzera muviri: Kufutisa kwakanyanya kunogona kuita kuti kuvhiyiwa kuome uye kuwedzera njodzi yematambudziko mushure mekuvhiyiwa, akadai sehutachiona hwemaronda nematambudziko ekufema.
- Coagulation Disorders: Varwere vane matambudziko ekubuda ropa kana vari kurapwa nemishonga inorwisa ropa rinogona kuwedzera njodzi panguva yekuvhiyiwa. Kungwarira pamatambudziko aya kwakakosha vasati vafunga nezvekuchenesa ganda.
Nekuona izvi zvinopesana, varapi vezvehutano vanogona kuongorora zviri nani njodzi nemabhenefiti ekushongedzwa kwe empyema, vachiona kuti varwere vanowana rubatsiro rwakakodzera rwakakodzera mamiriro avo ega.
Maitiro Ekugadzirira Kushongedzwa KweEmpyema
Kugadzirira kucheneswa kwekubvisa nhumbu kunosanganisira matanho akakosha akawanda kuti pave nechokwadi chekuti mhedzisiro yakanaka inogoneka. Varwere vanofanira kunge vaine ruzivo rwakakwana uye vanofanira kutora chikamu mukugadzirira kwavo kwekutanga. Hezvino zvekutarisira:
- Pre-Procedure Consultation: Varwere vachange vachibvunza chiremba wavo zvakadzama. Uyu mukana wekukurukura nezvenzira yacho, mabhenefiti ayo, njodzi dzayo, uye zvekutarisira panguva yekupora. Varwere vanofanira kunzwa vakasununguka kubvunza mibvunzo uye kutaura chero zvinovanetsa.
- Ongororo Yenhoroondo Yezvokurapa: Kuongororwa kwakazara kwenhoroondo yekurapa kwemurwere kuchaitwa. Izvi zvinosanganisira kukurukura chero kuvhiyiwa kwakamboitwa, mishonga yazvino, allergies, uye mamiriro ehutano aripo. Zvakakosha kupa ruzivo rwakakwana uye rwakarurama.
- Kuongorora Kwepanyama: Kuongororwa kwakazara kwemuviri kuchaitwa kuti kuongororwe hutano hwemurwere uye kukodzera kwake kuvhiyiwa. Izvi zvinogona kusanganisira kutarisa zviratidzo zvehupenyu, mashandiro emapapu, uye mamiriro emuviri wese.
- Kuongorora Kuongorora: Varwere vanogona kuongororwa kakawanda kuti vaone mamiriro ehutano hwavo uye kuti empyema yavo yakakura sei. Miedzo inowanzo sanganisira:
- X-ray yechipfuva kana CT Scan: Zvidzidzo izvi zvekufungidzira zvinobatsira kuona nzvimbo yepleural uye kuongorora huwandu hwe empyema.
- Kuongororwa kweRopa: Kuongororwa kweropa nguva dzose kuchaongorora hutachiona, mashandiro echiropa neitsvo, uye kugona kweropa kugayiwa.
- Miedzo yeMashandiro eMapupa: Miedzo iyi inoyera kugona kwemapapu uye mashandiro awo, zvichibatsira kuona kana murwere achigona kushivirira kuvhiyiwa.
- Kurapa Kwemishonga: Varwere vangangoda kugadzirisa mishonga yavo vasati vavhiyiwa. Izvi zvinosanganisira kumisa mishonga inobvisa ropa kana mimwe mishonga inogona kuwedzera njodzi yekubuda ropa. Zvakakosha kutevedzera mirairo yachiremba wekuvhiya maererano nekurapwa kwemishonga.
- Kutsanya Mirayiridzo: Varwere vanowanzo rayirwa kutsanya kwenguva yakati vasati vavhiyiwa, kazhinji kutanga husiku hwakatangira. Izvi zvinoreva kuti havafaniri kudya kana kunwa, kusanganisira mvura, kuderedza njodzi yekusvuta panguva yekunzwa kuneta.
- Kuronga Zvekufambisa: Sezvo kushongedza ganda kuchiwanzoitwa pasi peanesthesia, varwere vanoda mumwe munhu anovaendesa kumba mushure mekuvhiyiwa. Zvakakosha kuronga kuti munhu mukuru ane mutoro abatsire.
- Post-Operative Care Planning: Varwere vanofanira kukurukura nezvekuchengetedzwa kwevarwere mushure mekuvhiyiwa nechikwata chavo chehutano. Izvi zvinosanganisira kunzwisisa nzira dzekugadzirisa marwadzo, kurapwa kwemaronda, uye nguva yekutevera. Kuva nehurongwa hwekugadzirisa matambudziko kunogona kuderedza kuzvidya mwoyo uye kuita kuti munhu apore zviri nyore.
- Lifestyle Modifications: Varwere vanogona kukurudzirwa kuti vachinje mararamiro avo vasati vavhiyiwa, zvakaita sekurega kusvuta kana kuvandudza kudya kunovaka muviri, kuti vawedzere hutano hwavo uye mukana wavo wekupora.
Nekutevera matanho aya ekugadzirira, varwere vanogona kubatsira kuve nechokwadi chekuti vagadzirira kucheneswa kwekubvisa dumbu kubva mudumbu, zvichizoita kuti vabudirire pakuvhiyiwa uye vadzoke.
Kushongedza Empyema: Maitiro Ekuita Nhanho Nenhanho
Kunzwisisa maitiro ekubvisa dumbu mushure mekubvisa dumbu kunogona kubatsira kuderedza kuzvidya mwoyo uye kugadzirira varwere zvavanofanira kutarisira. Heino rondedzero yemaitiro acho:
- Pre-Operative Kugadzirira: Pazuva rekuvhiyiwa, varwere vachasvika kuchipatara kana kunzvimbo yekuvhiyiwa. Vachaongorora, uye mukoti achaongorora nhoroondo yavo yehutano uye osimbisa maitiro acho. Mutsetse wemutsinga (IV) uchaiswa kuti upe mishonga nemvura.
- Anesthesia Administration: Kuvhiyiwa kusati kwatanga, chiremba weanotindivadza achasangana nemurwere kuti vakurukure nezvesarudzo dzeanotindivadza. Varwere vazhinji vachawana anesthesia, zvinoreva kuti vachange vakarara vasingazive panguva yekuvhiyiwa. Chiremba weanotindivadza achatarisa zviratidzo zvemurwere mukati menguva yese yekuvhiyiwa.
- Positioning: Kana murwere angobatwa nechirwere chekunzwa kuda kurutsa, anoiswa patafura yekuvhiyiwa, kazhinji akarara nerutivi rwake. Nzvimbo iyi inobvumira chiremba kuti asvike zviri nani kurutivi rwakakuvara rwechipfuva.
- Incision: Chiremba anochera chipfuva, kazhinji pakati pembabvu, kuti asvike panzvimbo yepleural. Saizi nenzvimbo yechera zvinogona kusiyana zvichienderana nehukuru hwe empyema uye zvinodiwa nachiremba.
- Kuongorora Nzvimbo yePleural: Mushure mekuchekwa, chiremba anozonyatsoongorora nzvimbo iri mu pleural. Vachaongorora kukura kwe empyema, vachitsvaga pleura yakakora uye chero mvura ine hutachiona inoda kubudiswa.
- Decortication: Chinangwa chikuru chekurapa uku kubvisa pleura yakakora (decortication). Chiremba anovhiya achanyatsoparadzanisa pleura kubva munyama yemapapu iri pasi, izvo zvinogona kusanganisira kushandisa michina yakakosha. Danho iri rakakosha kuti mapapu akwanise kukura zvizere uye kushanda zvakanaka mushure mekuvhiyiwa uku.
- Drain Placement: Mushure mekushongedza, chiremba anogona kuisa chubhu yechipfuva kuti ibatsire kubvisa mvura nemhepo zvasara kubva munzvimbo yepleural. Chubhu iyi icharamba iripo kwemazuva akati wandei kuti ibatsire kupora uye kudzivirira kuungana kwemvura.
- Kuvhara: Kana nzira yekuvhiya yapera, chiremba anovhiya achavhara nzvimbo yacho achishandisa sutures kana staples. Bhandi repurasitiki richashandiswa kudzivirira nzvimbo yekuvhiya.
- Recovery Room: Mushure mekuvhiyiwa, varwere vachaendeswa kukamuri rekupora, kwavanenge vachitariswa pavanenge vachimuka mushure mekunzwa kurwadziwa. Zviratidzo zvakakosha zvichaongororwa nguva nenguva, uye kudzora marwadzo kuchatanga.
- Kugara muchipatara: Varwere vazhinji vanogara muchipatara kwemazuva mashoma mushure mekuvhiyiwa. Munguva iyi, vanachiremba vachaongorora kupora, kudzora marwadzo, uye kuona kuti chubhu yechipfuva iri kushanda zvakanaka.
- Discharge Mirayiridzo: Kana murwere angogadzikana uye chubhu yechipfuva yabviswa, achawana mirairo yekubuda. Izvi zvinosanganisira ruzivo rwekutarisira maronda, zvirambidzo zvekushanda, uye nguva yekutevera.
Nekunzwisisa maitiro ekugadzirisa masero emudumbu, varwere vanogona kunzwa vakagadzirira uye vane ruzivo nezvechiitiko chavo chekuvhiyiwa.
Njodzi uye Matambudziko Ekushongedzwa Kweganda reEmpyema
Kufanana nechero nzira yekuvhiya, kushongedza ganda remwana asati abuda mudumbu (empyema) kune njodzi dzakati wandei uye matambudziko anogona kuitika. Kunyange zvazvo varwere vazhinji vachivhiyiwa pasina matambudziko, zvakakosha kuziva njodzi dzakajairika nedzisingawanzoitiki. Heino pfupiso yakajeka:
- Common Risks:
- Marwadzo: Marwadzo mushure mekuvhiyiwa anowanzoitika uye anogona kudzorwa nemishonga. Varwere vanofanira kutaurirana nechikwata chavo chehutano nezvehuwandu hwemarwadzo avo.
- Utachiona: Pane njodzi yekutapukirwa panzvimbo yekuvhiyiwa kana munzvimbo yepleural. Mishonga inorwisa mabhakitiriya inogona kunyorerwa kuderedza njodzi iyi.
- Kubuda ropa: Kunenge kuchitarisirwa kubuda ropa rakawanda, asi kubuda ropa rakawanda kungada rubatsiro rwakawedzerwa. Vanachiremba vanotora matanho ekudzivirira njodzi iyi.
- Matambudziko Ekufema: Varwere vanogona kusangana nematambudziko ekufema kwenguva pfupi mushure mekuvhiyiwa, kunyanya kana vakambova nematambudziko emapapu. Kurovedza muviri nekurovedza muviri zvinogona kubatsira kuvandudza mashandiro emapapu.
- Zvishoma Nengozi Dzakawanda:
- Pneumothorax: Izvi zvinoitika kana mhepo ikadonhera mu pleural space, zvichikonzera kudonha kwemapapu. Zvingada kurapwa kwakawedzerwa, sekunge kuisa chubhu yechipfuva.
- Kuumbwa kweFistula: Muzviitiko zvisingawanzoitiki, kubatana kusina kujairika (fistula) kunogona kuitika pakati penzvimbo yepleural nenzvimbo dzakapoteredza, zvichikonzera matambudziko.
- Matambudziko eAnesthesia: Kunyange zvazvo zvisingawanzoitiki, matambudziko anokonzerwa neanesthesia anogona kuitika, kusanganisira allergy kana matambudziko ekufema. Nyanzvi yeanesthesia ine ruzivo ichanyatsoongorora varwere.
- Mavanga kana Fibrosis: Vamwe varwere vanogona kuva nemavanga munzvimbo yepleural, izvo zvinogona kukanganisa mashandiro emapapu uye zvinogona kuda kurapwa kwakawedzerwa.
- Rare Risks:
- Kukuvara Kwenhengo: Pane mukana mudiki wekukuvara kwenhengo dzakapoteredza, dzakadai semapapu, moyo, kana diaphragm, panguva yekuvhiyiwa. Vanachiremba vanongwarira zvikuru kudzivirira izvi.
- Kuderera Kwebasa Remapapu Renguva Refu: Mune zvimwe zviitiko, varwere vanogona kuona kudzikira kwekushanda kwemapapu mushure mekuvhiyiwa, kunyanya kana vaine chirwere chemapapu chakakura chaivepo kare.
Kunyange hazvo njodzi dzine chekuita nekubviswa kweropa kubva mudumbu zvichikosha kufunga nezvadzo, varwere vazhinji vanoona kuvandudzwa kukuru muzviratidzo zvavo uye hupenyu hwavo mushure mekuvhiyiwa. Kutaurirana pachena nevanopa hutano kunogona kubatsira kugadzirisa zvinonetsa uye kuve nechokwadi chekuti varwere vane ruzivo rwakakwana nezverwendo rwavo rwekuvhiyiwa.
Kupora Mushure mekushongedza Empyema
Kupora kubva pakucheneswa kwe empyema inhanho inokosha inokanganisa zvakanyanya mhedzisiro yese yekuvhiyiwa. Nguva inotarisirwa yekupora inogona kusiyana kubva kumurwere mumwe kuenda kune mumwe, asi kazhinji, varwere vanogona kutarisira kugara muchipatara kwemazuva angangoita mashanu kusvika manomwe mushure mekuvhiyiwa. Munguva iyi, varapi vezvehutano vachatarisa zviratidzo zvakakosha, kudzora marwadzo, uye kuona kuti mapapu ari kushanda zvakanaka.
Kana vabuda muchipatara, varwere vanowanzo ramba vachipora vari kumba. Mavhiki mashoma ekutanga akakosha pakupora, uye varwere vanokurudzirwa kuti vazorore. Vanhu vazhinji vanogona kutarisira kudzokera kumabasa akareruka mukati memavhiki maviri kusvika mana, nepo mabasa anorema, akadai sekusimudza zvinhu zvinorema kana kurovedza muviri nesimba, achifanira kudzivirirwa kwemavhiki matanhatu kusvika masere.
Mazano ekuchengeta mushure anosanganisira:
- Pain Management: Tevera hurongwa hwekugadzirisa marwadzo. Over-the-counter pain relievers inogona kukurudzirwa, asi nguva dzose bvunza chiremba wako usati watora chero mushonga.
- Kuchengetedza Maronda: Chengeta nzvimbo yekuvhiyiwa yakachena uye yakaoma. Tevedzera mirairo yachiremba wako maererano nekuchinja kwemachira uye zviratidzo zvehutachiona zvekutarisira, zvakaita sekutsvuka kwakanyanya, kuzvimba, kana kubuda ropa.
- Maekisesaizi ekufema: Ita maekisesaizi ekufema zvakadzama sezvakarairwa nachiremba wako. Izvi zvinobatsira kuwedzera mapapu uye kudzivirira matambudziko akaita sepneumonia.
- Zvokudya: Ramba uchidya zvine mwero zvine mapuroteni, mavitamini, uye zvicherwa kuti upore. Kugara uine mvura yakakwana mumuviri kwakakoshawo.
- Mamiriro Ekutevera: Pinda nguva dzese dzekuonana nadzo kuti utarise kufambira mberi kwekupora uye kugadzirisa chero zvinonetsa.
- Zvisungo Zvekuita: Dzivisa mabasa anogona kuremedza chipfuva, akadai sekusimudza zvinhu zvinorema kana mitambo ine simba guru, kusvika chiremba wako abvumidza.
Nekutevedzera mitemo iyi, varwere vanogona kuita kuti kupora kuite nyore uye zvishoma nezvishoma vodzokera kumabasa avo enguva dzose.
Mabhenefiti eKushongedza Empyema
Kushongedza mapapu ne empyema kunopa zvakawanda zvakakosha pakuvandudza hutano uye mhedzisiro yehupenyu. Chinangwa chikuru chekuvhiyiwa uku kubvisa pleural layer yakakora iyo inodzivirira mapapu kukura, zvichiita kuti mapapu ashande zvakanaka. Heano mamwe emabhenefiti akakosha:
- Basa Rakavandudzwa: Nekubvisa shinda dzakakomberedza mapapu, kushongedza mapapu kunobvumira mapapu kukura zvizere, zvichivandudza mashandiro ekufema. Varwere vanowanzo sangana nekudzikira kukuru kwekushaya mweya uye kuwedzera kwesimba remapapu.
- Pain Relief: Varwere vazhinji vanoti kurwadziwa kwechipfuva kunoderera mushure mekuvhiyiwa uku. Kubviswa kwenyama yeropa ine utachiona kunoderedza kumanikidzwa kwemapapu nezvivako zvakakomberedza, zvichiita kuti munhu apore zvakanaka.
- Yakaderedzwa Ngozi yeMatambudziko: Kushongedza ganda kunogona kubatsira kudzivirira mamwe matambudziko anokonzerwa ne empyema, akadai sehutachiona husingaperi kana kukura kwemapundu emapapu. Nekugadzirisa dambudziko riripo, varwere vanogona kudzivirira matambudziko makuru ehutano mune ramangwana.
- Hupenyu Hwakavandudzwa: Nekuvandudzika kwebasa remapapu uye marwadzo akaderera, varwere vanowanzoona kuti hupenyu hwavo hwese hunovandudzika zvikuru. Vanogona kuita mabasa ezuva nezuva zviri nyore uye kunakidzwa nehupenyu hune simba.
- Kugara Muchipatara Mupfupi: Zvichienzaniswa nedzimwe nzira dzekurapa empyema, kucheneswa kweganda kunogona kuita kuti varwere vagare muchipatara kwenguva pfupi uye kuti varapwe nekukurumidza, zvichiita kuti varwere vadzokere kuhupenyu hwavo hwemazuva ese nekukurumidza.
Kazhinji, kushongedza ganda remwana ari mudumbu inzira yakanaka yekuvhiya inogona kutungamira mukuvandudza hutano uye hupenyu huri nani kune varwere vane chirwere ichi.
Kushongedzwa kweEmpyema vs. Kuvhiyiwa kweTsamba kunobatsirwa neVideo (VATS)
Kunyange hazvo kucheneswa kwemasero emudumbu kuri nzira yakajairika yekubvisa masero emudumbu, imwe nzira ndeye Video-Assisted Thoracoscopic Surgery (VATS). Maitiro ese ari maviri ane chinangwa chekurapa masero emudumbu, asi akasiyana mumaitiro uye nzira dzekushandisa. Heino kuenzanisa kwezviviri:
| mamiriro | Kushongedza Empyema | Vhidhiyo-Akabatsira Thoracoscopic Surgery (VATS) |
|---|---|---|
| Kuvhiya Nzira | Vhura kuvhiya | Zvishoma zvinopinda |
| Nguva yekudzoreredza | Nguva yakareba (mazuva 5-7 muchipatara) | Kupfupika (mazuva 2-4 muchipatara) |
| Pain Level | Marwadzo akanyanya mushure mekuvhiyiwa | Lower post-operative kurwadziwa |
| Scarring | Kucheka kukuru | Zvidiki zvidiki |
| Matambudziko | Dambudziko repamusoro rematambudziko | Kuderera kwengozi yematambudziko |
| Zviratidzo | Kubuda kweropa kwakanyanya uye pleura yakakora | Kubuda kweropa muchikamu chekutanga kana kuti nyaya dzisina kunyanya kuoma |
Mutengo weKushongedza Empyema muIndia
Mutengo wekuchenesa ganda remudumbu muIndia unowanzova pakati pe ₹1,00,000 kusvika ₹2,50,000. Mutengo uyu unogona kusiyana zvichienderana nechipatara, hunyanzvi hwachiremba wekuvhiya, uye mamiriro emurwere chaiwo. Kuti uwane fungidziro chaiyo, taura nesu nhasi.
Mibvunzo Inowanzo bvunzwa Nezvekushongedza Empyema
Chii chandinofanira kudya ndisati ndavhiyiwa uye mushure mekuvhiyiwa?
Usati wavhiyiwa, tarisa pakudya kwakaringana kwakapfuma mumichero, miriwo, uye mapuroteni asina mafuta akawanda. Mushure mekuvhiyiwa, ramba uchidya zvakafanana, asi tanga nekudya zvine mapuroteni akawanda kuti zvikubatsire kupora. Gara uine mvura yakakwana uye usadya zvinorema, zvine mafuta zvinogona kukanganisa dumbu rako.
Ndichange ndiri muchipatara kusvika rinhi?
Varwere vazhinji vanogara muchipatara kwemazuva angangoita mashanu kusvika manomwe mushure mekucheneswa. Kugara kwenyu chaiko kunogona kusiyana zvichienderana nekufambira mberi kwenyu pakupora uye chero matambudziko angamuka.
Ndinogona here kutora mishonga yangu yenguva dzose ndisati ndavhiyiwa?
Bvunza chiremba wako nezvemishonga yako yaunogara uchiita. Mimwe mishonga ingangoda kumbomiswa kana kugadziriswa usati wavhiyiwa, kunyanya mishonga inobvisa ropa kana mishonga inokanganisa BP.
Ndezvipi zviratidzo zvehutachiona zvandinofanira kutarisa?
Cherechedza kana paine kuwedzera kwekutsvuka, kuzvimba, kana kubuda ropa panzvimbo yekuvhiyiwa, fivha, dzihwa, kana kurwadziwa kuri kuwedzera. Kana ukaona chimwe chezviratidzo izvi, taura nachiremba wako nekukasika.
Ndingadzokera kubasa rinhi?
Varwere vazhinji vanogona kudzokera kubasa ravo risina kureruka mukati memavhiki maviri kusvika mana mushure mekuvhiyiwa. Zvisinei, kana basa rako richisanganisira kusimudza zvinhu zvinorema kana kuita mabasa anorema, ungangoda kumirira kwemavhiki matanhatu kusvika masere kana kusvika chiremba wako abvumidza.
Pane zvirambidzo here pakuita basa remuviri mushure mekuvhiyiwa?
Ehe, dzivisa kusimudza zvinhu zvinorema, kurovedza muviri kunorema, uye kuita mabasa ane simba guru kwemavhiki matanhatu kusvika masere mushure mekuvhiyiwa. Kufamba zvinyoro nyoro uye kuita mabasa akareruka zvinokurudzirwa kukurudzira kutenderera kweropa uye kupora.
Ndingagadzirisa sei marwadzo mushure mekuvhiyiwa?
Tevedzera hurongwa hwekurapa marwadzo hwakanyorwa nachiremba wako, hunogona kusanganisira mishonga yakanyorerwa kana mishonga yekuderedza marwadzo inotengeswa pasina kunyorerwa nachiremba. Shandisa ma ice packs panzvimbo yekuvhiyiwa kuti uderedze kuzvimba uye kusagadzikana.
Chii chandinofanira kuita kana ndikanzwa kushaya mweya mushure mekuvhiyiwa?
Kana uchinzwa kushaya mweya, taura nachiremba wako nekukasika. Izvi zvinogona kuva chiratidzo chedambudziko rinoda kugadziriswa.
Ndinogona kutyaira mushure mekuvhiyiwa here?
Zvinokurudzirwa kuti usatyaira motokari kwemavhiki maviri mushure mekuvhiyiwa kana kusvika usisatore mishonga yekurwadziwa inogona kukanganisa kugona kwako kutyaira zvakachengeteka.
Zvakachengeteka here kuti varwere vakwegura vabatwe nenzira iyi?
Ehe, varwere vakwegura vanogona kucheneswa zvakanaka kuti vasapinde muropa, asi vangangoda kuongororwa kwakawedzerwa vasati vavhiyiwa uye kutarisirwa mushure mekuvhiyiwa kuti vagone kupora zvakanaka.
Ndeipi nzira inowanzoitwa yekubuda muchipatara?
Usati wabuda muchipatara, timu yako yehutano ichava nechokwadi chekuti wagadzikana, inopa mirairo yekurapwa kumba, uye kuronga nguva yekutevera. Uchawanawo ruzivo rwekugadzirisa marwadzo uye kuona zviratidzo zvematambudziko.
Ndichatora mishonga inorwisa mabhakitiriya kwenguva yakareba sei mushure mekuvhiyiwa?
Nguva yekurapwa nemishonga inorwisa mabhakitiriya inosiyana zvichienderana nemamiriro ako ezvinhu uye kuvapo kwehutachiona. Chiremba wako achakupa gwara rekuti unofanira kuramba uchitora mishonga inorwisa mabhakitiriya kwenguva yakareba sei.
Vana vanogona kucheneswa here kuti vasashandise empyema?
Ehe, vana vanogona kuvhiyiwa uku kana zvichidikanwa. Varwere vevana vanogona kuda kutarisirwa kwakakosha uye kutariswa panguva yekuvhiyiwa uye mushure mekuvhiyiwa.
Ndezvipi njodzi dzinobatanidzwa nekushongedza madziro?
Njodzi dzinosanganisira kubuda ropa, hutachiona, uye matambudziko ane chekuita nekushandisa mushonga weanesthesia. Kurukura njodzi idzi nemupi wehutano hwako kuti unzwisise kuti dzinoshanda sei mumamiriro ako chaiwo ezvinhu.
Ndichada kurapwa kwemuviri mushure mekuvhiyiwa?
Vamwe varwere vanogona kubatsirwa nekurapwa kwemuviri kuti vawedzere kushanda zvakanaka kwemapapu uye kupora kwese. Chiremba wako achaongorora zvaunoda uye achakutumira kana zvichidikanwa.
Ndingatsigira sei kupora kwangu kumba?
Isa pfungwa dzako pakudya zvine hutano, gara uine mvura yakakwana mumuviri, tevera mirairo yachiremba wako, uye ita zvinhu zvishoma sezvinobvumirwa. Kuzorora kwakakoshawo pakupora.
Ko kana ndiine chimiro chakambovapo?
Udza chiremba wako nezvezvirwere zvawakambosangana nazvo kare, sezvo zvingakanganisa kuvhiyiwa kwako nekupora kwako. Chikwata chako chekurapa chichagadzirisa kutarisirwa kwako zvinoenderana nazvo.
Ndirini pandinofanira kuronga nguva yangu yekutevera?
Kuongororwa kwemurwere kunowanzoitwa mukati mevhiki imwe kusvika mbiri mushure mekuvhiyiwa. Chiremba wako achakupa mirairo chaiyo yekuti ungadzoka riini kuzoongororwa.
Ndingatora mishonga yekuwedzera mishonga yemishonga ndisati ndavhiyiwa here kana kuti mushure mekuvhiyiwa?
Bvunza chiremba wako usati watora mishonga yekuwedzera, sezvo mimwe yacho inogona kukanganisa kupora kwako.
Ndinofanira kuitei kana ndiine zvinondinetsa panguva yekupora?
Kana uine zvinokunetsa kana zviratidzo zvisingawanzoitika panguva yekupora kwako, usazeza kubata mupi wehutano wako kuti akutungamirire uye akutsigire.
mhedziso
Kushongedza mapapu ne empyema inzira yakakosha yekuvhiya inogona kutungamira mukuvandudzwa kwebasa remapapu, kudzikira kwemarwadzo, uye kuwedzera hupenyu hwevarwere. Kunzwisisa maitiro ekupora, mabhenefiti, uye njodzi dzinogona kuitika kwakakosha pakuita sarudzo dzine ruzivo nezvehutano hwako. Kana iwe kana mudiwa wako ari kufunga nezvemaitiro aya, zvakakosha kutaura nenyanzvi yezvehutano iyo inogona kukupa mazano nerutsigiro zvinoenderana nezvaunoda.
Chipatara Chakanakisisa Chiri Pedyo neni Chennai